АН-ын дарга С.Эрдэнэ өөрийг нь гүтгэсэн гэх үндэслэлээр цагдаагийн байгууллагад шалгуулахаар хандсан Ерөнхий сайд асан Н.Алтанхуяг энэ удаад Авлигатай тэмцэх газарт хандлаа. Асуудал нь ч, агуулга нь ч өөр. Юу гэхээр нийгмийн даатгалын сангаас Капитал банканд байршуулсан 240 тэрбум төгрөгтэй холбоотой асуудлаар.

Энэ тухайгаа Ерөнхий сайд асан Н.Алтанхуяг “Нийгмийн даатгал тэр дундаа С.Эрдэнэтэй холбоотой асуудлыг шалгаач ээ гэсэн гомдлыг АТГ-т гаргалаа. Үүнд гурван шалтгаан бий. Нэгдүгээрт, нийгмийн даатгалтай холбоотой асуудал УИХ дээр сөхөгдөх болгонд Н.Номтойбаяр гишүүн “Тэтгэвэр авдаг хүмүүсийн мөнгийг янз бүрийн банк руу байршуулж байна. Үүнээс болж эрсдэл үүсч байна. Их хэмжээний мөнгө алга болох эрсдэлтэй байгаа” гэж хоёр, гурван жил ярьсан. Н.Номтойбаяр гишүүний мэдээллээс үүдэж, арга хэмжээ авах юм байх гэсэн авсангүй. Хийх ч үгүй юм байна. АН, МАН гэлтгүй ард түмний мөнгийг хэрхэн хамгаалах биш амин хувийнхаа эрх ашгийг зохицолдуулах тухай боддог болжээ. Тиймээс АТГ-т хандахаар шийдсэн. Улстөрчид энэ асуудлыг хав дарж байгаад 2020 оны сонгууль угтаж, намар юм уу өвөл гаргаж ирээд шоу хийнэ. Хоорондоо тохироо хийж, АН-аас сул өрсөлдөгч тавиулах санаатай байна гэж харж байна.

АТГ миний гомдлын дагуу асуудлыг шалгаж, холбогдох шийдвэрийг гаргах, 240 тэрбум төгрөгийг олж өгнө гэж найдаж байна.

Хоёрдугаарт, манай С.Эрдэнэ их худлаа ярих юм. Олон хүнийг юм мэдэхгүйгээр нь далимдуулж. Хараад тэссэнгүй. Банкaнд мөнгө байршуулж байгаа асуудал нь надтай огт хамаагүй гэж байна. Хамаатай болох тухай нь баримттайгаар хэлье. С.Эрдэнэ сайд болсныхоо дараа Нийгмийн даатгалын үндэсний зөвлөлийн толгойлдог болсон. Энэ зөвлөлөөс иргэдийн тэтгэвэр, эрүүл мэндийн даатгалыг хангах мөнгийг арилжааны банкинд байршуулах журам баталсан. С.Эрдэнийн гарын үсэгтэй. Ямар банкaнд яаж байршуулах тухайгаа С.Эрдэнээс зөвшөөрөл авдаг. Ийм улаан цайм үйлдлээ надад хамаагүй Сангийн яаманд хамаатай гэж ярьж болохгүй. Дэндүү уваагүй байдал Монголд ноёрхлоо. АТГ бичиг цаасыг нь нягталж шалгаад үнэн мөнийг тодруулах шаардлагатай.

