Уншигч та бүхэнд хоёрдугаар сард олны анхааралд өртсөн хэргүүдийг эргэн сануулъя.

О.Мөнхжинг цагдан хорив

Хоёрдугаар сарын 1-ны өдөр. “IHC” койн худалдаж аваад 140 сая төгрөгөө алдсан гэх эмэгтэй мэдээлэл хийв. Тэрбээр О.Мөнхжингийн сторид найдаж 142 сая төгрөгөөр койн худалдан аваад, ердөө хоёр сая төгрөгтэй үлдсэн гэсэн юм. Харин энэхүү мэдэгдлийн дараа О.Мөнхжин “Энэ бол гүтгэлэг. Би IHC гарахад битгий ав, бүү ойрт, хол бай хэмээн хэлж байсан” хэмээн тохууран, мэлзэж орхив. Төд удалгүй "IHC" койныг зах зээлд нэвтрүүлсэн О.Мөнхжин, Б.Гантиг, Б.Эрхэмбаяр баривчлан 461 дүгээр хорих ангид саатуулан шалгаж эхэлсэн юм. Тухайлбал, IHC-ыг гаргасан "Их бит" компанийн дээрх удирдлагууд компаныхаа 25 хувийг өөрсдийн хамаарал бүхиий этгээдүүдийн нэрээр зах зээлд нууцаар IHC койн нийлүүлж, худалдан борлуулсныг тогтоосон юм. 

О.Мөнхжингийн хэлснээр өөрийн койныг иргэдэд албадан шахаагүй бөгөөд бүх мөнгөөрөө койн худалдан авсан нь тухайн иргэний өөрийн сонголт байлтай. Гэсэн ч IHC койныг худалдан авсан тул тус койныг зах зээлд нэвтрүүлсэн эздэд хамаарах нь зүйн хэрэг.

О.Мөнхжингийн гомдлыг хэлэлцэх шүүх хурал Сүхбаатар дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхэд товлогдсон ч хойшилсон байгаа юм.

Хөгжлийн банкы хэргийн шүүх хуралдаан болов

Хөгжлийн Банкны хэрэгт холбогдох 80 хүн, дөрвөн хуулийн этгээдийн шүүхийн урьдчилсан хэлэлцүүлэг хоёрдугаар сарын 15-ны өдөр эхэлсэн юм. Прокурорын байгууллагаас нийт 80 хүн, 4 хуулийн этгээдэд холбогдуулан яллах дүгнэлт үйлдэж хэргийг шүүхэд шилжүүлсэн. Тодруулбал, авлига авсан, өгсөн, эрх мэдлээ урвуулан ашигласан, мөнгө угаасан, үндэслэлгүй хөрөнгөжсөн, нотлох баримт хуурамчаар үйлдэх, устгасан байж болзошгүй гэх хүмүүс бий. Хуралдааны үеэр яллагдагчаар татагдсан Хөгжлийн Банкны гүйцэтгэх захирал асан Б.Батбаярын өмгөөлөгч П.Одонтунгалаг хүсэлт гаргаж, хаалттай хэлэлцэхээр болсон юм.

Урьдчилсан хэлэлцүүлгээр тус эрүүгийн хэргийн гэм буруугийн шүүх хуралдааныг 2023 оны гуравдугаар сарын 02-ны 09.00 цагт товлосон бөгөөд хоёр хоногийн дараа шүүх хуралдаан эхэлнэ.

Мөнгөн усыг хилээр нэвтрүүлж, борлуулах гэж байсныг илрүүлэв

Экологийн цагдаагийн албанаас Химийн хорт аюултай бодис болох “Мөнгөн ус”-ыг Улсын хилээр нууцаар нэвтрүүлэн бусдад их хэмжээний мөнгөөр худалдан борлуулах гэж байсан Г.Б нарын үйлдлийг илрүүлэн 2 кг мөнгөн усыг хураан авч, мөрдөн шалгах ажиллагаа явуулсан. Дээрх иргэдийн үйлдэл нь Эрүүгийн хуулийн 24.3 дугаар зүйлд заасан “Химийн хорт, аюултай бодисыг хууль бус эргэлтэд оруулах” гэмт хэрэг юм.

