Бизнес эрхлэлтийн орчин дахь авлигын нөхцөл байдлын тав дахь судалгааг хийснээ АНУ-ын Азийн сан болон “Сант марал” сан өнгөрсөн баасан гаригт танилцууллаа. Хувийн хэвшил, бизнес эрхлэгчдийн үйл ажиллагаанд авлига хэрхэн нөлөөлж буйг “тандах” зорилготой энэхүү судалгааг 2012 оны есдүгээр сараас явуулж эхэлжээ. Энэ удаагийн (есдүгээр сард хийсэн) судалгаанд нийслэлд байрлалтай, 100 хувь дотоодын хөрөнгө оруулалттай 330 компанийг хамруулсан байна. Уул уурхай, барилга, хөдөө аж ахуй, үйлчилгээ, үйлдвэрлэлийн чиглэлийн тэдгээр компанийн гүйцэтгэх захирал эсвэл, удирдах албан тушаалтнуудыг оролцуулсан судалгаагаар бизнес эрхлэгчид бизнесийн орчинд сэтгэл хангалуун бус байгаагаа илэрхийлснийг Азийн сангийн суурин төлөөлөгч Мелони Линдберг дуулгав. Бизнес эрхлэгчдэд тулгардаг хамгийн түгээмэл бэрхшээлээр өндөр татвар, зээл авах боломж, өрсөлдөөн зэргийг нэрлэсэн байна. Эдгээрийн дараа зөвшөөрөл, лиценз олголт ба сунгалт, ажиллах хүчнии мэргэжлиин чадвар хангалтгүй, албан бус хураамж зэргийг дурдсан аж. Тэгвэл бизнес эрхлэгчдэд бэрхшээл учруулж буй байгууллагуудын жагсаалтыг Татварын ерөнхий газар, Мэргэжпийн хяналтын ерөнхий газар, Гаалийн ерөнхий газар, орон нутгийн захиргаа тэргүүлжээ. МҮХАҮГ-ын Нэгдсэн бодлго, төлөвлөлт, зохицуулалтын газрын дарга Ч.Нэргүй “Одоогийн нөхдөл байддыг 2000 оныхтой харьцуулахад төрийн байгууллагуудын хүнд суртал багасаж, чанар, хүртээмж сайжраагүй. Боддого боловсруулагчид судалгаан дээр үндэслээд шийдвэртэй алхам хийх хэрэгтэй” хэмээн ярив.Судалгаанд хамрагдсан 330 компанийн 43.3 хувь нь ‘Төрийн албан дахь авлига бизнест шууд нөлөөлж байна” гэж хариулжээ. Түүнчлэн тэдний бараг тал хувь нь тендер болон гэрээ байгуулах явцад улс төрийн болон садан төрлийн нөлөө байдаг гэснээс гадна 64.5 хувь нь ‘Төрийн үйлчилгээ авлигад хамгийн өртөмтгий салбар” хэмээсэн байна. Тус судалгааг АНУ-ын Олон улсын хөгжлийн агентлагийн санхүүгийн дэмжлэгтэйгээр хийжээ.
























































Сэтгэгдэл (2)