Зуны эхэн сарын шинийн 15, Бурхан багшийн их дүйчин өдөр өнөөдөр тохиож байна. Энэ өдрийг далимдуулан уншигч та бүхэндээ бурхан зөвлөгөө өгдөг Д.Галсансүх найрагчийн 10 шүлгийг танилцуулж байна. 

Чи хийсэн кино бүхэнд нэжгээд МӨНГӨ гэсэн үг орох ёстой гэж
Чанга дугар хэлсэн . Мөнгө гэсэн үгтэй киног хүмүс мөн ч их үзэж байна
Чи зохиосон ду бүхэнд нэжгээд ХАЙР гэсэн үг орох ёстой гэж
Чанга дугар хэлсэн . Хайр гэсэн үгтэй дуг хүмүс хамгийн их сонсож байна
Чи гаргасан зарлал бүхэнд нэжгээд НАЙДВА РТАЙ гэсэн үг байх ёстой гэж
Чанга дугар хэлсэн . Найдвартай гэсэн зарлал нэрээ хүмүсийг их залхааж байна
Чи тэжээвэр амьтад хүртэл ИРГЭНИЙ ҮНЭМЛЭХТ ЭЙ байх ёстой гэж
Чанга дугар хэлсэн . Тэр гададад иргэний үнэмлэх тэжэвэр амьтдад өгөд
эхэлчихэж
Чи шилжилтийн үед бүгд ЗОВОХ ёстой гэж надад
Чанга дугар хэлсэн . Шилжилтийн үе нь юм байлгүй, бүгд л зовж байна
Чи бичиж байга ном бүхэнд ЖАРГАЛ гэсэн үг орох ёстой гэж
Чанга дугар хэлсэн . ЖАРГАЛ гэсэн үгтэй номыг хүмүс жигтэйхэн их уншиж
байнаЧи
зохиосон хөгжим бүхэнд О ля ля гэсэн аяз байх ёстой гэж
Чанга дугар хэлсэн . О ля ля гэсэн аяз хүмүст онцгой таалагдаж байна
Чи тамхины хайрцаг бүр дээр ХО РТОЙ гэсэн үг байх ёстой гэж
Чанга дугар хэлсэн . Хортой гэсэн тамхийг хүмүс хамгийн их татаж байна
Чи уух архины шил болгон дээр ЧАНАРТАЙ гэсэн тэмдэг тавь гэж
Чанга дугар хэлсэн . Чанартай гэсэн архийг хүмүс шил шилэр нь ууж байна
Чиний хэлсэн бүхнийг чинь БУ РХАН гуай бид бүгдийг биелүлдэг
Чамд хэлэх нэг зөвлөгөө байна: ~ ЧИ БИТГИЙ ХУЦ.

* * *

Сармагчин бид хоёр л
Сааж чадна
Сайхан хүүхний зураг
Сармагчинд байхгүй ч
Гавал байна
Гар байна
Ганцаардал байна
Галзуу дур байна
Сармагчин бид хоёр л
Сааж чадна
Сармагчинд
Сармагчингийн
Сүрэг байвч
Саах хэрэг гарна
Сармагчин бид хоёр л
Сааж чадна
Ганцаардахад
Гар байна
Гавал байна
Галзуу дур байна
Сармагчин бид хоёр л
Сааж чадна
Хүн сүрэг
Хажууд байвч
Харин саах
Хэрэг гарна.

* * *

I

Таягтай хүн зам хөндлөн гарч явах шиг

Тийм нэг мэдрэмжийг таны шүлэгнээс олох юм.

Цагдаад цагдуулж, хуягуудад хараалгуулж

Цайгаа ууж, тамхиа татаж тайван суухдаа

Тагнуул, туршуүлуудын цалингаа бүрэн авах хэрэгсэл

Таньд байсан тэр тэвчээрийг тэнгэр минь надад одоо л хайрла?

