Хятадын эрдэмтэд Хөх мөрөнд амьдардаг сүүлчийн том амьтдын нэгийг аврахын тулд тус бүс нутагт загас барихыг бүрэн хориглохоос өөр аргагүйд хүрчээ. Голын эргээс ердөө 5 км-ийн зайд орших Ухань хотын Гидробиологийн хүрээлэнд одоо устаж үгүй ​​болсон голын далайн гахай (хятадаар байжи) болон сэлүүр загасны үзүүлэн цогцос бий. 

Профессор Ван Си ВВС-д "Тэд аль хэдийн устсан. Одоо бид Хөх мөрний далайн гахайг аврах болно. Энэ бол хамгийн чухал, голд үлдсэн цорын ганц дээд түвшний махчин амьтан" хэмээн ярьжээ. Хүрээлэнгийн судлаачид тэдний нэгийг асарч эхэлснээс хойш 22 жилийн дараа 2002 онд нас баржээ. Жилийн дараа хамгийн сүүлд мэдэгдэж байсан сэлүүрт загас буюу 3 метрээс дээш өндөрт ургадаг туяа сэрвээтэй загасыг загасчид санамсаргүйгээр барьж, радио шошготой суллагдсан ч удалгүй сураг алдарсан гэдэг. 

Одоогийн тооцоогоор бол 1200 нь зэрлэг байгальд үлдсэн Янцзэ мөрний сэрвээгүй далайн гахайн хувь заяа эрдэмтдийн гарт буй бөгөөд энэ төрөл зүйл нь загасны төдийгүй далайн гахайн овгийн хамгийн эртнийх юм.

Эл бүс нутагт бүх загас агнуурыг зогсоох санааг анх 2006 онд Хятадын Шинжлэх Ухааны Академийн (CAS) профессор Цао Вэньсюан гаргаж байсан боловч 10 жилийн турш хориг тавилгүй байсаар ихэнх төрөл зүйл устах эрсдэлд оржээ. Улмаар цагдаа нарын үйл ажиллагааны хүрээнд хориг тавих үед 220 мянган загасчдыг ажилгүй болгосон гэж үздэг. Гэсэн хэдий ч далайн гахайн овгийн модны хамгийн эртний мөчир болох сэрвээгүй гахайн мах өнөөдөр ховордсон хэвээр байна.

1990-ээд онд зэрлэг байгальд 3300 сэрвээгүй далайн гахай байжээ. 2006 он гэхэд энэ нь хоёр дахин буурсан. Дараа нь загас агнуурыг хориглож, үйлдвэрүүдийг нүүлгэснээр уг тоог тогтоон барьсан гэж хэлж болно. Үүгээр ч зогсохгүй сүүлийн таван жилийн түүхэнд уг төрөл зүйлийн тоо бараг 25 хувиар өссөн байна.

Л.Баяр