Гуравдугаарт, нэг зорилго тээж ирлээ. “Шударга бусын хонгил” бий болоод Ц.Элбэгдорж, М.Энхболд хоёрын сонирхлын дагуу АТГ, прокурор, Дээд шүүхэд тавьсан хүмүүс нь саяхан өөрчлөгдлөө. Шинээр томилсон хүмүүсийг би танихгүй. Ямар ч байсан Ц.Элбэгдорж, М.Энхболд нарын тавиулууд алга боллоо. Үнэхээр ард түмний, шударга ёсны төлөө томилсныг нь мэдмээр байна. 240 тэрбум гэдэг бол маш их мөнгө. Үүнийг арилжааны журам дүрмийнх нь дагуу байршуулж болно. Байршуулсан тохиолдолд боломжтойд нь. Гэтэл тамир тэнхээ муутай, хэзээ ч дампуур мэдэх банкaнд байршуулж, олон мянган хүний мөнгийг гарзанд гаргачихлаа. Энэ бол гэмт хэргийн шинжтэй, зохион байгуулалттай үйлдэл. Хонгилын удирдлагууд солигдсон болохоор буруутныг нь шийтгэж, үнэн мөнийг тогтоож өгөөч гэж байгаа юм. Нийгмийн даатгалын тухай хууль гэж байдаг. Түүнд нь Үндэсний зөвлөл гэж мундаг байгууллага бий. Удирдлагыг нь УИХ-аас зургаан жилийн хугацаатай томилдог. Дүрмийг нь холбогдох Байнгын хороо баталдаг. Монголд үнэн юм гэдэг асуудал бий болох эсэх нь эндээс харагдана” гэсэн юм.

Мөн тэрбээр “АН-ын мянга мянган гишүүд үүнийг ойлгох хэрэгтэй. С.Эрдэнийн хажууд очиж намирч яваад тойрог гуйж авах юм уу. Үүний төлөө тууштай явна аа” гэдгээ илэрхийлэв.

Ерөнхий сайд асан Н.Алтанхуяг АН-ын дарга С.Эрдэнийг АТГ-д шалгуулахаар хандсан нь оргүй зүйл биш. Харин сайд байхад нь танхимынх нь тэргүүнээр ажиллаж байсны хувьд нийгмийн даатгалтай холбоотой гаргаж байсан шийдвэрийнх нь тухай зарим баримтыг дэлгэсэн нь анхаарал татах сэдэв болж байна.

Нэг үгээр Н.Алтанхуягийг гүтгэсэн гэх үндэслэлээр цагдаад шалгуулж байгаа АН-ын дарга С.Эрдэнийн хувь заяа ийн Авлигатай тэмцэх газарт шилжлээ.

Ерөнхийлөгч асан Ц.Элбэгдоржийн томилгоотой гэх АТГ, прокурор, Дээд шүүхийн удирдлагыг одоогийн Төрийн тэргүүн Х.Баттулга хууль санаачлах замаар Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлийн зөвлөмжөөр томилох өөрчлөлтийг оруулсан билээ. Улмаар Ерөнхий прокурор, Дээд шүүхийн удирдлагыг чөлөөлсөн юм. Сүүлд АТГ-ын дарга Х.Энхжаргалыг чөлөөлж, ЦЕГ-ын дэд даргаар ажиллаж байсан З.Дашдавааг томилсон. Улстөрч, албан тушаалтнуудын холбогдсон томоохон хэргүүдийн учгийг тайлж, зангилааг гаргах, хүлээлттэйгээр АТГ-ын даргаар очсон З.Дашдаваагийн хувьд хэрэг бүртгэлийн чиглэлээр мэргэшсэн нэгэн гэдэг. Барьж авсан хэрэг, асуудлаа тавьдаггүй, мухарладаг нэгэн гэсэн мэдээлэл бий. Үүгээр С.Эрдэнийн холбогдсон гэх нийгмийн даатгалтай холбоотой асуудалд АТГ-аас мөрдөн шалгах ажиллагаа явуулж эхэлбэл даргынхаа шаардлагаар мухарлаж байж үнэн мөнийг нь тогтоох нь. С.Эрдэнийн хувь заяа АТГ-т шилжлээ гэж тодотгосон нь ийм учиртай. 

Санаж байгаа бол 2016 оны сонгуулийн дараа УИХ-ын гишүүн Ж.Энхбаяр АН-ын дарга С.Эрдэнэтэй ам зөрөхдөө “С.Эрдэнэ Та Нийгмийн даатгалын сангаас нас барсан иргэдийн нэр дээр мөнгө авдаг, завшдаг, мөн мөнгө байршуулдаг, зээл авдаг бузар булай их юм хийсэн. Тэр чинь удахгүй ил болно. Бид нотолно. Матрын нулимс гаргаад байх хэрэггүй. Удахгүй Монголын нийгэм өөрийг чинь танина. Таниулна. Наад улс төр чинь явахгүй” хэмээн бухимдлаа илэрхийлж байв.

С.Сүлд