Жил гаруйн өмнө Монголоос зугтсанаасаа хойш Сингапурт голдуу амьдарч, Зүүн өмнөд Азийн орнуудаар экскурс хийсэн шиг амьдарч яваа нэгэн эрхэм бий. Тэр хүнийг Түнжингийн Бадамжунай гэнэ. Түүнийг дотночилсон нөхдүүд нь Жу дарга, сайд, ах, найз гээд авгайлна.

Т.Бадамжунайгийн оролцдоггүй “юм” Монголд байхгүй байсан цаг саяхан. Хотын ерөнхий менежер, Хөдөө аж ахуйн сайдаар ажиллаж ихэд бяр суусан тэрбээр М.Энхболдыг нам, засгийн толгойд суухад, сүүдэрт нь дагаад гарчихдаг нэгэн. Тийм учраас хамаг л нарийн ширийн томилгоо, ханилгаа бүгдийг Т.Бадамжунай зохицуулдаг гээд нэр цууд гарчихсан.

Маш ойр нөхөрлөж явсан журмын нөхөд нь хүртэл ингэж ярихыг бодоход үнэн болж таараад байгаа юм.

Т.Бадамжунай бас их олон асуудалд нэр холбогдсон. Хэвлэлүүдээр их гарна.

Тэгж явсаар М.Энхболдыг УИХ-ын даргаас огцрохоос яг нэг сарын өмнө УАЗ-469 машинд нуугдаж суугаад Замын-Үүдээр гараад явчихсан гэж хэвлэлд мэдээлсэн.

Тэр цагаас хойш Монголдоо ирээгүй.

Т.Бадамжунай уг нь Архангайн Чулуут сумын хүн байгаа юм. Энэ нутгаас төрсөн бас ч гэж болдовсролтой, сүйхээтэй хүмүүсийн нэг. Тиймээс сайд байхаасаа эхлээд таван жил орчим Архангай аймгийн Нутгийн зөвлөлийн даргаар ажилласан. Тэр үедээ Архангайд өөрийн хүмүүсээ “нутагшуулах”, өөд нь татах ажлыг ч муугүй хийж чаджээ.

Хамгийн гол нь тэдэнтэйгээ өнөөг хүртэл Архангайг хөгжүүлэх бус, Архангайг улс төрийн “хөнжил”-өө болгоод “үр хөврөл”-өө үлдээж, тэдэнтэйгээ хамт өөрсдийгөө хөгжүүлэх ажлыг гарамгай гүйцэтгэсээр байгаа аж.

Т.Бадамжунайн Архангайд үлдсэн үр хөврөл бол УИХ-ын гишүүн Ж.Мөнхбат, БСШУС-ын сайд Ё.Баатарбилэг нар юм.

Т.Бадамжунайн хашиж байсан Архангайн Нутгийн зөвлөлийн даргын ажлыг нь өвлөж авсан Ж.Мөнхбат УИХ дотор хувийн бизнесгүй, ямар нэг компанийн хувь, хувьцаа эзэмшдэггүй хэдхэн гишүүдийн нэг юм. Гэвч Ж.Мөнхбатын олон тэрбумаар үнэлэгдэх 11 давхар байшин ил болсон. Хотын А цэгт “Эдмон” хэвлэлийн компанийн чанх урд байрлах ногоон өнгийн “Иновок инк”  барилгыг Т.Бадамжунай, Ж.Мөнхбат нар эзэмшдэг гэх ба голцуу төрийн байгууллагуудад өндөр үнээр түрээсэлдэг байна. МАН-ын Ерөнхий нарийн бичгийн даргаар ажиллах хугацаандаа эзэмшсэн байж болзошгүй хотын төвийн өндөр үнэлгээтэй газрыг хэрхэн авсан нь тодорхой бус талаар эх сурвалжууд бичиж байв.

