Швейцарийн Давос хотноо болох 2015 оны Дэлхийн эдийн засгийн чуулга уулзалт нь хөрөнгө оруулагчдыг соронзон мэт татдаг чухал үйл явдлуудын нэг юм. Энэ удаагийн чуулга уулзалтад дэлхийн томоохон тоглогчид гол үүрэгтэй оролцох нь тодорхой. Дэлхийн 40 гаруй орны удирдагч, 2500 гаруй бизнесийн магнатууд Давосын чуулганд оролцохоор мэдүүлсэн.

       Улс орнуудын хооронд өрнөдөг, ач холбогдол цар хүрээгээрээ томоохонд тооцогдох чуулга уулзалтуудыг эрэмбэлвэл Давос дээрээсээ гуравт орно. Нэгдүгээрт мэдээж  Их наймын уулзалт буюу өндөр хөгжилтэй, ардчилсан найман улсын дээд хэмжээний уулзалт орно. Хоёрдугаарт Их хорийн чуулга уулзалт орно. Энэ нь шууд эдийн засгаар нь хэмжээд гаргаад ирсэн жагсаалт. Харин Давосын чуулга уулзалтыг “Их-50”-ийн уулзалт ч гэдэг. Гэхдээ энэ бол эдийн засгийн нөхцөл байдлынх нь хэмжээгээр нь гаргаад ирсэн тоо биш. Харин эдийн засгийн хувьд нөлөөтэй, хөгжих ирээдүйтэй, ач холбогдолтой улс орнуудыг л консерциумдаа нэгтгэж чадсан хэрэг. Мөн дэлхийн эхний 1000 компани, дэлхийн мянган шилдэг улс төрч, удирдагч, тэгээд дэлхийн мянган шилдэг судлаач, сэтгүүлчийг оролцуулаад болж байгаа зүйл, болохгүй байгаа асуудлаа ярьж, дэлхийн эдийн засгийн төлөв байдал, цаашаа яаж явахаа ярилцдаг. Эндээс бид өөрсдийгөө таниулах, цаашдаа эдийн засгийн хувьд үсрэнгүй хөгжилд хүрэх дөт зам, ойрын хэдэн жилд Монголоос татгалзах болсон гадаадын хөрөнгө оруулагчдыг шинээр татах болно. Тийм ч учраас ихээхэн ач холбогдол өгөх хэрэгтэй.

         Ер нь энэ удаагийн чуулга уулзалт дэлхийн эдийн засгийн чиг хандлагыг тооцолж гаргана. Учир нь дэлхийн дахины эдийн засаг тогтвортой биш байна. Тодруулбал Энэтхэг эдийн засгийн шинэчлэл хийхээр тэмцэж байна. Япон, Бразил гэх орнуудын хурдацтай өсөлт саарч эхэллээ. Бразилыг хөлбөмбөгийн дэлхийн аваргаас нэлээд өөрчлөлт авах байх хэмээн таамаглаж байсан ч тусыг эс олсон. Орос хэмээх “зөрүүд” том гүрэн Укрианы асуудлаас болж Европын орнуудад хавчигдаж эхэллээ. Үүнийхээ горыг амсаж эдийн засаг нь бүхэлдээ асуудалд ороход ойрхон байна. Мөн нефтийн үнэ ханш огцом уналаа. Энэ хооронд Америкийн эдийн засаг 2014 оны гуравдугаар улиралд сүүлийн 10 жилд байгаагүйгээр өсч, таван хувьд хүрлээ. Энэ утгаараа судлаачид 2015 он Америкийн жил болно гэсэн таамгийг цухалзуулах боллоо. Евро бүсийн санхүүгийн хомсдол 2015 онд гурван хувиар буурч магадгүй. Испани, Ирланд Латви зэрэг хямралтай орнуудын эдийн засаг эерэг үр дүн харуулж эхэллээ. Үүнийг дагаад банк санхүүгийн систем сэргэж байгаа чухал үзүүлэлтүүдийг хэрхэн цаашид үргэлжлүүлэх талаар хэлэлцэнэ. Давос 2015 чуулга уулзалтыг тойм зургаар нь харвал нэг иймэрхүү.

      Харин одоо Давос 2015 чуулган уулзалт манай оронд хэрхэн нөлөөлөх вэ. Бид Швейцариас юу хүлээж болох талаар дурдъя. Давосын уулзалтын дараа тухайн жилийн улс төр, эдийн засгийн чиглэл тодорхойлогддог. Дэлхийн олон салбарын нэртэй лидерүүд олон хэлбэрээр асуудлуудаа тохирч авдаг.  Давосын уулзалтаар яригдсан зүйл бүр хожим хойно ч хэрэгждэг маш чухал уулзалт. Монгол Улс энэ уулзалтад анх 1990-ээд оны сүүлээс Ерөнхий сайдын төвшинд оролцож эхэлсэн бөгөөд 2009 оноос Ерөнхийлөгчийн төвшинд оролцож байгаа. Энэ бол бидний хувьд томоохон ахиц дэвшил. Мөн тус байгууллагатай хамтран хуралдаан, хэлэлцүүлэг зэрэг арга хэмжээг Улаанбаатарт зохион байгуулж, хамтын ажиллагаагаа улам бүр өргөжүүлж байна. Монгол Улс энэ уулзалтад оролцох бүртээ нөлөөгөө тэлж, асуудлуудаа тавьж байна. Энэ жил ч гэсэн “Монголын үдэш” арга хэмжээг уламжлал болгон зохион байгуулна. Монголын түүх, соёл, өв уламжлал, орчин үеийг сурталчилдаг уламжлал тогтоод байна. Тус үдэшт ач холбогдол өгөх хэрэгтэй. Энд л биднийг шинэ хөрөнгө оруулагчид олж харах магадлалтай. Монгол Улсын Ерөнхийлөгч энэ уулзалтын үеэр Монголын ардчиллын 25 жилийн ойн мессежийг хүргэнэ. Хамгийн чухал нь Давост хөгжиж буй  болон хөгжингүй орнуудын томоохон бизнесийн төлөөлүүд, үндэстэн дамнасан томоохон хөрөнгө оруулагч компаниуд оролцоно. Энэ боломжийг ашиглаад л хууль эрх зүйн таатай нөхцөл байдалтай, гадны хөрөнгө оруулагчидад нээлттэй хэмээн өөрсдийгөө харуулах нь зөв. Тэгж байж л эдийн засгийн хямралаас гарч, валютын урсгалыг Монгол руугаа татна. Мөн тэд биднийг хөгжлийн хөтөлбөрөө амжилттай боловсруулж байгааг хараад итгэлцэл төрөх нь дамжиггүй. Нэг үгээр хэлбэл Монгол орныхоо уул уурхай, ашигт малтмал, эдийн засгийн нөхцөл байдлыг тив дэлхийд сурталчлах сайхан боломж. Эдгээрээс  гадна манай улс 2016 онд улс төрөөр бол “олимп”-тэй зүйрлэн ойлгож болох АСЕМ-ийн уулзалтыг эх орондоо хийхээр болсон. Давост очих Европ, Азийн тэргүүнүүдтэй  АСЕМ дээр хэрхэн хамтарч ажиллах талаар Монгол Улсын Ерөнхийлөгч яриа, хэлэлцээрүүдийг хийнэ. АСЕМ бол биднийг цоо шинэ төвшинд гаргах томоохон үйл явц төдийгүй идэвхтэй байх аваас "Явсан нохой яс зууна" гэгчээр нөлөө үзүүлэх нь мэдээж. Харин Давосын чуулга уулзалт биднийг түүнд бэлтгэх томоохон сорилт.