Ерөнхий сайд Н.Алтанхуяг, Эдийн засгийн сайд Н.Батбаяр тэргүүтэй манай шинэчлэгчид
ОХУ-ын Санкт-Петербург хотноо зочилж тус улсын Ерөнхийлөгч В.Путин болон
Ерөнхий сайд Д.Медведив нартай уулзаж ажлын яриа хэлэлцээр хийгээд ирсэн. Хойд,
урд хоёр хөршийн төрийн тэргүүнүүд уулзаж олон тэрбум тонны нүүрс нийлүүлэх
гэрээ байгуулж байхад “Тэр хоёр хүн
уулзах нь манууст ямар падлий байна” гэж аягласан манай дарга нар
ердөө жил шахмын дардаа төрхмөндөө орж “биднийг авраачээ” хэмээн урд, хойд айлуудаасаа бадар царайчилж эхлэв. Жаахан мөнгөний бараа хараад мөн ч их гэдийсэндээ бид. “Танайд нүүрсээ
өгөхгүй, танай шатахуун түгээх 100 станцыг оруулахгүй” гэж нэлээд гөжүүдэлсний эцэст “манай нүүрсийг
аваач, танайх станцаа хэдийг бол хэдийг оруул” гээд уйлан донгодоод гүйж
эхэллээ. Харин өнөө хэд нь “бодож үзье” гээд сахлаа эмрэн тоомжиргүй мушилзах аж.Санкт-Петербургийн уулзалтанд дэлхийн 70 орчим орны төлөөлөгчид оролцож Оростой эдийн засгаар хэрхэн үр ашигтай хамтран ажиллах вэ? гэсэн сэдвээр ярилцаж зөвлөлдсөн. Манай улсын хувьд ч энэ уулзалт тэргүүлэх зэргийн ач холбогдолтой байв. Ялангуяа ОХУ-БНХАУ хоёр орныг холбосон байгалийн хийн хоолойг Монголоор дайруулах асуудлыг нааштай шийдвэрлүүлэх нь манай дарга нарын өвөртлөн мордсон илгээлт байсан юм. Санкт-Петербургийн форумаас нэг зүйл маш тодорхой шийдэгдсэн нь төмөр замын царигийн асуудал байлаа. Өмнө нь "Танайх заавал өргөн зам тавина шүү, танайд тавьж байгаа төмөр замыг 50/50 хувиар эзэмшиж байна шүү” гэсэн шахаагаар манай төмөр замын төслийг аугаа геополитик, улсын онц чухал нууц болтол нь улстөржүүлээд байсан тэд “танайх нарийн зам хослуулж тавьсан нь зөв. Бид ямар нэгэн транзит тээврийн үнэ нэмэхгүй” гэж янаг зан гаргаснаар “Танкны аюул” “Геополитик” “Улсын нууц” болоод байсан төмөр замын төсөл гацаагүй урагшлах боломжтой болсон. Х.Баттулгад барьж балбалцаад байх бороохой үгүй болсон билээ.
Харин хийн хоолой тавих асуудал нааштай шийдэгдэх эсэх нь эргэлзээтэй хэвээр. Хэдийгээр Оросын тал үүнийг Монголоор дайруулж болно гэж үздэг ч Хятадууд үүнийг зөвшөөрдөггүй. Аль Зян Зи Мин-ий үеэс л энэ асуудалд эсрэг саналтай байж ирсэн.
Тэгвэл олон жилийн турш шийдэж чадахгүй байгаа хийн хоолойг Монголоор дайруулах гарцаагүй ашигтай шалтгааныг манай Н.Батбаяр сайд Оросуудад ойлгуулаад иржээ. Энэ тухай хэвлэлд өгсөн ярилцлагадаа “Ерөнхий сайдаас өмнө очиж” байгаад хамаг бэлтгэл ажлыг нь базаасан тухайгаар өгүүлжээ. Тэрээр “Та нар хийн хоолойгоо Монголоор дайруулан тавих юм бол 2000 км татна, Монголоор дайруулахгүй гэвэл 4000 км татна. Тиймээс Монголоор дайруулах нь ашигтай” гэдгийг хэлж цаадуул нь ч “Нээрээ тийм байна шүү” гэж алмайраад хоцорсон гэнэ. Сансарт хүнээ нисгэдэг, цөмийн зэвсэгтэй Орос улс энэ тооцоог бодож олохгүй будилж суусан юм байх. Мөн Монголоор дамжуулах хоёр дахь шалтгааныг уран гоёоор сэтгэж олсон байна.
Тодруулбал Орос, Монгол, Хятад гурван улсыг холбосон төмөр зам, авто зам, нефть, хийн хоолой, эрчим хүчний шугам барих асуудлыг яриад ирсэн гэнэ. Энэ бол тус бүртээ нэг Оюу-Толгой бөгөөд таван шугамаа “Талын зам” гэж нэрийдэх ба Оросоор энэ нь “Степной Путь В.Путина” гэж нэрлэгдэнэ гэдгийг бахархалтайгаар дуулгаж тэдний хамаг аазгайг барсан юм байх. Ийнхүү Монголын нутгаар тавих замаа Путины нэрээр нэрлэснээр цаадуул нь зөвшөөрнө гэсэн тооцоог гаргаад байгаа аж. Путин үүнд нь харин нэг их хошгорсонгүй юу, эсвэл аазгайгаа дарж ядан жүжиглэсэн үү манай шинэчлэгчдэд “Бодож үзье” л гэж хариулжээ.
Сэтгэгдэл (27)