Япон улс Дэлхийн II дайнаас хойш анх удаа үндэсний хэмжээнд төвлөрсөн тагнуулын байгууллага байгуулж, үндэсний аюулгүй байдлын бодлогодоо түүхэн өөрчлөлт хийлээ. Шинээр байгуулагдсан Үндэсний тагнуулын товчоо (National Intelligence Bureau) нь өнөөг хүртэл тус тусдаа ажиллаж байсан тагнуулын байгууллагуудын мэдээллийг нэгтгэн зохицуулах үндсэн төв болох юм.
Энэ шийдвэр нь Хятад, Орос, Хойд Солонгосоос үүдэлтэй аюулгүй байдлын эрсдэл нэмэгдэж, кибер халдлага, тагнуулын ажиллагаа эрчимжиж буйтай холбоотой гэж Японы Засгийн газар тайлбарлаж байна. Олон улсын шинжээчид Японыг олон жилийн турш "тагнуулчдын диваажин" хэмээн нэрлэсээр ирсэн бөгөөд шалтгаан нь тус улс тагнуулын эсрэг хууль сул, байгууллагуудын уялдаа холбоо хангалтгүй байсантай холбоотой юм.
Шинэ товчоо нь Ерөнхий сайдын шууд харьяанд ажиллах Үндэсний тагнуулын зөвлөлтэй хамтран дотоод болон гадаад аюулгүй байдлын мэдээллийг цуглуулах, дүн шинжилгээ хийх, төрийн байгууллагуудын хооронд мэдээлэл солилцох ажиллагааг нэг цэгээс удирдан зохион байгуулах үүрэгтэй. Мөн тагнуулын байгууллагуудын үйл ажиллагааны давхардлыг арилгаж, хариу арга хэмжээг илүү шуурхай болгох зорилготой.
Япон улс дайнаас хойш энх тайвны Үндсэн хуулиа баримталж, довтолгооны шинжтэй аюулгүй байдлын бүтэц байгуулахаас зайлсхийж ирсэн. Иймээс шинэ тагнуулын байгууллага байгуулах шийдвэр нь улс төрийн хүрээнд нэлээд маргаан дагуулжээ. Зарим иргэний нийгмийн байгууллага, хуульчид энэхүү шинэ бүтэц нь төрийн хяналтыг хэт төвлөрүүлж, иргэдийн хувийн нууц, эрх чөлөөнд халдах эрсдэлтэй хэмээн болгоомжилж байна.
Харин Засгийн газрын зүгээс шинэ байгууллага нь хууль эрх зүйн хатуу хяналтын дор ажиллах бөгөөд улс төрийн зорилгоор ашиглагдахгүй гэж мэдэгдсэн байна. Ерөнхий сайд Санаэ Такайчи энэ алхмыг "Японы тагнуулын чадавхыг бэхжүүлэх эхний том алхам" хэмээн тодорхойлжээ.
Шинэ товчоо байгуулагдсанаар Япон улс АНУ, Их Британи, Австрали, Герман зэрэг холбоотнуудтай тагнуулын мэдээлэл солилцох, хамтарсан ажиллагаа явуулах боломжоо өргөжүүлэхээр төлөвлөж байна. Мөн ирэх жилүүдэд гадаад тагнуулын бие даасан байгууллага байгуулж, тагнуулын ажилтнуудыг тусгайлан бэлтгэх сургалтын тогтолцоог бий болгох зорилт тавиад байгаа юм.п
Л.Баяр