Мөн “Сокол” ХХК, түүний охин компани “Сокол ложистикс” компаниудын талаар сэтгүүлч У.Оргилмаа сурвалжлан бичиж байв. Тус компанийн захирал нь Намсрайн Алтаншагай. УИХ-ын гишүүн Ж.Мөнхбат, “Сокол” ХХК-ийн захирал Н.Алтаншагай нар Архангай аймгийн Бөхбилэгт бөхийн дэвжээнийг тэргүүлдэг. Уг дэвжээний тэргүүнээр тухайн үеийн МАН-ын генсек Ж.Мөнхбат, Дэд тэргүүнээр УИХ гишүүн, ХХАА-н сайд асан, Т.Бадамжунай, Захирлаар нь “Сокол” ХХК-ийн захирал Н.Алтаншагай нар тус тус сонгогджээ. “Сокол” ХХК нь Архангай аймгийн ЗДТГ-ын албан хэрэгцээнд тээврийн хэрэгсэл нийлүүлэх тендерт  шалгарсан.  Мөн ДЦС-4 ТӨХК-ийн Бандажное кольцо нийлүүлэх 498 сая төгрөгийн тендерт шалгарсан. Хэдийгээр Ж.Мөнхбат гишүүний компани гэж цаасан дээр бичээгүй ч нутаг усны болон бизнесийн түншлэлийн эцсийн өмчлөгчөө нууцалсан байж болох сэжүүрүүд олдсоор байна. УИХ-ын гишүүн Ж.Мөнхбатын ХОМ-т байгаагүй, энэ хавар эзэмших болсон компаний “түүх”-ийг олон нийт сонирхох эрхтэйг сэтгүүлч У.Оргилмаа хөндсөн байдаг.

Түүнчлэн хэдэн жилийн өмнө Н.Энхбаярыг Ерөнхийлөгч байхад Тамгын газарт нь  ажиллаж байсан Ё.Баатарбилэг гэдэг залууг Жу хөтлөөд очсон гэдэг. Гарал нь Чулуутынх юм байна, гайгүй сайн хань болох байх гэж байсан талаар журмын нөхөд нь ярьдаг юм. Ингэж Ё.Баатарбилэг Архангайн Засаг дарга болж байсан түүхтэй.

Т.Бадамжунай түүнийг Засаг даргаар аваачиж томилуулахдаа төсвийн хөрөнгөөс байр, Ланд 200 машин авч өгсөн гэдэг.

Үүнээс хойш Т.Бадамжунай, Ж.Мөнхбат, Ё.Баатарбилэг нарын гурвал улс төр, бизнес дээр хамтдаа явж ирсэн байдаг. Архангайтай холбоотой хамаг л төрийн бус байгууллага, нийлж нэгдсэн хүмүүсийг өөрсөддөө нэгтгэх ажлыг сайтар амжуулжээ.

Ингэж явсаар 2016 онд Архангайгаас Ж.Мөнхбат, Ё.Баатарбилэг хоёр гишүүн болж, хоёулаа сайдын суудалд суугаад үзчихэв. Ийм өндөрлөгт гарсан энэ хоёр залуу “амжилт”-аа бататгаж Архангайгаа нэгмөр гартаа оруулахаар ханцуй шамлажээ. Ингэхийн тулд хамгийн түрүүнд 2020 оны УИХ-ын сонгуульд өнөөг хүртэл бор зүрхээрээ явж ирсэн Г.Тэмүүлэнгээ жийж, өөрсдийнхөө хүнийг нэр дэвшүүлэхээр ярилцаад эхэлсэн байна.

Хэрвээ тэдний хүсэл биелж, Ж.Мөнхбат, Ё.Баатарбилэг хоёр дээр санал болгосон хүнийг нь нэр дэвшүүлж өгвөл Жу даргын “үр хөврөл” Архангайд эзэн сууна гэсэн үг.

Гэхдээ бадарчин баярлах болоогүй гэдэг шиг АН-ын хаягтай, нэр бүтэн улстөрчид бий гэдгийг тэд тооцохгүй байгаа бололтой.

С.Сүлд