БАРИМТ 1
IX зууны үед Этиопийн нэгэн ямаачин нэг бутлаг ургамлын жимс идсэн ямаанууд нь сэргэг, сэргэлэн болж байхыг анзаарснаар анх кофе хэмээх ургамалтай хүн төрөлхтөн танилцах боломж нээгдсэн гэдэг.
БАРИМТ 2
Ямаачин залуу өөрөө тус ургамлын жимсийг идэж үзэхэд мөн хамаг биеийг нь сэргээж байсан учир нутгийнхаа сүмийн ламд жимснээс өгчээ. Лам жимсийг тоолгүй шатаахаар гал руу хийж орхитол бусад лам нарын анхаарлыг татахуйц сайхан үнэр сэнгэнэсэн байна.
БАРИМТ 3
Хамгийн анхны инстант буюу найруулж уудаг кофе 1771 онд Англид үүсжээ.
БАРИМТ 4
Кофе гэдэг үгийн гарал нь Араб хэлний "qahwah" буюу дарс гэсэн үгнээс үүсэлтэй.
БАРИМТ 5
Энэ үг нь Османы эзэнт гүрний үед турк хэлэнд kahve болон нэвтэрч герман хэлэнд koffie болж, 1582 онд англи хэлэнд coffee буюу кофе хэмээх дуудлагатай болж дэлхий нийтээр тархжээ.
БАРИМТ 6
Исламын шашны Суфи урсгалын сүсэгтнүүд кофе ууснаар залбирал мөргөлдөө илүү төвлөрч, бурхныг илүү сүнслэг магтахад тусалдаг хэмээн үзэж уудаг байжээ.
БАРИМТ 7
Дэлхийн хамгийн үнэтэй кофены түүхий эдийг Kopi Luwak гэж нэрлэдэг байна.
БАРИМТ 8
Kopi гэдэг нь индонез хэлээр кофе гэсэн үг бөгөөд Luwak гэдэг нь Азийн хачин сүүлт суусар хэмээх амьтныг нэрлэдэг нутгийн нэршил аж.
БАРИМТ 9
Амьтны гэдсээр дамжин гарсан кофены жимс өвөрмөц амт үнэртэй болдог бөгөөд үүнийг түүж, цэвэрлээд 450 граммыг 600 ам.доллараар худалддаг байна.
БАРИМТ 10
Кофены хамгийн эртний бөгөөд сонгодог төрөл нь эспрессо юм. Эспрессог 20-р зууны эхээр Италийн Венец хотод Луижи Беззера гэх нэгэн бизнесмен анх олж нээжээ. Эспрессо бол хүчтэй үнэртэй, хар кофе бөгөөд төгс эспрессогийн гадаргуу дээр зузаан, шаргал хөөс хөвдөг байна.
БАРИМТ 11
Американо нь орчин үеийн кофены хэрэглээний хамгийн төгс жишээ юм. Американо нь дэлхийн 2-р дайны үед Италид байрлаж байсан Америк цэргүүдээс гаралтай ба тэдэнд уламжлалт эспрессоны амт хэтэрхий хурц байсан тул бага зэрэг ус нэмж ууснаар Американо үүссэн байна.
БАРИМТ 12
Капучино нь анх Италид үүссэн ба эспрессо, хөөрүүлсэн сүү, хөөс 3-ыг тэнцүү хэмжээгээр хольж, хослуулдаг тул маш зөөлхөн амтай байдаг.
БАРИМТ 13
Латтег 1860-аад оны үед Италид аялж байсан Америк жуулчид анх бүтээжээ. Латте нь 2 шот эспрессо, 3 шот хөөрүүлсэн сүүг хольж хийдэг тул кофены бусад төрөлтэй харьцуулахад илүү зөөлхөн бас чихэрлэг байдаг.
БАРИМТ 14
Мока нь АНУ-д анх үүсжээ. Мока бол кофе, шоколадны нэгдэл бөгөөд энэ хоёрын төгс зохицол нь мокаг дэлхийн хамгийн алдартай кофены нэг болгож чадсан байна.
БАРИМТ 15
Карамель Макиаттог анх 1996 онд Starbucks-аас шинээр гаргаж байжээ.
БАРИМТ 16
Эспрессо, сүү, карамель болон ванилийн хослол нь кофены түүхэнд урд өмнө нь байгаагүй шинэ амтыг мэдрүүлсэн тул тус меню нь маш хурдан хугацаанд дэлхий даяар тархсан байна.
БАРИМТ 17
Насанд хүрсэн хүний 1 өдөрт авах кафейны зохистой хэмжээ нь 300 мг байдаг. Тиймээс 1 өдөрт 3-аас дээш аяга кофе уухгүй байхыг мэргэжилтнүүд зөвлөсөөр ирсэн.
БАРИМТ 18
Мөн АНУ-ын эрдэмтэн Стивен Миллерийн зөвлөснөөр 9:30-11:30 болон 13:30-15:30 цагийн хооронд хүний биеийн бодисын солилцоог зохицуулж, ой санамжийг сайжруулах үүрэгтэй “Гортизол” даавар амарч, идэвхгүй болдог учир энэ үеэр кофе уух нь таны эрүүл мэнд болоод ажлын бүтээмжид эерэг нөлөөтэй гэж үзжээ.
БАРИМТ 19
Үнэтэй түүхий эдээр бэлтгэсэн кофе нэг аяга нь $80 байдаг
БАРИМТ 20
Индонезод цацагт хяруултай төстэй шувууны сангасаар кофе хийдэг бөгөөд 500 грамм нь $190 байдаг аж.
БАРИМТ 21
Францын алдарт зохиолч Оноре де Бальзак өдөрт 50 аяга кофе уудаг байсан бөгөөд кофены тухай өгүүллэг хүртэл бичиж байжээ. Гэвч кофенд хэтэрхий их донтсон нь их зохиолчийн үхлийн шалтгаан болсон билээ.
БАРИМТ 22
Мөн алдарт хөгжмийн зохиолч И. С. Бах ч мөн кофенд дурлагч байсан учир кофены тухай Coffee Cantata хэмээх кофенд дуртай залуу бүсгүйн тухай дуурь зохиож байжээ. Уг дуурьд кофег “Мянган үнсэлт, сайн дарснаас ч илүү сайхан амттай” гэх зэргээр магтан дуулдаг байна.
БАРИМТ 23
18-р зууны үеэс кофе тариалж эхэлсэн Бразил улс нь кофе үйлдвэрлэлтээрээ дэлхийд тэргүүлдэг. Кофе Бразил улсын эдийн засагт ч чухал нөлөө үзүүлдэг бөгөөд жилд дунджаар 2,7 сая тонн кофе үйлдвэрлэдэг байна. Энэ нь дэлхий дээр үйлдвэрлэгдэж байгаа нийт кофены 30% аж.
БАРИМТ 24
Финляндууд өдөр тутамдаа бараг бүх зүйлийг кофетой хамт хэрэглэдэг гэнэ. Өглөө босоод кофе ууж, өдөр, оройн хоолондоо ч кофе уудаг бөгөөд баяр ёслол, тэмдэглэлт өдрүүд, найз нөхөдтэйгөө уулзаад кофе уух нь элбэг байдаг. Жилд нэг хүнд дунджаар 12 кг кофе ногддог байна.
