УИХ-ын чуулганаар нэгдсэн чуулганаар Сонгуулийн тухай хуулийн төслийг хэлэлцэж байна. Сонгуулийн ерөнхий хорооны дарга Ч.Содномцэрэн “Тойрогт санал өгөх процесийг Л.Энх-Амгалан дарга тодорхой тайлбарлалаа.и Хуулийн төслөөр 900 гаруй нэр дэвшигч саналын хуудас дээр бичигдэнэ. Өмнө нь нэг хуудсаар санал өгдөг байсан бол одоо дөрвөн саналын хуудас хэвлэгдэх тооцоо байна. Тиймээс цаг хугацаа, техникийн хувьд энэ нь боломжгүй гэсэн юм. 

Та муухай худлаа хэллээ. Нэг тойрогт нэг нэр дэвшигчтэй бол нэг хүнийг, 26 хүнтэй бол 26 хүнийг сонгоно. Мэдсээр байж худлаа юм хийхээ боль. Улаам цайм луйвар хийж байна. Шилжилт хөдөлгөөн хийхийг тойрог тодорхой болонгуут зогсоох ёстой. Өмнөх сонгууль шиг заваан юм хийхгүй шүү та нар

Ажлын хэсэг: Нэр дэвшсэн 910 хүн дотроос 26 хүнийг тэмдэглэнэ. Үүнд цаг орно. Өглөө 07.00 цагаас 22.00 цагийн хооронд гэхээр 2 сая хүнээс санал авч чадахгүй. Нөгөөтэйгүүр техникийн боломж байхгүй. Нэг хүнийг тэмдэглэхэдэг болно. Үүнээс илүүг дугуйлахад техникийн боломж байхгүй. УИХ-ын дарга Г.Занданшатар: Машин уншихгүй гэсэн үг үү?

Сонгуулийн хуулиа сонгууль бүрийн өмнө өөрчилдөг тогтолцоо тогтчихлоо. Гаднын улсад нэг сонгууль алгасаад өөрчилдөг байхаар тогтдог юм билээ. Ийм байх ёстой. 2016 оны сонгууль дээр алдаа дутагдал их гарсан шүү. Энэ алдаа энэ сонгуулиар засагдах уу. Сонгуулийн хууль энгийн ойлгомжтой байх ёстой. Гэтэл 26+50 гэхээр 26 нь улс даяар гэхээр бүтэхгүй байх аа. 15 нам сонгуульд орлоо гэхэд 400-500 хүний дундаас нэг хүнийг сонгох ёстой гэсэн. Ард түмэн сонгож чадах уу. Тиймээс энэ хувилбарыг дэмжихгүй. Мөн өмнөх хуулиар алдаа дутагдлыг хэр зассан бэ. Манай аймагт гэхэд байшингийн хананаас 50 метрийн зайд зурагт хуудсаа байршуулаагүй гэдгээр шүүхийн шийдвэр гарч байсан шүү. Түүнчлэн намаар сонгогдоогүй хүн бие дааж нэр дэвших болдог. Бүртгэх хугацааны хувьд шахаж, бие даах боломжийг хаадаг. Ингэж болохгүй. Он гараад регистрийн дугааргүй болно гэсэн. Энэ хардлага дагуулж байна.

Та санаж байгаа бол АН-ынхан 2016 онд яаж тойрог байгууллаа. Манай Хөвсгөл аймагт хүртэл өм цөм цоолж тойрог байгуулж байсан. Энэ алдааг зассан. Одоо бол нутаг дэвсгэрийн хэмжээг тооцоолж, зэргэлдээ байхаар хуваарилна. Сонгуулийн маргаан эцэс төгсгөлгүй үргэлжилдэг байсан. Тиймээс тухайн сонгуулийн жилд дуусдаг байхаар зохицуулсан. Шүүхийн тогтоолоор хүртэл УИХ-ын гишүүн болж байсан тохиолдол бий. Мөн царцааны асуудал байна. Өмнө нь 60 хоног байан. Гэхдээ хэзээ, хэн зохицуулах бэ гэдэг нь тодорхойгүй байсан. Үүнийг УБЕГ-т хариуцуулсан. Бие даагчдад ямар нэг дарамт учрахгүй.

Ажлын хэсэг: Улсын бүртгэлийн багц хууль хэрэгжиж эхэлсэн. Энэ дагуу иргэний үнэмлэхийн загварыг шинэчлэхээр ажиллаж байна. Регистрийн дугааргүй болгохгүй. Гэрийн хаяг, регистрийн дугаараар хязгаартай мэдээлэл хийж өгсөн. Жишээлбэл, хүйс, гэрийн хаяг, харъяалал зэргийг регистрийн дугаарт шивж өгнө. Бүх хүнийг иргэний үнэмлэхээ соль гэхгүй. Харин 16, 25, 45 насанд хүрсэн хүмүүс шинээр иргэний үнэмлэх авна.

Г.Нацаг