Тухайлбал, Монгол Улсын Засгийн газрын 2007 оны 95 дугаар тогтоолоор мөнгөн ус болон мөнгөн усны органик, органик бус нэгдлүүдийг “Монгол Улсад ашиглахыг хязгаарласан химийн бодисын жагсаалт”-д оруулж, Байгаль орчны сайдын 2008 оны тушаалаар мөнгөн усыг ашигт малтмалын олборлолт, боловсруулалтад ашиглахыг хориглосон. Мөнгөн ус болон түүний нэгдэл агуулсан бодис нь хүрээлэн байгаа орчныг ноцтой бохирдуулж, хүн, мал, амьтны биед амьсгалын зам, арьс болон хоол хүнс, идэш, тэжээлээр дамжин нэвчин орж, амьсгалын тогтолцоо, нүд, арьс салстыг хордуулж, төв мэдрэлийн системийг гэмтээж, удмын санд нөлөөлж удаан хугацааны туршид хордуулдаг онцгой хортой бодис юм.

С.Батдөлийн цагдан хорих хугацааг сунгав

Нийслэлийн прокурорын газраас С.Батдөлийн  цагдан  хорих  хугацааг нэгдүгээр сарын хугацаагаар  сунгуулах  тухай  саналыг Баянгол дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхэд хоёрдугаар сарын 6-ны өдөр хүргүүлжээ. Шүүх саналыг хэлэлцэж, хэргийн ээдрээ төвөгтэй байдлыг харгалзан яллагдагчийг цаашид цагдан хорих...”  гэсэн заалтыг үндэслэн  яллагдагч С.Батдөлийн цагдан хорих  хугацааг нэг сарын  хугацаагаар сунгаж  шийдвэрлэсэн юм.

Тухайлбал, түүнийг:

• Нийтийн албан тушаалтнаар ажиллаж байхдаа олсон орлого болох 7 тэрбум төгрөгийн эх үүсвэрийг хууль ёсны болохыг үндэслэлтэй тайлбарлаж чадаагүй, үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн
• Гэмт хэргийн улмаас олсон хөрөнгө, мөнгө, орлого гэдгийг мэдсээр байж түүнийг ашигласан,
• Эх үүсвэрийг нуун далдлах зорилгоор үл хөдлөх хөрөнгө худалдаж авах зэргээр байнга тогтвортой мөнгө угаасан гэмт хэрэгт холбогдуулан Эрүүгийн хуулийн тусгай  ангийн 18.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн  2.2 дахь заалт / Мөнгө угаах/ мөн хуулийн 22.10 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан / Үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжих/ зүйл ангиудаар  эрүүгийн хэрэг үүсгэж, мөрдөн байцаалтын ажиллагааг үргэлжлүүлж байна.

Ууцны үнэ хөөрөгдүүлсэн иргэнийг торгов

Шударга Өрсөлдөөн, Хэрэглэгчийн Төлөө Газраас цагаан сарын баярыг угтан нийслэлийн Чингэлтэй дүүрэгт байрлах “Хүчит шонхор” захын хонины ууцны худалдаа эрхлэгчдийн үйл ажиллагаанд хяналт шалгалт хийж, зарим худалдаа эрхлэгчдэд мөнгөн торгуулийн арга хэмжээ авсан юм.

Хонины ууцны худалдаа эрхлэгчид хэрэглэгчдийн эрэлтийг далимдуулан ууцны хэмжээ, хэмжих нэгж болон түүнд хамаарах үнийн талаар хэрэглэгчид худал мэдээлэл буюу бодит байдлаас зөрүүтэй мэдээлэл түгээх замаар үнийг хөөрөгдөн худалдаалж байжээ. 

Иймд Хэрэглэгчийн эрхийг хамгаалах тухай хуулийн

• 7 дугаар зүйлийн 7.2-т “… барааныхаа талаар хэрэглэгчид дор дурдсан мэдээлэл өгнө” гэж,
• 7.2.4-т “барааны нэр төрөл, үнэ” гэж,
• 7.2.5-т “барааны хэмжээ, хэмжих нэгж” гэж,
• Зөрчлийн тухай хуулийн 10.2 дугаар зүйлийн 2-т “Үйлдвэрлэгч, худалдагч, гүйцэтгэгчийн үүргээ хэрэгжүүлээгүй бол хүнийг таван зуун нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр, хуулийн этгээдийг таван мянган нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр торгоно” гэж заасны дагуу таван зуун нэгжтэй тэнцэх хэмжээний шийтгэлийг ногдууллаа.

