Сонгуулийг яах гэж хийдэг вэ? Хариулт нь маш энгийн бас тодорхой. Ерөөсөө л засгийн эрхэнд салхи оруулах зорилгоор хийдэг. Засгийн эрхийг намууд л барьдаг. Энэ бол дэлхийн улс оронд тогтсон жишиг. Харин үе үеийн сонгуулийн үр дүнгээр бие даагчид засгийн эрхэнд гарч байсан түүх үгүй. Тэгвэл энэхүү жишгийг өөрчлөх зорилготой “Бие даагчдын нэгдэл” нэртэй төлөөлөл энэ удаагийн сонгуулийн содон дүр байх нь. Санаачлагч нь “Алтан Дорнод Монгол” компанийн захирал Т.Ганболд. Уриа нь “Сонголтгүй” сонгуулийн эсрэг бие даагчид нэгдэнэ.

Тэрбээр УИХ-ын сонгуульд бие даан нэр дэвшигчдийн нэгдсэн платформ байгуулж, нэг мөрийн хөтөлбөр, зохион байгуулалт, сурталчилгааны агуулгатайгаар ажиллахаар болсон байна.

Уг нэгдэл нь УИХ-ын 2020 оны сонгуульд нийт 76 нэр дэвшигчийг тухайн хүний боловсрол, ёс зүй, улс төрийн хүсэл эрмэлзэл зэргийг шалгуур болгон тодруулж, нэр дэвшүүлэх гэнэ.

Монгол Улсад сонгууль өгөх насны хоёр сая гаруй иргэн бий. Гэвч үе үеийн сонгуулийн дүнгээс харахад эдгээр сонгогчдын 60 хүрэхгүй хувь нь саналаа өгдгийг тоо баримт баталдаг. Уг үзүүлэлт сонгуулийн цикл бүрээр дээшлэх бус улам буурч байгааг холбогдох албаны дүн мэдээллээс харж болохоор.

Өөрөөр хэлбэл, сонгууль өгөх насны ялангуяа залуусын оролцоо дөрвөн жил тутамд буурч байгаа гэсэн үг.

Сонгох, сонгогдох эрхээ эдлэх нь хувь хүний асуудал байж болох. Гэхдээ дөрвөн жилд нэг удаа болдог сонгуульдаа идэвхтэй оролцож төлөөллөө сонгох нь хуулиар хүлээсэн хүн бүрийн үүрэг. Гагцхүү нам хэмээх хана хэрэм, түүгээр бий болгосон орон зай нь залуу үеийг саналаа өгөхгүй хойш суухад хүргэж буй. Үүнийг олж харсан Т.Ганболд "Бие даагчдын нэгдэл"-ийг нам гэхгүйгээр сонголт хийж, саналаа өгөх хүмүүсийг нэгтгэхээр зорьж яваа нь энэ. Зөв, дэмжих л санаачилга. Тэгэхээр энэ удаагийн сонгуульд залуусын оролцоо маш чухал байх нь. Эзэмшсэн мэргэжил, эрхэлсэн ажлын туршлагаараа ирэх сонгуульд гарцаагүй нэр дэвших ёстой хүмүүс ганц нэгээр тогтохгүй олон бий гэдгийг энд тодотгох хэрэгтэй.

Г.Эрхэс