Нэг: Сүүлийн үеийн улс төрийн үйл явдалуудыг ажиглахад МАН-ын хувьд сонгуулийн шоугаа эхэлчихсэн юм уу гэмээр байна. МАН-ынхаар бол Монголд болж бүтэж байгаа юм нэг ч алга. МАН улс орноо мундаг хөгжүүлж байтал АН тэргүүтэй эвсэл гарч ирээд сөнөөчихсөн мэтээр бүхнийг харлуулан үгүйсгэх явуургүй арга хэрэглэж байгаа нь харамсалтай. Үнэндээ бол МАН-ын будлиан хутгаж орхисон олон асуудал энэ Засгийн газрын үед зөв шийдэлээ олж байгааг хэлэх хэрэгтэй. МАН бэлэн мөнгө тарааж сонгогчдод таалагдах бодлого барьж байсанаас биш, улс орны өмнө тулгамдсан олон асуудалыг хойш тавьсаар иржээ. Ерөнхий сайд Н.Алтанхуяг: “Та нарын баасыг цэвэрлэхэд их цаг зарцуулж байгаа” гэдэг үнэний ортой. Улс төр, эдийн засаг, хууль эрх зүй, ер нь нийгмийн амьдралын бүх хүрээнд олон асуудал хуримтлагдан овоорчээ. Эвсэлийн Засгийн газар энэ бүхнээс дөлөлгүй барьж авч шийдэж байна, ингэх ч ёстой.
МАН боондын мөнгийг элдэвээр баалж байна. Гэтэл^нэ боондын мөнгө орж ирээгүй бол Монголд ямар ч бүтээн байгуулалт өрнөхгүй, ажлын байр ч нэмэгдэхгүй байсан нь ойлгомжтой, МАН-ын дутуу орхисон олон ажил, өр ширэнд ч бас боондын мөнгийг зарцуулж байгаа. Мөнгө хөрөнгө төсөвлөөгүй байсан хэдэн мянган километр замын ажпын хөрөнгө мөнгө боондоос санхүүжиж байх жишээтэй. Энэ бүхнийг мэдсээр байж: “Өр ширэнд уналаа, боондын мөнгийг буруу зарцууллаа” гэж мянга дахин давтаж худлыг үнэн болгох гэж МАН мэрийж байгаа нь илт. Монголын ашигт малтмалын үнэ хуучин хэвэндээ орж өсөх цагт боондын мөнгийг хуваарийн дагуу төлж таарна. Ер нь боондын мөнгийг хугацаандаа төлөхгүй байсан ч санаа зовох юмгүй. Засгийн газрын боондыг авсан субьект бусдад шилжүүлчихэж ч болдог төлбөрийн хэрэгсэл төдий зүйл. Харин МАН-ын хувьд боондын мөнгө нь ард иргэдийг айлгах хадны мангаа болжээ. Ер нь гадаад өргүй улс гэж байхгүй. Өндөр хөгжилтэй АНУ, Япон хоёр гадаад өрийнхөө хэмжээгээр дэлхийд тэргүүлж байгаа гэдэгийг хэлэхэд илүүдэхгүй.

Хоёр: Сөрөг хүчин мууг нь гайхан шагширч байх зуур засгийн ажил урагшилсаар буйг олон түмэн харж байгаа. Шинэ онгоц, шинэ вагонууд, рэйлбус гээд л. Муу хэлээд байгаа боондын мөнгө улсын хөгжилд чухал амь тариа болж байна. УИХ дахь МАН-ын бүлэгийн гишүүд Ерөнхий сайдын өрөөнд дайрч орж гэнэ. Апь ч үеийн УИХ-ын гишүүд Ерөнхий сайдын өрөөнд чөлөөтэй орж гардаг, одоо ч хэвээр. Зөвшөөрөл аваад орж болдог өрөөнд дайрч орно гэдэг шоугаа хэтрүүлж байгаагийн илэрхийлэл. Ерөнхий сайдын өрөө байтугай, ямар ч жижиг албан газарт хэн нэгэн дураараа дайрч ороод байдаггүй. МАН-д улс төрийн соёл on алга. МАН-ынхан бүхнийг Ерөнхий сайдаас шаарддаг болжээ. Төр засаг гэдэг 200 мянган төрийн албан хаагчдаас бүрдэнэ, бүх асуудлыг Ерөнхий сайд хариуцдаггүй. Zasag.mn сайтаас Засгийн газрын хийж буй ажпыг сонирхож судаллаа. Зөвхөн 2014.05.10-ны өдрийн Засгийн газрын хуралдаанаар гэхэд л 17 чухал асуудал хэлэлцэж шийдвэрлэсэн байх юм. УИХ-аар батлагдсан Эдийн засгийг эрчимжүүлэх 100 хоногийн хүрээнд хийх ажил анхнаасаа биелэлээ олж эхэлж байна.
