Бүс нутгийн удирдагчид дайнд дипломат арга хэмжээ авахаар чармайж байгаа ч гол тоглогчид болох Израил, АНУ, Иран улсууд дайныг дээд шатанд гаргахад бэлэн гэцгээж байна. АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп Иран бараг л тохиролцоонд бэлэн болсон гэж мэдэгдсэн ч Тегеран Америкийн цэргүүд хуурай замын довтолгоо хийвэл хариуг нь барина гэж анхааруулж байна.
31 дэх өдрийн байдлаар бид юу мэдэх хэрэгтэй вэ?
Вашингтоны шаардлага: АНУ-ын Ерөнхийлөгч Трамп Иран дайныг зогсоохын тулд тавьсан 15 зүйл бүхий шаардлагын жагсаалтын ихэнхийг шууд болон шууд бусаар зөвшөөрсөн гэж мэдэгдэв. Тэрбээр Иран АНУ-д "нухацтай байгаагаа нотлохын тулд" Даваа гарагт тээвэрлэгдэх "20 завь бүхий газрын тос" өгсөн гэлээ.
Ираны анхааруулга: Ираны парламентын дарга АНУ-ыг хэлэлцээр хийж байх зуураа "нууцаар хуурай газрын довтолгоон төлөвлөж байна" хэмээн буруутгаж, Тегераны хүчин АНУ-ын цэргүүдийг "хүлээж" байна гэж мэдэгдэв. Энэ сарын эхээр 3500 АНУ-ын цэргийн албан хаагчийг тээвэрлэсэн "USS Tripoli" хөлөг онгоц Ойрхи Дорнодод газардсан байдаг.
Ираны газрын тос: Ням гарагт Д.Трамп "Financial Times" сонинд өгсөн ярилцлагадаа Ираны гол түлшний төв болох Харг арлыг эзлэх эсэхээ бодож байгаагаа хэлээд, АНУ-ын хүчин тэнд удаан хугацаагаар байх шаардлагатай болно гэж нэмж хэлэв.
Дипломат хүчин чармайлт: Пакистан улс дайныг намжаах хүчин чармайлтын талаар Египет, Саудын Араб, Туркийн удирдагчидтай хийсэн уулзалтын үр дүнд АНУ, Ираны хооронд "ойрын өдрүүдэд" хэлэлцээ зохион байгуулахад бэлэн байгаагаа мэдэгдэв.
Ираны мэдэгдэл: Ираны аюулгүй байдлын өндөр албан тушаалтан CNN-д өгсөн ярилцлагадаа "Тегеран дайн хэзээ дуусахыг шийднэ" гэжээ.
Эрчим хүчний зардал: Тегеран АНУ-ын хуурай замын довтолгооноос сэрэмжлүүлсэн мэдээллийн араас газрын тосны үнэ өсч, Брент маркийн газрын тосны үнэ 3 гаруй хувиар өсөн 115 ам.доллар болжээ. Азийн хувьцаанууд мөн Даваа гарагт унав.
Бүс нутгийн цохилт: Кувейтын мэдээллийн агентлагийн мэдээлснээр, Ираны халдлагын улмаас Даваа гарагт Кувейтэд Энэтхэгийн нэгэн ажилчин амиа алджээ. Үүний зэрэгцээ, Ираны дэмжлэгтэй Хусит босогчид мөргөлдөөн эхэлснээс хойш анх удаа Йемений хоёр нисгэгчгүй онгоцыг саатуулсан гэж Израил Даваа гаргийн өглөө мэдэгдэв. Энэ нь Израилын цэргийнхэн ням гаргийн орой Ираны нийслэл Тегеран хотод цохилт өгсний дараа гарч буй мэдээлэл юм.
Ливаны хил: Израил Ливаны өмнөд хэсэг рүү давшиж байгаа бөгөөд тэнд Израилын хүчин Хезболлатай сөргөлдөж буй. Израилын хүчин Литани голын өмнөд хэсгийг эзэлсэн бөгөөд тэндхийн энгийн иргэдийг нүүхийг уриалжээ.
АНУ-ын онгоц сүйрэв: Саудын Араб дахь агаарын баазад Иран цохилт өгснөөр АНУ-ын Агаарын цэргийн хүчний "E-3 Sentry" онгоц сүйрчээ. Сүйрсэн онгоцны зураг амралтын өдрүүдээр олон нийтийн мэдээллийн хэрэгслээр тарсан бөгөөд CNN уг онгоцны байршлыг Ханхүү Султаны агаарын бааз гэж тодорхойлсон байна.
Л.Баяр
