Одоогоос арваад жилийн тэртээ экс Ерөнхийлөгч Н.Энхбаярыг авлига, албан тушаалын хэргээр цагдан хорих үед түүний гэр бүлийн зүгээс ард иргэдийг уриалан дуудаж эсэргүүцлийн жагсаал хүртэл зохион байгуулж байлаа. Үйл явдлын өрнөлөөс улс төрд эрх мэдэлтэй хүмүүс төрийн бус байгууллага, амьдралаа залгуулахын төлөө арга ядсан ээж, аавуудаар гар, хөлөө болгодог гэж харагдаж байв. Ийм л дүр зураг хөвөрсөөр Н.Энхбаяр гэдэг хүнд экс Ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдорж уучлалт үзүүлснээр суллагдсан.

Гэвч түүний улс төрд орох гэсэн замналд өнөөх авлига, албан тушаалын гэх хэрэг тушаа болсоор өнөөг хүрчээ.

Энэ ч утгаараа Баянгол дүүрэгт өрсөлдөх гэсэн мөрөөдөлд Сонгуулийн ерөнхий хороо хаалт хийснээр өнөөдөр үймээн дэгдлээ. Тодруулбал, Н.Энхбаярыг нэр дэвшүүлэх ёстой гэж “Босоо Хөх Монгол” хөдөлгөөн, “Гол нууруудын хөдөлгөөн”-ий төлөөлөл СЕХ-нд шаардлага хүргүүлэх үеэр үймээн дэгдэж цагдаа сэргийлэхдээ тулж, хамгаалалт гарсан юм. Цаг хугацааны тооллыг эргүүлж харваас түүнийг баривчлагдах үеэр өрнөж байсан үйл явдал өнөөдөр давтагдах шахав.

Дээрх төрийн бус байгууллагын зүгээс СЕХ-нд шаардлага хүргүүлэх алхам эхлээд тайван эхэлсэн. Гэвч үүдний харуул яг ямар хэргээр, ямар асуудлаар явж байгааг асууж бичиг баримт шалгуулах ёстой гэсэн шаардлага тавих үеэр төрийн бус байгууллагынхан эсэргүүцсэн юм.

ТББ-ын гишүүдийн зүгээс “Та нар хаана байна. Бүгдээрээ байж байгаарай. Асуудал эвгүйтвэл шууд дайрна шүү” гэж нэгэндээ утсаар хэлж байв.

Харин “Гол нууруудын хөдөлгөөн”-ий тэргүүн Ц.Мөнхбаяр “Бидний сонгох, сонгогдох эрхийг хамгаалдаг байгууллагын удирдлагуудтай уулзах гэсэн юм. Хуулиа мэдэх бол биднийг нэвтрүүл. Танд ганцхан минут өгнө. Үгүй гэвэл бид шууд дайрна” гэсэн бол “Босоо Хөх Монгол” хөдөлгөөний тэргүүн П.Шинжээравдан “2009 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуульд Ц.Элбэгдорж ялалт байгуулж, улмаар Цөмийн энергийн тухай хуулийг баталсан. Ингэснээр Монголд цөмийн хаягдал булшилж болдог нөхцөл байдал үүссэн. Үүний дараа Оюутолгойн гэрээг баталсан. Н.Энхбаяр гэдэг хүн стратегийн ордын 51 хувийг төр эзэмших ёстой гэсэн байр суурь хатуу илэрхийлдэг байсан. Нэг ёсондоо тэдэнд шавар хааж байсан хүн. Энэ удаагийн сонгуульд “Та бидний эвсэл” байгуулж өрсөлдөхөөр болсон. Биднээс айсандаа Н.Энхбаярыг нэр дэвшүүлэхээс татгалзлаа. Эвслээс таван хүнийг нэр дэвшүүлэхгүй гэсэн" юм.

Үүний дараа ТББ-ын гишүүд Сонгуулийн ерөнхий хороо руу хүчээр орохоор дайрсан.

Яг энэ үед хамгаалалтын албаныхан ирснээр үймээнийг таслан зогсоосон юм. Гэвч төрийн бус байгууллагын гишүүд эсэргүүцэл үзүүлж, “Юу хамгаалаад байгаа юм бэ. Бид дайрна. Тэмцэнэ. Та нараас хэн айх юм бэ” гэх зэргээр маргаан дэгдсэн.

Зарим гишүүдийн хувьд сандал барьж дайрахыг завдах үеэр хамгаалалтын алба таслан зогсоолоо.

Энэ үеэр хөдөлгөөний зүгээс “СЕХ иргэний сонгогдох эрхийг хасаж байна. Авлига албан тушаалын хэрэг хийсэн нөхдүүд төрд олон бий. Улсаа зарсан, ард түмнийхээ эрх ашгаас урвасан авлигачид, луйварчид олон бий. Тэдний нэрийг зарласан ч чадна. Ийм нөхдүүд нь хариуцлага хүлээхгүйгээр УИХ-д орж болдог юм бол Н.Энхбаярыг яагаад дэвшүүлэхгүй гэж байна вэ. Дээд шүүхээс Н.Энхбаярыг авлига, албан тушаалын гэмт хэрэг үйлдсэн нь тогтоогдохгүй байна, өмчийн асуудал байна гэсэн тогтоол гаргасан. Гэтэл СЕХ бүртгэхээс татгалзлаа. Энэ бол хууль зөрчсөн үйлдэл. Н.Энхбаярын эрхийг зөрчсөнөөр ард түмэн хохирч байна” гэв.

Ийнхүү Н.Энхбаярыг нэр дэвшүүлэхийг шаардсан төрийн бус байгууллагынхан үймээн дэгдээж, хамгаалалтын албаны алба хаагчдыг сандралд орууллаа.

Эцэстээ Сонгуулийн ерөнхий хорооноос тэмцэгчдийн шаардлагыг хүлээж авснаар асуудал намжсан юм.

Дээрх үйл явдлаас харвал, Н.Энхбаярыг баривчлагдах үеэр болон түүнийг цагдан хоригдсоны дараах эсэргүүцлийн жагсаалтай адил зүйл болов. Гагцхүү уг үймээнийг Н.Энхбаяр гэж хүн дэмжигчдээ уриалж, захиалгаар үймээн дэгдээв үү гэж харагдахаар байлаа.

Г.Нацаг-Эрдэнэ