Сөрөг хүчин МАН-ын ажпыг зааж байгаа юм биш, гэхдээ юм болгоныг үгүйсгэх ийм арга барил МАН-д хасах оноо авчирна. Ард түмнийг юу ч харахгүй мэдэхгүй байгаа хэмээн басамжилж, худал ярьсанаар амжилт олохгүй. МАН засаг төрийн бүх асуудалд тээг саад болохыг чармайж байгаа нь улс орны хөгжил дэвшилд гай болж байна. МАН-ыг эрх барьж байхад АН ингэж саад болдоггүй, МАН-ын удирдлагаас тавьсан бүх асуудал УИХ дээр ногоон гэрлээр шийдэгдэж байсан. Тухайн үед АН сөрөг хүчний үүрэг зорилгоо зөв ухамсарлаж байсаны шинж. МАН-ын удирдлага: “Бид цөөнх, олонх өөрсдөө эв нэгдэлгүй учир бодлогоо унагадаг” гэж хэлээд байгаа нь нэг талаар үнэн. Нөгөө талаар УИХ дээр ердийн олонх буюу 39 гишүүний саналаар асуудал шийдэгддэг учир 27 суудалтай МАН үүрэг нөлөөгүй цөөнх биш. Эрх баригч, сөрөг хүчиний алин ч бай AH, МАН хоёр улс орны эрх ашигийн төлөө хамтран ажиллах ёстой.
МАН бүх шинэлэг санаа бодлогыг улайран эсэргүүцсээр байгаа, үүний цаана намынх нь өчүүхэн эрх ашиг байгааг ч анзаарч болно. Хяналтын тухай хуулийг унагах МАН-д ямар ашигтай вэ. МАН-ын үед бүрдсэн хяналт шалгалтын байгууллагын нүсэр бүтэц бүрэлдэхүүнийг хэвээр хадгалах гэсэн санаархал нуугдаж байгаа хэрэг. ДНБ-д эзлэх өрийн хэмжээг 70 хувьд хүргэж бүтээн байгуулалтыг өрнүүлэх Засгийн газрын саналыг МАН улайран эсэргүүцэж байна. 70 хувь бол дэлхийн жишигт хэвийн хэмжээ, өндөр хөгжилтэй Франц улсын гадаад өр нь ДНБ-ий 95 хувийг давсан байх жишээтэй. АН-ын үед улс орон хөгжиж, ард түмний амьдрал сайжирчих вий гэхээс МАН-ынхан айж байна. Гадаад зах зээл дээр манай эрдэс бахялагийн үнэ унасан, мөн өмнөх Засгийн газар иргэдэд бэлэн мөнгө тараасаны уршигаар төгрөгийн ханш буурсаны бурууг зөвхөн одоогийн эрх баригчдад тохож байгаа нь хэт өрөөсгөл зүйл. Засгийн ажпыг унагаагаад байя гэсэн сөрөг хүчинтэй байвал төгрөгийн ханш тэгтлээ хурдан сэргэхгүй болов уу. МАН-ын хичээл зүтгэлээр олон ажил нурлаа, эцсийн эцэст энэ нь иргэдийн нуруун дээр хүнд дарамт болж байна.