Монголын Үндэсний Худалдаа Аж Үйлдвэрийн танхим сүржин мэдэгдэл гаргасан болчихоод дуугүй суусаар байна гэдгийг бизнес эрхлэгчид хэлж, шүүмжилж эхлэв. Өнгөрсөн амралтын өдөр буюу нэгдүгээр сарын 9-ны өдөр тус танхимаас сүржин мэдэгдэл гаргаж, цахим орчинд “сэвсэн”.

Тус мэдэгдлийн гол агуулга нь “Цар тахлын хөлийн хорионы үеийн удаа дараагийн тодорхойгүй шийдвэрүүд нь бизнес эрхлэгчид, ААН-үүдийн хэвийн үйл ажиллагааг алдагдуулж, өр зээлд оруулж, ажилчдаа цомхотгохоос аргагүй байдалд хүргэж байна. Тиймээс тодорхой хугацаанд зээлийн хүүг 100 хувь төрөөс санхүүжүүлэх”-ийг хүссэн явдал байв.

Мөн хилийн боомтуудын үйл ажиллагааг халдвар хамгааллын дэглэмийн дор хэвийн явуулах, үйл ажиллагаа нь зогссон үйлчилгээний салбаруудыг үл хөдлөх хөрөнгийн болон газрын төлбөрөөс чөлөөлөх, нэмэгдсэн өртгийн албан татварын хувь хэмжээг бууруулах зэргийг Засгийн газраас хүссэн юм.

Харин бизнес эрхлэгчид “Коронавирусний цар тахалтай холбоотойгоор хөл хорио тогтоогоод хоёр сар гаруйн хугацаа өнгөрч, бизнес эрхлэгчид эхнээсээ дампуурлаа зарлаж, өр ширний асуудлаасаа болж, цагдаа, шүүхийн хаалга татах дээрээ тулчихаад байхад бизнесийн гол төлөөллийн байгууллага болох Монголын Үндэсний Худалдаа Аж Үйлдвэрийн танхим мэдэгдэл гаргаж, Засгийн газарт хүргүүлсэн болчихоод сууж байна.

Тус танхим бизнес эрхлэгчидээ дэмжсэн ямар ч дорвитой арга хэмжээ авахгүй өнөөдрийг хүрлээ. Тэдний дуу хоолой болж, эрх ашгийнх нь төлөө тэмцэхгүй, төр хувийн хэвшлийн хамтын ажиллагааг хангаж ажиллахгүй байна гэдгийг хэлж шүүмжилж байна.  

Мөн Улсын онцгой комиссоос бүх нийтийн бэлэн байдлын зэрэглэлийг нэг шат бууруулж, өндөржүүлсэн бэлэн байдлын зэрэгт шилжүүлж, зарим аж ахуйн нэгжийн үйл ажиллагааг нээсэн ч бизнесийн ихэнх салбарыг нээсэнгүй. Ийм атал МҮХАҮТ дуугүй суусаар байх уу.

Ер нь сүүлийн үед тус танхимтай холбоотой таагүй мэдээлэл хөврөх болсон. Тодотговол, МҮХАҮТ нь энэ хүнд үед иргэд, бизнес эрхлэгчдээс мөнгө хурааж байна гэдэг асуудал гаргаж байна гэдгийг хүртэл Шадар сайд Я.Содбаатар нуулгүй хэлсэн байдаг.

Тэрбээр “Цар тахлын үеийн Худалдаа аж үйлдвэрийн танхимтай холбоотой гомдол иргэдээс их ирж байгаа. Энэ байгууллага нь тусдаа хуультай байгууллага. Танхимын дарга нь улс төрийн намын хурал дээр очоод суучихаж байгаа юм. Танхим нь энэ хүнд үед иргэд, бизнес эрхлэгчдээс мөнгө хурааж байна гэдэг асуудал гаргаж байна. Тиймээс энэ танхимын асуудлыг холбогдох байгууллага нь анхааралдаа авч, үүнд анхаарал хандуулах ёстой гэж бодож байна. Танхим уг нь бизнес эрхлэгчдээ, тэдний эрх ашгийг хамгаалах ёстой байгууллага. Тиймээс энэ хүнд үед бизнес эрхлэгчдээ дэмжих чиглэлээр ажиллах байх гэж найдаж байна. Нөгөө талаас энэ байгууллага нь төрийн бус байгууллага. Манай улсад хуультай гурван л төрийн бус байгууллага байдаг. Үүнийг нэг нь Худалдаа аж үйлдвэрийн танхим” гэдгийг онцолж байсан.

Үнэхээр ч тус танхим чухам ямар үйл ажиллагаа явуулж байгаа нь түмний нүдэнд үзэгдэхгүй байгаа нь нууц биш.

Угтаа МҮХАҮТ-ын ерөнхийлөгч О.Амартүвшин “МҮХАҮТ нь бизнесийн гол төлөөллийн байгууллагын хувьд бизнесийн хууль эрх зүй ба бодлогын орчныг сайжруулахад түлхүү анхаарч ажиллана” хэмээсэн байх аж. Үнэхээр тэрбээр бизнес эрхлэгчдийнхээ төлөө, тэдний зовлон бэрхшээлийг мэдэрч, мэдэгдэл гарав уу эсвэл арьсаа хамгаалахаар дүр эсгэж, Засгийн газарт хандав уу гэх эргэлзээ ч олны дунд хөвөрч байна.

Өнгөрсөн хоёр сарын хугацаанд худалдаа эрхлэгчдийн төлөө дуугарсан ганцхан хүн нь Т.Энхсайхан.

Тэрбээр арванхоёрдугаар сарын 2-ны өдөр Наратнтуул ОУХТ-ийн гадна жагсаал зохион байгуулж, “Худалдаа эрхлэгчдийн амьдрал хүнд байна” гэдгийг төр засаг олон нийтийн анхааралд аваачсан. Бизнес эрхлэгчдийн төлөө гэсэн түүний хандлага зөв байсан ч арга зам нь буруу байв. Тиймээс ч өнөөдөр шүүхийн хаалга татаад зогсож буй. Гэхдээ “Огтоны дуу тэнгэрт хүрдэггүй” гэгчлэнгээр тэр дэмий л сүржигнээд өнгөрсөн. 

Харин цаашид худалдаа эрхлэгчид хаалганы гадна үлдсээр байх уу гэдэг нь бизнес эрхлэгчдийн гол төлөөллийн байгууллага болсон Монголын Худалдаа аж үйлдвэрийн танхимын үйл ажиллагаа, санаачлагаас шалтгаалах нь.

Б.Баатар