Эрүүл мэндийн байгууллагын эмч, ажилчид дахин ажил хаялт хийхээ мэдэгдсэнтэй  холбогдуулан Монголын эрүүл мэндийн ажилтны үйлдвэрчний эвлэлийн холбооны дарга Б.Мягмараас нөхцөл байдлыг тодрууллаа.

-Эмч ажилчид ажил хаях болсонтой холбогдуулан танай байгууллагаас ямар үйл ажиллагаа явуулж байгаа вэ?

-Өнөөдөр эрүүл мэндийн ажилтны үйлдвэрчний холбоо мөн Монголын үйлдвэрчдийн эвлэлийн холбооны хуулийн хүрээнд ажил хаялт зохион байгуулах ажлын хэсгүүд хамтран таван эрүүл мэндийн байгууллагууд дээр нэгэн зэрэг ажиллалаа. Учир нь эрүүл мэндийн байгууллагууд дээр зарим нэг ажил олгогчдын зүгээс шахалт дарамт үзүүлсэн, хийсэн хурал нь хүчин төгөлдөр эсэх нь маргаантай байгаа байгууллагууд дээр ажилласан. Миний хувьд бол Улсын гуравдугаар төв эмнэлгийн үйлдвэрчдийн эвлэлийн хорооны 500 орчим ажилчдын хурлаар байгуулагдсан Ажил хаялт зохион байгуулах төв хорооны штаб дээр очиж ажиллаад ирлээ. Штаб дээр ажил хаялтын бэлтгэл ажлыг хэрхэн яаж хангасан талаарх нарийвчилсан төлөвлөгөө, арга зүйн зөвлөгөө өгч ажиллалаа.

-Одоогийн байдал ямар байгаа вэ?

-Өчигдөр өглөө Эрүүл мэндийн ажилтны үйлдвэрчний эвлэлийн холбооноос  улсын хэмжээнд нийтдээ 207 эрүүл мэндийн байгууллагын 16611 ажилтан маргааш буюу долоо дугаар сарын тавны 08 цаг 30 минутаас улс орон даяар ажил хаялтад нэгдэнэ. Энэ хэдийгээр эрүүл мэндийн салбарын хүсч байсан зүйл биш. Тийм учраас эрүүл мэндийн салбарын хэлэлцээрийг бүртгэж өгөөч ээ гэж хүссэн. Ажил хаялтын талаарх албан хүсэлтийг Хөдөлмөрийн сайд, Эрүүл мэндийн сайд, Монгол улсын ерөнхийлөгч, Сангийн сайд нарт хүргүүлсэн. Мөн ажил хаях гэж байгаа мэдэгдлийг Монголын үйлдвэрчний холбооноос Сарангэрэл сайдын нэр дээр хүний амь нас, ард иргэдийн эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээг хангах чиглэлээр идэвхтэй хамтарч ажиллана уу. Үүсч болзошгүй аливаа эрсдэл хохирлын хариуцлагыг Монгол улсын засгийн газар болон холбогдох сайд нар хариуцна шүү гэсэн агуулга бүхий мэдэгдлийг өчигдөр өгсөн байгаа. Өчигдөр хийсэн мэдэгдэлтэй холбогдуулан хэд хэдэн байгууллага дээр асуудал үүсч байна. Жишээлбэл ажил хаялт хийхгүй шүү, та нарт тийм эрх байхгүй гэх мэтээр дарамт үзүүлсэн байна. Зарчмын хувьд бол үйлдвэрчний эвлэлийн байгууллага тэр дундаа эмнэлгийн байгууллагын ажилчид хуулиар олгогдсон эрхээ эдэлж байгаа. Ажил хаяхгүйгээр зургаан сар гаруй хугацаанд тэмцэл өрнүүллээ. Бид энэ тэмцлээ салбарын хэлэлцээрийг бүртгэх хүртэлх хугацаанд зогсоохгүй.

-Ийм нөхцөл байдалд тухайн байгууллагын удирдлагууд ямар үүрэг хүлээх вэ?

-Ажил хаялттай холбоотойгоор төрийн захиргааны байгууллагууд яаж эрүүл мэндийн ажилчдын буруутгах талаар хуулийг нарийвчлан судалж байгаа.  Энэ нь маш буруу. Хуулийн хүрээнд явуулж байгаа ажил хаялтыг яаж хуулийн дагуу явуулах талаар төрийн захиргааны байгууллагууд, ялангуяа тухайн байгууллагын ажил олгогчид хүний амь нас эрүүл мэндэд хохирол учруулах эрсдэлтэй асуудлуудыг урьдчилан харж хамтарч ажиллах ёстой. Хуулиар олгогдсон үүргээ гүйцэтгэх ёстой. Яг ийм эгзэгтэй чухал үед амарч байгаа дарга нар ажилдаа орох хэрэгтэй. Эмнэлгийн яаралтай тусламж үйлчилгээг яаж үзүүлэх талаар тухайн ажил хаялт зохион байгуулж буй штабтай шууд хамтарч ажиллах, зөвшилцөлд хүрэх ёстой. Зөвшилцсөн зүйлээ баталгаажуулж гарын үсэг зурах ёстой. Энэ нь тэдний хуулиар хүлээсэн үүрэг юм. Магадгүй ийм зохицуулалт хийгээгүйгээс болоод хүний амь насанд эрсдэл учрах юм бол Монгол улсын засгийн газар төрийн байгууллагууд  хариуцлага хүлээх болно.