Хүсэл мөрөөдлөө хүндэтгэж, үзэл бодлоо тунхаглаж

Хүний араар нуугдаагүй, хүүдэгнэж "нэрээр" алдрыг олоогүй

Хүн байхын гайхамшигийг мэдрүүлсэн хүч чадлаа надад өг?

"Увайгүй тэнэгүүдийг улсын мөнгөөр Европоор нэг тараасаны

Уршиг хор бол одоогийн улс төрчид, улс төрийн хэрүүл" гэж

Хашгирч хэлэх, хар хятадыг үзэн ядах, тал нутгаа

Хамгаас илүү хайрлах ховордсон сэтгэлийг надад өг?

Ганцаардлыг ганцаараа би эдлээгүй гэж хэлье

Газар дор хүйтэн байна уу? Газар дээр хүйтэн байнаа.

Бичсэн захиа минь Таньд хэзээ ч хүрэхгүй гэж бодоход

Билэггүй муухай байнаа. Бичсэн шүлгийг чинь энд

Билэггүй хумүүс худалдаад баяжиж байнаа. Цас орж

Бороо шивэрч, салхи сэрчигнээд байгаль дэлхий сайхан байнаа.

II

Хамаг Монголыг хагаралдуулж байгаа хэдэн сонины эзэд

Хятадын эрлийз, хурлийзууд

Таны тухай таатай мэдээ нийтэлсэнээс

Цаг агаарын мэдээ хэвлэвэл цаас борлогдохыг мэднэ.

Цалингаа авсан сурвалжлагчид нь "Цзы Гун"-ы дасгал хийнэ.

Халх шүлгийн чанарыг хар савхин дээлээр хэмждэг болоод

Хэдэн өвөл өнгөрсөнийг хүндэт ах таньд хэлэхэд юутай хүнд.

Яс үзээд шүлс нь асгардаг Павловын нохой шиг энэ амьдралаас

Яруу найргийн "Туршлагын туулай" дүү чинь яг үнэндээ бол залхаад

Үхэж далд орохын түмэн хүслэнд автавч муу хүн үхдэггүйн үлгэрээр

Үхтлээ л амьдрах юм шиг байна.

Мөддөө очиж чадахгүй нь. Мишигийн Цэдэндорж, Нямбуугийн Нямдорж, Данзангийн Нямсүрэн Миний хайртай ах нарт мэндийг минь дамжуулаарай.

III

Гулранс шулгээ уншиж, Инжинаш номоо бүтээж, Равжаа дуугаа дуулж

Ганцаардсан Нацагдорж гомдлоо тайлж, Таны шүлгээ бичиж явсан

Монгол хэл маш алгуурхнаар мөхөөд мөхлийг нь харж

Монгол биш хүмүүс маш ихээр баясаад муухай байхад

Монголд амьдрах ойд төөрсөн юм шиг ойлгомжгүй санагдаад

Монгол хүмүүс мод шиг санагдаад мохож явахад

Хөшүүн, хойрго, хөлдүү юм шиг хөгшин ард түмнийг минь

Хөх тэнгэр минь гэсгээж хайрла? Гэгээрүүлж хайрла?

* * *
Бодит ертөнцөд амьдарч байгада эргэлзмээр
Бодит бус ертөнцөд амьд яваагаа гайхмаар
Манцуйтай байхад минь минийх байсан бурхан
Мөнх тэнгэрт амьдардаг гэлцэх юм . Таныг ?
- Хүү минь хэн энэ үгэнд чинь итгэх юм бэ ?
Өнөдөр өвчтэй байга бүх хүмүс үхэж байга хүмүс
Өдөр, шөнө, хором , агшин бүрт үхэж байга хүмүс
Цуврал ангитай “савангийн дурь” шиг цуврал аллагуудын
Цад (ерөнхий) захиалагч нь Таныг гэлцэх юм ?
- Хүү минь хэн энэ үгэнд чинь итгэх юм бэ ?
Шархалж идээлээд мэс засал хийлгэж тайрулсан СЭТГЭЛ -д
Шинэр хиймэл эрхтэн -сэтгэл залгаж болохгүй юу?
Тэнд таныг үхчихсэн эсвэл амьд байга гэд энд
Таних танихгүй хөгшин залуугүй талцаж маргах юм ?
- Хүү минь хэн энэ үгэнд чинь итгэх юм бэ ?
Тэндээс та үхэл , хагацал , зовлон , шаналанг маш их
Тэвчэртэйгээр хараад л суугаад байх юм да
Маш их зовж байга бидэнд тусалж болохгүй нь үү?
Мөн ч их таныг шоглох юм . Та хэр тоглом дадаг вэ?
- Хүү минь хэлэх үгээ бодож бай!


