Их хотын түгжрэл. Өглөө ажил эхлэх үед болон орой ажлын цаг дуусахад түгжрэлийн оргил үе гэдгийг бүгд мэдэх ч энэ байдалдаа хэтэрхий дассан гэлтэй. Зарим нь “түгжрэл дунд шинэ найзтай боллоо” гэнэ. Зураг дарж цахим хяагтаа нийтлэн “гурван цаг түгжирлээ, юу эсийг бодохов” гэх нь ч бий. Ингээд цахим хуудас дахь иргэдийн сэтгэгдэл дуусахгүй ээ.

Бүгдээрээ замын түгжрэлийн талаар ярих мөртлөө дугаарын хязгаарлалт хийсэн ганц өдөр нь хулгайгаар ч болтугай явах гэж зүтгэнэ. Тэгсэн мөртлөө түгжрэл их байна. Төр засаг ажлаа хийхгүй байна гэж зүхнэ. Уг асуудал бидний өдөр дутмын ярианы гол сэдэв ч байдаг л үзэгдэл мэт болжээ.

Улсын хэмжээнд нийт 960 мянга орчим тээврийн хэрэгсэлт бүртгэлтэй. Үүний 540 орчим нь нийслэл Улаанбаатар хотод бүртгэлтэй гэсэн тоо байдаг. Судалгаагаар орон нутгийн улсын дугаартай автомашины жолооч нарын 15.4 хувь нь долоо хоног тутам Улаанбаатар хотод орж ирдэг, 16.5 хувь нь сар тутам хотод орж ирдэг, 12.8 хувь нь улирал тутам, 8.7 хувь нь жилдээ 1-2 удаа орж ирдэг бол 36.2 хувь нь Улаанбаатарт түр оршин суудаг жолооч иргэд байдаг аж.

Ийм л учраас замын ачааллыг бууруулах зорилгоор нийтийн тээврийн үйлчилгээг сайжруулах, иргэдийг нийтийн тээврээр зорчуулдаг болгох, дугаарын хязгаарлалт хийх зэргээр арга хэмжээ авч байгаа ч дугаар нь явдаггүй өдөр ч замын хөдөлгөөнд ачаалал нэмж оролцох гэж зүтгэдэг тийм л улс шүү дээ бид. Ингээд бодохоор нэг талаас түгжрэл бидний сэтгэлгээнд л байх шиг.

Ялангуяа сүүлийн жилүүдэд тээврийн хэрэгслийн тоо хэт их нэмэгдсэнээс иргэд хоёр цаг түгжирч хүссэн цэгдээ очдог байсан нь гурван цаг болж нэмэгдсэн. Тухайлбал, өнгөрсөн онд 20.00 цагаас хойш замын ачаалал багасдаг байсан нь 22 цаг хүртэл болж нэмэгдлээ. Үүнээс тээврийн хэрэгслийн тоо нэмэгдсэнээс замын хөдөлгөөны ачаалал ихэсч байгааг харж болно.

Тиймээс Нийслэлийн Засаг даргын зөвлөл өнгөрсөн долоо хоногт автозамын түгжрэлийг бууруулах талаар хэлэлцэж, дугаарын хязгаарлалтыг хоёр өдөр болгох саналыг НИТХ-д хүргүүлэв. Уг саналд “Хөдөлмөрлөж, хөдөлмөрлөж нэг машинтай болтол дугаар хязгаарлалтыг хоёр өдөр болгоно гэнэ” гэж дургүйцэж буй иргэд олон байгаа нь ажиглагдсан. Гэвч бүгдээрээ л түгжрэл гэж ундуйцаж, сэтгэгдэл бичих хэрнээ энэ асуудлыг зохицуулж ажил хэрэг болгоё гэсэн санал санаачилгыг нь үгүйсгэнэ. Ингээд бодохоор өөрчлөлтөд л дургүй улс аж.  

Түүнчлэн түгжрэлийг шийдэх нэг гарц нь сургуулиудыг автобустай болгох гэж үзэж байна. Учир нь өдөр тутамд  50.000 орчим машин хүүхдээ сургуульд хүргэж өгөх гэж явдаг гэнэ. Эндээс үзвэл түгжрэлийг шийдэх гарц нь дугаар хязгаарлалтыг тэгш, сондгой болгож хөдөлгөөнд оролцуулах нөгөөтэйгүүр, сургуулиудыг автобустай болгох юм.

Дээрх хоёр саналын аль нь богино хугацаанд биелэгдэх боломжтой вэ. Сургуулиудыг автобустай болгоно гэвэл төсөвт тусгаж байж шийднэ. Тэгэхээр ядаж НИТХ-аас гаргасан саналыг дэмжих бүр тэгш, сондгойгоор нь хөдөлгөөнд оролцуулахаар болбол замын хөдөлгөөний ачаалал 50 орчим хувиар буурна. Тухайлбал, тэгш тоогоор төгссөн тээврийн хэрэгсэл долоо хоногт 3-4 удаа замын хөдөлгөөнд оролцоно гэсэн үг. Хамгийн гол нь бид бие биедээ хүндэтгэлтэй хандаж, хүлээцтэй байгаад л сурчихвал асуудалгүй дээ.

Б.Лхам