МАН-аас гал тасдаж, өрх тусгаарласан МАХН нэгэн үе МАН-тай ч нийлж хамтарсан Засгийн газар байгуулалцаж, АН-тай ч нийлж засаг барилцаж явлаа. Парламентад суудалтай намын ёсоор Ерөнхийлөгчид ч нэр дэвшүүлж, ер нь л Монголын улс төрийн бас нэгэн сонирхолтой тоглогч байж чаддаг байв. Харин өнгөрсөн сонгуулиар ганц ч суудал аваагүйн улмаас парламентад суудалтай нам болж чадаагүй. Нэг ёсондоо ингэснээрээ улс төрийн тавцан дахь МАХН-ын тоглолт хаагдсан гэсэн үг. Харин өнгөрсөн намраас МАХН-ын дарга Н.Энхбаяр нэгэн уран нүүдэл хийсэн нь МАН-тай нэгдэх санаа байлаа. Энэ санал хоёр намын аль ч зүгээс гарсан байлаа гэсэн хожил нь МАХН, түүний удирдлагад ирсэн билээ. МАН гэсэн малгайн дор нөхөн сонгуульд оролцсон учраас л МАХН-ын дарга Н.Энхбаярын хүү Э.Батшугар УИХ-д ялалт байгуулсан нь гашуун ч гэсэн үнэн. 100 жилийн ойгоороо МАХН-ыг өөрсдөдөө нэгтгэх МАН-ын хүсэл, МАН гэсэн малгайн дор сонгуульд оролцож хүүдээ ялалт авчрах Н.Энхбаяр даргын хүсэл сонирхол яг цав нийцэж байсан учраас өнгөрсөн аравдугаар сард болсон нөхөн сонгуулийн өмнө хоёр нам нэгдэж байгаагаа зарласан. Нөхөн сонгууль ч болдгоороо болж, Э.Батшугар ялалт байгуулсан. МАН ч МАХН-аа нэгтгэсэн. Нэг ёсондоо чоно бүрэн, хонь цатгалан. Хоёр намын нэгдэх үеийн тохироонуудын нэг нь Э.Батшугарыг нөхөн сонгуульд нэр дэвшүүлэх байсан бол дараагийн тохироонууд аажим аажмаар ил гарч л явна. Өнгөрсөн долоо хоногт шинээр байгуулсан Бага хуралдаа чамгүй олон төлөөлөгч оруулж чадсан Н.Энхбаяр дарга МАН-ын Удирдах зөвлөлд өөрийн долоон хүнээ багтаалаа. Энэ бол хоёр нам нэгдэх үеийн бас нэгэн тохироо. Удирдах төвшинд МАХН-ын гаралтай гишүүдийг оруулна гэсэн тохиролцооны хэсэг нь ингэж биелж байна.

Гэхдээ МАН тэдний хүссэн бүрийг өгөөд байхгүй шүү гэдгийг Их хурлын индэр дээрээс МАН-ын ерөнхий нарийн бичгийн дарга Д.Амарбаясгалан маш тойруугаар хэлсэн. Намынхаа Их хурал дээр тавьсан Д.Амарбаясгалангийн илтгэлээс хоёр намын нэгдсэнтэй холбож хэлсэн үгийг нь сонирхуулъя.

“Монгол Ардын Нам үүсэн байгуулагдсаны 100 жил, Ардын хувьсгалын 100 жилийн түүхэн ойн хүрээнд Монгол Ардын Нам, Монгол Ардын Хувьсгалт Нам нэгдэх ажлыг зохион байгуулж, хоёр нам нэгдсэн нь Монгол Улсын том эрх ашигт нийцсэн, улс эх орныхоо өмнө тулгамсдсан олон том зорилтыг хамтран шийдэх чухал ач холбогдолтой, нийгмийн хүлээлтэд бодитой хариулт өгсөн түүхэн үйл явдал боллоо. Энэ дашрамд, нэгдэн нийлсэн намын гишүүд маань үүх түүх, үнэт зүйлээ эрхэмлэн дээдэлж, дотоод эв нэгдлээ ханган, их үйлсийн төлөө хамтдаа зүтгэх ёстой гэдгийг онцлон тэмдэглэж байна” гэж МАН-ын дөрвөн удаагийн ерөнхий нарийн бичгийн даргаар сонгогдоод байгаа Д.Амарбаясгалан хэлсэн билээ.  

“Гэхдээ гэдэг үгээс өмнөх бүх үг нохойн баас” гэж нэг үг байдаг. МАН-ын генсекийн илтгэл дэх МАХН-тай нэгдсэн хэсгийн “гэхдээ” нь энэ удаа “энэ дашрамд” байв. Учир нь, МАН-ын ерөнхий нарийн бичгийн дарга Д.Амарбаясгалангийн илтгэлийн ”Энэ дашрамд”-ын дараах өгүүлбэр нь МАХН-ынханд хандсан “Аятайхан байгаарай” гэсэн сануулга байлаа.

О.Балдан-Очир