* * *
Тостой загас усанд хөвж явахдаа л
Тантай холбоотой байсан байх
Тоглоомон бамбарууш давуны өөдөс байхда л
Тантай ямар ч холбоогүй байсан байх
Амьдрал ийм л байдаг, байсан , байхаас л хойш
“Амарч байхад л амьдрал сайхан ” гэдэг үг гарсан байх
Хайртай хүнийхээ нулимсны дусал бүхнэс
Хорвоогийн мөн чанарыг гэнэт харж гарцагүй нэхчихээд
Пи… минь Та намайг амьдрах цагт минь
Пи… шиг амьдруулж байгад баярлаж явдаг шү
Үхмээр санагдвал бурхан гуай “Бүсгүйн үнэр” киног үз
Үхэхийг чинь тэгээд Би харна . Үнэхээр Та уйтгартай шү
Намайг бүтээсэн чинь үнэн бол . Би их хэврэг юм
Нар, сар , од , газар, тэнгэрийг ч бас бүтээсэн гэл үү?
Нэг хэсэгтэ үүрдийн болгож бүтээгээгүй чинь буруу
Буруу учрас би батгана , гүрвэл , бах, зөгийтэй амь нэгтэй
Бүр нэг адилхан богино настай болсоноо бодоод
Бүр олохгүй байхад Бурхан гуай зовлонг минь үүрэх
Буруу гэж бодогдох боллоо . Буруу . Бурхан гуай .


* * *
Алж болохгүй , хүчирхийлж болохгүй , мэх элж болохгүй
Айж болохгүй , бардамнаж болохгүй , хөрч болохгүй
Хулчийж болохгүй , бууж өгч болохгүй , баярхаж болохгүй
Худалдагдаж болохгүй , ихэрхэж болохгүй , хулгай хийж болохгүй
- Надад л сургаал айлдад байна уу? Хүү минь
Илчилж болохгүй , улайж болохгүй , зарцлагдаж болохгүй
Ичиж болохгүй , урваж болохгүй , залхуурч болохгүй
Хоцорч болохгүй , ухарч болохгүй , залилж болохгүй
Хөнгөдөж болохгүй , улангасч болохгүй , зугтаж болохгүй
- Надад л сургаал айлдад байна уу? Хүү минь
Хорс ч болно . Занаж болно . Аргалж болно
Хараж болно . Зүхэж болно . Ашиглаж болно
Хэрэлдэж болно . Зөрчилдөж болно . Айлгаж болно
Хөж болно . Залбирч болно . Алдаж болно
- Надад л сургаал айлдад байна уу? Хүү минь
Занчилдаж болно . Уурлаж болно . Эдгээж болно
Зандарч болно . Бултаж болно . Адгаж болно
Нуцалж болно . Омогшиж болно . Хардаж болно
Нэрэлхэж болно . Харамлаж болно . Өгч болно
- Хэнд л сургаал айлдад байна да? Хүү минь.


