БАРИМТ 1
Дэлхийн хамгийн өндөр уул бол Эверест бөгөөд далайн түвшнээс дээш 8,848.86 метр өндөр.
БАРИМТ 2
Эверестийн оргил Балба болон Хятадын Төвөдийн хилийн бүсэд оршдог.
БАРИМТ 3
Эверестийг Балбад Сагарматха, Төвөдөд Чомолунгма гэж нэрлэдэг.
БАРИМТ 4
Эверестийн нэрийг Энэтхэгийн геодезийн албаны захирал байсан Жорж Эверестийн нэрээр өгсөн.
БАРИМТ 5
Эверестийг анх 1953 оны 5-р сарын 29-нд Шинэ Зеландын Эдмунд Хиллари болон Балбын шерпа Тэнзинг Норгэй нар амжилттай оргилд гарсан.
БАРИМТ 6
Дэлхийн 8,000 метрээс дээш өндөртэй 14 уул бүгд Ази тивд байдаг.
БАРИМТ 7
Эдгээр 14 уулын 10 нь Гималайн нуруунд, 4 нь Каракорумын нуруунд оршдог.
БАРИМТ 8
Эверестийн дараах хоёр дахь өндөр уул бол K2 бөгөөд 8,611 метр өндөр.
БАРИМТ 9
K2 нь Пакистан, Хятадын хилийн орчимд орших бөгөөд авирахад Эверестээс ч илүү хүнд, аюултай уулын нэг гэж тооцогддог.
БАРИМТ 10
Дэлхийн гурав дахь өндөр уул бол Канченжунга — 8,586 метр өндөр.
БАРИМТ 11
Канченжунга нь Балба болон Энэтхэгийн Сикким мужийн хилийн орчимд байдаг.
БАРИМТ 12
Дөрөв дэх өндөр уул бол Лхоцэ, 8,516 метр өндөр. Энэ уул Эвересттэй маш ойрхон оршдог.
БАРИМТ 13
Тав дахь өндөр уул болох Макалу 8,485 метр өндөр бөгөөд дөрвөн талт пирамид шиг хэлбэрээрээ алдартай.
БАРИМТ 14
Дэлхийн зургаа дахь өндөр уул бол Чо Оюу — 8,188 метр.
БАРИМТ 15
Дхаулагири I уул 8,167 метр өндөр бөгөөд Балба улсын нутагт бүхэлдээ оршдог.
БАРИМТ 16
Манаслу уулын өндөр 8,163 метр бөгөөд нэр нь санскрит хэлний “сүнс” буюу “оюун ухаан”-тай холбоотой утгатай.
БАРИМТ 17
Нанга Парбат 8,126 метр өндөр бөгөөд Пакистаны нутагт оршдог. Түүнийг “Killer Mountain” буюу “Алуурчин уул” хэмээн хочилдог.
БАРИМТ 18
Аннапурна I 8,091 метр өндөр. Өндрөөрөө 10 дахь боловч авиралтын түүхэнд маш аюултай уулсын нэг юм.
БАРИМТ 19
8,000 метрээс дээш өндөртэй 14 уулын хамгийн намхан нь Шишапангма — 8,027 метр.
БАРИМТ 20
Дэлхийн хамгийн өндөр уулс яагаад Азид төвлөрдөг вэ гэвэл Энэтхэгийн тектоникийн хавтан Евразийн хавтантай мөргөлдсөнөөр Гималай болон Каракорумын уулс үүссэнтэй холбоотой.
БАРИМТ 21
Гималайн нуруу жил бүр бага хэмжээгээр өндөрссөөр байдаг. Учир нь Энэтхэгийн хавтан Евразийн хавтан руу хөдөлсөөр байна.
БАРИМТ 22
Эверестийн оргилд хүчилтөрөгчийн хэмжээ далайн түвшнийхээс маш бага байдаг. Иймээс 8,000 метрээс дээш бүсийг “үхлийн бүс” гэж нэрлэдэг.
БАРИМТ 23
Дэлхийн хамгийн өндөр 14 уулын бүгдэд нь оргилд гарсан хүмүүс бий, гэхдээ тэдгээрийг бүгдийг нь авирах нь маш хүнд сорилт юм.
БАРИМТ 24
Дэлхийн хамгийн өндөр уулс зөвхөн өндөрөөрөө алдартай биш. Тэдгээр нь дэлхийн уур амьсгал, усны нөөц, мөсөн гол, олон сая хүний амьдралд чухал нөлөө үзүүлдэг.
