Улс төрийн тоймч Б.Дашзэвэг насанд хүрээгүй хүүхэд хүчиндэхийг завдсан гэх зүйл ангиар Чингэлтэй дүүргийн Анхан шатны шүүхээс нэгдүгээр сарын 17-ны өдөр есөн жилийн ял авсан билээ.  Өнгөрсөн оны арваннэгдүгээр сарын эхээр "Лантуун Дохио", "Өгөх Өдөр Хөдөлгөөн" ТББ-ууд хамтран санаачилж хүчирхийллийн гэмт хэрэг, түүний гарах нөхцлийг нь бүрдүүлээд байгаа дүрэм журам зэргийг өөрчлөхийн тулд “Нүдээ нээ” Үндэсний Хөдөлгөөн эхлүүлснээр Монгол даяар өсвөр насны охидыг хүчирхийлэгчдийн эсрэг дуу хоолой хүчирхэгжиж, эцэст нь Ерөнхийлөгч Х.Баттулга “Цаазын ялыг сэргээхийг хууль эрх зүйн талаас судлах үүрэгтэй ажлын хэсэг байгуулсан”-аа зарласан билээ. Өнгөрсөн оны арваннэгдүгээр сарын 18-ны байдлаар 32 мянга гаруй хүнийг нийгмийн сүлжээнд, таван аймгийн иргэд болон арав гаруй улс оронд амьдарч байгаа Монголчуудыг “Нүдээ нээ” хөдөлгөөнд нэгтгээд байгааг дээрх ТББ-уудын удирдагчид ярьцгааж байсан. Мэдээж мал хүртэл өөрийн үр төлөө хураадаггүй, гишгэдэггүй байхад төрсөн охин болон дагавар охидоо хүчирхийлж байгаа адгууснаас дор ухаан мөчид, мунаг тачаалаа барьж дийлэхгүй бузар этгээдүүдэд хатуухан шийтгэл оногдуулах нь өнөөдрийн Монголын нийгмийн шаардлага болсон. Тийм бусармаг булай хэрэг хийсэн этгээдүүдийг төрийн хуулийн хатуу шийтгэлээр шийтгэх ч ёстой.

Гэтэл нийгмийн сэтгэл зүйг хуйлруулсан энэхүү бухимдал, олон нийтийн эсэргүүцлийн дуу хоолойд 74 настай, хоёр чих нь юу ч сонсохгүй дүлийрэлийн IV шатанд хүрч аппарат зүүдэг боловч хүний яриа ойлгогдохоор сонсох чадваргүй болчихсон, бичгээр л харьцах боломжтой улстөрийн тоймч Б.Дашзэвэг өртөн хэлмэгдчихлээ. Өөрийгөө сонсохгүй байгаадаа санаа нь зовж балмагдсан өвгөн өөрийг нь байцаасан ширүүн дориун залуухан мөрдөн байцаагчийн асуултыг сонсоогүй хэрнээ “Тийм үү” гэхэд нь “Тийм ээ” гэж хариулсаар байгаад л мөрдөн байцаалтаа дуусган шүүхэд шилжээд хэдхэн хоногийн дараа есөн жилийн ял авчихсан. Тархины судасны нарийсалтай, өтөл насандаа ханийн халамжгүй болж ганцаардлын гунигт автсан гэх мэтээр яриад байвал настай хүнд тохиолдох бүхий л өвчин энэ хүнд насны эрхээр бий болчихсон байсныг эрхэм шүүгчид даанч нэг авч хэлэлцсэнгүй бололтой.

Насаараа хэвлэл мэдээллийн байгууллагад ажиллаж улстөрийн тойм уншсан түүнд мэдээж хурааж хуримтлуулсан мөнгө байхгүй, хэдэн хүүхдүүддээ эрдэм мэдлэгийг л өгч. 74 настай хүнд есөн жилийн ял өгчихдөг тэдгээр шүүгчид мэдээж аавтай, ээжтэй л хүмүүс байж таарна. Гэтэл энэ хэрэг үнэхээр болсон уу, тухайн үед тэнд ямар хүмүүс юу хийж байв. Гэрчийн этгээдүүд нь бодит үнэнийг яг таг хэлсэн үү, тоймч Б.Дашзэвэг мөрдөн байцаалтын үед бүхнийг сонсож, ухамсартайгаар хариулт өгч чадсан уу гэдгийг нягтлан шалгах, ядаж л мөрдөн байцаалтад буцаах сэтгэл гаргасангүй. Түүний хоёр чих юм сонсож байна уу, сэтгэц нь хэрэг хүлээх чадвартай юу гэдгийг шинжээч томилоод мөрдөн байцаалтыг дахин эхнээс нь явуулах зайлшгүй шаардлагатай байсныг Монгол Улсын нэрийн өмнөөс иргэдээ ялладаг эрхэм шүүгчид анзаарч үзсэнгүй. Тэдэнд зөвхөн нийгмийн бухимдлыг түр зуурхан ч гэсэн багасгах, хүчингийн хэрэгт холбогдсон л бол буруутай, буруугүйг нь тогтоолгүй бушуухан ял өгч явуулаад өөрсдөө “Баатар болох” явцгүйхэн амбиц л илүүтэй үйлчилж. Үнэндээ 74 настай, хоёр чих нь юу ч сонсохоо больчихсон, өтөл насандаа ганцаардлын гунигт мананд автагдаж сэтгэцийн гүнзгий хямралд орчихсон улстөрийн тоймч Б.Дашзэвэг хүнд хэцүү шоронгийн нөхцөлд есөн жил байтугай есөн сар ч амьд явах нь эргэлзээтэй.   

Гэтэл ийм л нэг мунгинасан өвгөн хийгээгүй хэргийнхээ төлөө есөн жилийн ял авчихаад байхад тэр хүнээр хичээл заалгаж байсан шавь нар нь, хамтран ажиллаж явсан нөхөд нь, Монголын сэтгүүлчдийн нэгдсэн эвлэл, дунд залуу үеийн сэтгүүлчид юу ч болоогүй, юу ч сонсоогүй юм шиг таг чиг суугаа нь хачирхалтай. Яг үнэндээ улстөрийн тоймч Б.Дашзэвэг тэр охиныг хүчиндээгүй, норсон өмдийг нь тайлуулаад зуухны галд хатаалгаж байхыг нь харсан согтуу хүмүүс түүнийг дарамтлан нэхсэн мөнгийг нь өгөөгүйгээсээ болоод л хэрэгт холбогдож эцэст нь есөн жилийн ял авчихаад өнөөдөр “Дээшээ тэнгэр хол, доош газар хатуу” болж, хүйтэн шоронгийн мухарт бээвийгээд сууж байгаа нь тодорхой. Ер нь, согтуу хүмүүсийн шантаажаар үүсгэгдсэн энэхүү зохиомол хэргийг задалж, үнэн зөвөөр шийдэхэд дэмжлэг үзүүлж 74 настай дүлий, сэтгэцийн өөрчлөлттэй болчихсон өрөвдөлтэй өвгөнд сэтгэлийн дэм хайрлах ёстой. Шүүгчид ч өргөсөн тангарагтаа эзэн болж улстөрийн тоймч Б.Дашзэвэгийг хэлмэгдүүлсэн орчин цагийн хэлмэгдүүлэлтээ “Нийгмийн захиалга” нэртэй сүржигнэлээр халхавчлалгүй шударга ёсыг баримтлан чин үнэнчээр тунгаан шүүж түүний нэрийг цагаатгах ёстой санагдана. Товчхондоо арай ч ингэж “Нүдээ нээ"-ж болохгүй л дээ.   

Д.Түвшин