* * *
Хоол идэж суухад өлсөн хүн харах шиг
Ходоодных нь шүлс ялгарч өлөн шүлсээ залгих шиг
Хэн ч хараагүй чамайг харахсан гэж бодоод л
Хамгийг халиагч чамайг харж байгад итгэд л
Үхдэггүй үрждэггүй сайхан хүр ээ чи…
Зүрх амаар гарах гэд зүр зүр савлах шиг
Зүд, зөндө тарчилж , зовж өглөө болох шиг
Хэн нэгний бодож олсон хосон дүрийг чинь шүтээд л
Хэрэгүй , танихгүй бурхныг хэдэн жилэр ч хүлэгэд л
Үхдэгүй , үрждэггүй , сайхан хүр ээ чи…
Нүднийхээ хорыг гаргаж ч чадахгүй ажилах шиг
Нэг мөсөн унтаад хамаг ядарга арилах шиг
Оршин суух хаягүй чам руу очно гэж мөрөдөд л
Одоо ирж аваад диважинд хүргэнэ гэж горьдоод л
Үхдэггүй , үрждэггүй сайхан хүр ээ чи…
Тэвдэж сандарч явахад танихгүй хүн туслах шиг
Тус болсонд нь баярлаад ач санаж үлдэх шиг
Хамаг хайраа надад зориул гэж уурлаад л
Хаяж чамайг тамд тарчилгана гэж айлгад л
Үхдэггүй , үрждэггүй сайхан хүр ээ чи…


* * *
Саарал борооны үзүүр тэртээд цайрч
Сайхан санагдахгүй байна. Гунигтай байна.
Нэг өглөө сэрэхэд хавар болсон байгаасай
Номнуудаа цүнхэлж аваад гэртээ харих юмсан.
Цэлийсэн тал нутгаа харж санаа алдаад
Цээж дүүрэн амьсгалж маргааш болтол бөх унтахсан.
Цэв цэнхэр тэнгэр, алтан нараа үзэхсэн.
Цээжээ онгойлгож тэгээд үдэш болтол уулан дээр суухсан.
Сар гарахыг харж цаг хугацааг мартахсан.
Салхины амтыг мэдэрч сул тааваараа уйлахсан.
Шүлэг найраг уншиж нэг л тайван суухсан.
Шөнийн нам гүмд тэгээд дуу аялж жаргахсан.
Урт өвлийн дараа урин хавар ирнээ
Урдахь дарсаа уу. Гэртээ удахгүй харинаа.
Хүссэн бүхэн чинь хүзүүгээр чинь татнаа
Хүний газар өөрөө өөртөө итгэе.

* * *

Нэг, хоёр, гурав, дөрөв, тав, зургаа, долоо
Надад үхэх долоон шалтгаан хэрэгтэй
Нэг л ер бусын шүлэг бичих эрчим хүч дутагдвал
Нам өндрийн хүйтэн үзэсгэлэн соронздон татвал
Улаан шаргал үүрийн туяаг хармааргүй санагдвал
Уруул болоод мээмний амт болоод өнгийг үзмээргүй бол
Харь гаригийн хүлгийн дохио хэзээ нэгтээ зүүдлэгдвэл
Хэн нэгний зохиосон диваажинг сонирхмоор санагдвал
Хэн ч зохиогоогүй энэ тамын амьдралаас зугтах хүсэл төрвөл
Нэг, хоёр, гурав, дөрөв, тав, зургаа, долоо
Надад амьдрах долоон шалтгаан хэрэгтэй.
Нэг л ер бусын шүлэг бичих эрчим хүч тэсэрч байвал
Нам өндрийн хүйтэн үзэсгэлэн соронздон татахгүй бол
Улаан шаргал үүрийн туяаг хармаар санагдвал
Уруул болоод мээмний амт болоод өнгийг үзмээр бол
Харь гаригийн хөлгийн дохио хэзээ нэгтээ зүүдлэгдэхгүй бол
Хэн нэгний зохиосон диваажин сонирхолгүй санагдвал
Хэн ч зохиогоогүй энэ тамын амьдралаас зугтмааргүй бол
Нэг, хоёр, гурав, дөрөв, тав, зургаа, долоон зуун жил
Намайг хэзээ ч хаана ч гэсэн харж болно
Би байна...

Л.Сайнаа