Вансэмбэрүү цэцгийг борлуулж байсныг илрүүлэв

Экологийн цагдаагийн албаны алба хаагчид хоёрдугаар сарын 15-ны өдөр Байгалийн ургамлын тухай хуулиар “Нэн ховор ургамлын жагсаалт”-д багтсан Вансэмбэрүү цэцэгт ургамлыг иргэн “Д”-нь гар дээрээс худалдан борлуулж байсныг илрүүлсэн. Урьдчилсан байдлаар иргэн “Д”-нь Вансэмбэрүү цэцгийг бусдаас худалдан авч, хадгалж ашиг олох зорилгоор цааш дамнан борлуулж байсан нь тогтоогдсон бөгөөд 1,2 кг хурааж авсан.

Тухайн ургамлыг Байгалийн ургамлын тухай хуулинд зааснаар иргэн, аж ахуйн нэгж, байгууллага судалгаа, шинжилгээний зориулалтаар ашиглахдаа Байгаль орчны асуудал эрхэлсэн төрийн захиргааны төв байгууллагаас зөвшөөрөл авахаар эрх зүйн зохицуулалттай байдаг.

• Эрүүгийн хуулийн 24.8 дугаар зүйл: Зохих зөвшөөрөлгүйгээр судалгаа шинжилгээнээс өөр зорилгоор нэн ховор, ховор ургамал, тэдгээрийн үр, эрхтэнийг ашиглавал хариуцлага хүлээлгэхээр заасан байдаг.

Бэлтэс мөрөн ХХК-ийн хэрэг шүүхэд шилжив

Чингэлтэй дүүргийн прокурорын газраас 2595 иргэнийг хохироосон “Бэлтэс мөрөн” ХХК-тай холбогдох хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдэн шүүхэд шилжүүлэв.

Тодруулбал, “Бэлтэс Мөрөн” ХХК-ийн үүсгэн байгуулагч Г, гүйцэтгэх захирал Н нарын нэр бүхий 9 иргэн бүлэглэн Хөвсгөл аймгийн нутаг дэвсгэрт тэтгэврийн насны болон хөгжлийн бэрхшээлтэй, группт байдаг, амьдралын түвшин доогуур гэх иргэдэд туслах нэрийдлээр “хамтран ажиллах санхүүгийн дэмжлэг үзүүлэх тухай гэрээ” байгуулж, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулж, олон шатлалт маркетинг, пирамид тогтолцооны луйврын аргаар 2595 иргэнээс 45.484.419.600 төгрөгийг залилсан, мөнгө угаасан гэх хэрэгт Эрүүгийн хуулийн 17.3 дугаар зүйлийн 3.1, 3.2, 18.6 дугаар зүйлийн 2.1, 2.2-т зааснаар яллах дүгнэлт үйлдэж, Хөвсгөл аймаг дахь Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхэд шилжүүлсэн байна. Дээрх хэрэгт Мөрдөн байцаах албаны Залилах гэмт хэрэг мөрдөн шалгах хэлтэс, орон нутгийн цагдаагийн газрын хамтарсан 3 ажлын хэсгийн 50 гаруй мөрдөгч мөрдөн байцаалтын ажиллагаа явуулж, Чингэлтэй дүүргийн прокурорын газраас хяналт тавьж ажилласан бөгөөд нийт 618 хавтаст хэргийн материалыг шүүхэд шилжүүлжээ.

Цагаан сарын баярын өдрүүдэд зам тээврийн ослын улмаас гурван иргэн амиа алджээ

Сар шинийн баярын өдрүүдэд буюу энэ сарын 21-23-ны өдрүүдэд улсын хэмжээнд гамшиг, осол, гал түймрийн нийт 33 удаагийн дуудлага бүртгэгдсэн байна.  Дуудлагын дагуу төв, орон нутгийн Онцгой байдлын байгууллагын алба хаагчид үүрэг гүйцэтгэн, автомашины бүхээгт хавчуулагдсан  нэг иргэн, утаажилтын бүсээс 49 буюу нийт 50 иргэнийг авран хамгаалсан байна.

Харин "Зам тээврийн ослын улмаас гурван иргэн амь насаа алдаж, ахуйн гал түймрийн улмаас нэг хүн гэмтэж бэртсэн" гэж Онцгой байдлын ерөнхий газраас мэдээллэсэн юм.