- Ажил олгогчдын дарамт шахалтын эсрэг танай штабууд ямар үйл ажиллагаа явуулж байгаа вэ?

-Эрхээ эдэлж байгаа тохиолдолд ямар нэгэн дарамт шахалт үзүүлж байгаа тохиолдлуудыг бид нэг бүрчлэн бүртгэж байгаа.  Өнөөдөр орой 18 цагаас эхлээд эрүүл мэндийн ажилчны үйлдвэрчдийн эвлэлийн холбооны 320549 гэсэн дугаар эрүүл мэндийн салбарынханд нээлттэй ажилна. Зөрчил маргааныг хамтдаа даван туулах зөвлөмж чиглэл өгөх штаб 18 цагаас эхлээд 24 цагаар тасралтгүй ажиллана. Мөн эмнэлгүүд дээр байгуулсан түр хороодууд хариуцлагатай жижүүрийн хувиар гаргаад ажиллаж байна.

-Ажил хаялтын бэлтгэл ажил хэзээ хэр хэмжээнд явж байна вэ?

-Өнөөдрөөс эхэлсэн ажил хаялтын бэлтгэл ажил маань орой  22 цаг хүртэл явагдана. Дөнгөж сая гуравдугаар эмнэлэг дээр нарийвчилсан төлөвлөгөөнүүд гаргасан байна. А,Б,В,Г гэсэн цэгүүд гаргаж мэдээлэл өгөх ажилтан, ажил хаялтад оролцож байгаа ажилтны эрүүл мэндийг хариуцсан ажилтан гэх мэт нарийвчилсан төлөвлөгөөтэйгөөр идэвхтэй ажил өрнүүлж байна. 

-Хоёр гуравдугаар шатлалын эмнэлгүүд ажил хаялтад  хэрхэн нэгдэх вэ?

-Ерөнхийдөө бүх шатлалын эрүүл мэндийн байгууллагууд буюу аймаг, сум, баг, бүсийн болон нэгдсэн эмнэлгүүд, гуравдугаар шатлалын бүхий л эмнэлгүүд дээр ажил хаялт явагдана. Ялгаагүй  бид хурлаа хийгээд мэдэгдлээ хүргүүлчихсэн. Нэг хувийг нь манай холбоон дээр ирүүлчихсэн. Энэ мэдэгдлийг хуулийн таваас дээш хоногийн хугацаанд ажил олгогч нарт хүргүүлсэн. Ажил олгогч болон засаг дарга нарт хүргүүлсэн гэдэг нь төрийн байгууллагад шууд хүргэж байгаа гэсэн үг.

-Шаардлагатай тусламж үйлчилгээг хэвийн явуулах нөхцөл бий юу?

-Энэ ажил хаялтад амь тэнэсэн үеийн тусламж үйлчилгээ, яаралтай тусламж, сэхээн амьдруулах, хүүхэд нярайн, гэмтэл, төрөх гэх мэт хүний амьтай шууд холбоотой тусламж үйлчилгээнүүдийнхээ жагсаалтыг гаргачихсан. Тийм  учраас амь тэнэсэн үеийн болон яаралтай тусламж үйлчилгээнүүдээ хэвийн явуулах болохоо хурлаараа хэлэлцэн зөвшилцсөн. Мөн хүний амийг шууд авардаг үйлдвэрлэл учраас цус сэлбэх байгууллагын үйл ажиллагааг хэвийн явуулах болно.

-Ямар шаардлага хүргүүлж байгаа вэ?

-Бид цалин хөлсөө нэмэгдүүлэхийг дөрвөн жил хүлээж байгаа. Сүүлийн зургаан сар тасралтгүй жагсаал цуглаан, ажил хаялт зарлаж, 20 гаруй мянган ажилтны гарын үсэг хүргүүлсэн. Валютын сангийн гадаа жагсаал цуглаан хийсэн. Энэ хугацаанд  валютын сан гэдэг нэг л зүйлийг ярьсан.  Мэдээж ажилчдын цалин хөлсийг валютын сантай хийсэн гэрээ хэлэлцээрийг зөрчихгүйгээр эргэлдүүлэх хэд хэдэн заалтууд байгаа. Мөн нэн шаардлагатай байгаа 1800 сувилагчдын орон тооны талаар дурдсан байгаа.

Л.Сайнбаяр