Төрийн байгууллагуудын уялдаа холбоогүй байдал, хотын үе үеийн удирдлагуудын харалган шийдвэрийн харгайгаар дөрвөн хүүхэд амь насаа алдлаа. Энэ нь Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн 973 га газраас хумсалж, наран шарлагын талбай байгуулах зөвшөөрөл олгосон хотын дарга асан Э.Бат-Үүлийн шийдвэртэй шууд холбоотой асуудал.

Тодруулбал, Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлгийн газраас 3.3 га талбайг нь Э.Бат-Үүл дарга “Ханталст” ХХК-д 2014 онд олгосон байна. Уг шийдвэр нь тухайн үедээ багагүй дуулиан дагуулж, олон нийтийн эсэргүүцэлтэй тулгарсан. Тиймдээ ч бүхэл бүтэн зургаан жил болж байхад наран шарлагын талбайгаа ч байгуулсангүй. Харин ч энд тэнд газар ухаж, нүх гаргасан байдалтай өнөөг хүрчээ. Тиймээс нийслэлийн Мэргэжлийн хяналтын газраас удаа дараа шалгалт хийж, зөрчил арилгах албан даалгавар өгсөөр ирсэн байна.

Хамгийн сүүлд гэхэд, "Ханталст" компанитай холбоотой газрын асуудлыг АТГ-д өгчээ. Энэ нь 2018 он.

Үндэслэлдээ уг компанид газар олгосон нь Газрын тухай хууль, Авлигтай тэмцэх тухай хууль зэрэг олон хууль тогтоом зөрчсөн байна. Тиймээс шалгаж өгч, холбогдох арга хэмжээ авна уу” гэсэн утгатай.

Гэтэл АТГ-аас гомдлыг шалгаад холбогдох хуулийн дагуу үйл ажиллагаа явуулах боломжтой гэсэн харалган бөгөөд явцуухан хариу өгч. Ингээд мэргэжлийн хяналтын газрын арга мухардсан учир албан даалгавар өгөх, зөрчлийн хэрэг нээх зэргээр амь аргацаасаан байдлаар өнөөг хүрчээ. Мэргэжлийн хяналтынханд дийлдээгүй Ханталстынхан барилгын суурин хэсгийн нүхээ зөвшөөрөлгүй ухаж. Гэтэл яг тэр ухсан нүхэнд нь тогтсон тогтоол усанд нь дөрвөн хүүхэд амиа алдсан байна.

ХОТЫН ДАРГА НАРЫН ХАРАЛГАН  ШИЙДВЭР

Э.Бат-Үүл даргын газар ашиглуулах тухай шийдвэрийг цуцлуулахаар хотоос эсвэл аль нэг төрийн байгууллагаас шүүхэд хандсан гэх мэдээлэл одоогоор алга. Энэ сарын 27-нд буюу өчигдөр орой нийслэлийн холбогдох албан тушаалтнууд зөвхөн АТГ-д гомдол гаргаж байсан гэснээс биш шүүх гэсэн үг ганц ч удаа ганхийсэнгүй.

Юутай ч Э.Бат-Үүл даргын шийдвэрээр “Ханталст” ХХК-ийнхан 3.3 га газар ашиглах эрхтэй болсон.

Ингэхдээ бүр барилга байшин барих ажлыг зөвшөөрөлгүй эхлүүлсэн байна. Ингэж дур мэдэхдээ Маршлын гүүрнээс Улиастайн гүүр хүртэлх 7.5 км дугуйн замыг дундуур нь сэтэлж байхтай энэ сарын 10-ний өдөр хотын дарга С.Амарсайханд үйлдэл дээрээ гардуулсан гэх.

Уг үйлдлийг нь харсан хотын дарга ихэд уурлаж, ажлын хэсэг байгуулж, хяналт шалгалт хийхийг даалгасан байгаа юм. Ажлын хэсэг ажиллаж. Үр дүн, тайлангаа энэ сарын 20-ний өдөр хотын удирдлагуудад танилцуулжээ. Танилцуулгаар “Ханталст ХХК нь холбогдох хууль тогтоомжийг зөрчсөн. Холбогдох байгууллагаас гаргасан зөрчил арилгах албан даалгаврыг биелүүлдэггүй” зэрэг зөрчил илэрсэн тул хариуцлага тооцох ёстой гээд мөн Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн дарга С.Эрдэнэтуулыг чөлөөлөх тухай хүртэл яригдаж. Гэвч эл ширээ тойрсон уулзалтаас хойш долоохон хоногийн дараа дөрвийн дөрвөн хүүхэд амиа алдсан нь энэ.

ҮНДЭСНИЙ ЦЭЦЭРЛЭГТ ХҮРЭЭЛЭНГИЙН ДАРГА

С.ЭРДЭНЭТУУЛ ГЭЖ ХЭН БЭ?

Түүнийг Нарантуул захын босс Ш.Сайхансамбуугийн охин гэдгээр нь олон нийт илүү сайн мэднэ. НИТХ-ын төлөөлөгчөөр 2016 онд сонгогдсон. Энэ удаагийн УИХ-ын сонгуульд нэр дэвшихээр горилсон боловч МАН-аас итгэл үзүүлээгүй. “Нарантуул” зочид буудалд менежер, “Голомт” банкны картын төвд цалингийн карт хариуцсан мэргэжилтэн зэрэг ажил хийж байгаад Гадаад харилцааны яаманд ажиллах болсон. Улмаар Баянзүрх дүүргийн 14 дүгээр тойрогт өрсөлдөж, ногоон гэрлээр гарсан. Ингэж  л НИТХ-д тухалж, Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнг толгойлох замналаа зассан нэгэн.

Түүнийг эл албыг авсны дараа Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн газрыг тохижуулах нэрээр албан тушаалтнуудад үйлчилсэн, танил талаараа тохижилт хийлгэсэн зэрэг хардлага цөөнгүй гарч байсан.  

Харин С.Эрдэнэтуул Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнд худалдаа, үйлчилгээ эрхлэгчид оройн цагаар ажилладаг, үйлчилгээ эрхлэгчид нь зөвшөөрөл авахгүйгээр хулгайгаар ажиллах тохиолдол их гардаг. Энэ бүхнийг хүчрэхгүй байна гэж мэдэгдэж байв.

Эндээс ажлын туршлага гээд хэлчих гавихгүй нэгэнд бүхэл бүтэн цэцэрлэгт хүрээлэнгийн үйл ажиллагааг даалгасан нь хүндэдсэн ачаа байв уу гэж харагдахаар.

Харин тус цэцэрлэгт хүрээлэнгийн Төлөөлөн удирдах зөвлөлд нь НИТХ-ын төлөөлөгч Х.Хатанбаатар, Ц.Оюунтунгалаг, нийслэлийн Засаг даргын орлогч Ш.Анхмаа, НЗДТГ-ын Гадаад харилцааны хэлтсийн дарга Ш.Сүхбаатар, Нийслэлийн Өмчийн харилцааны газрын орлогч Д.Мөнхсайхан гэсэн хүмүүс ажилладаг юм байна. Энэ утгаараа тэд ч гэсэн хариуцлагаас бултах газаргүй болов уу.

Тэгвэл түүнээс буюу С.Эрдэнэтуулыг ажлаа авахаас өмнө Ш.Алтанцэцэг даргаар нь ажиллаж байв. Түүний хувьд Э.Бат-Үүл дарга "Ханталст" ХХК-д 3.3 га газар ашиглах зөвшөөрөл олгох үед Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн даргаар ажиллаж байсан.

Хэдий ийм ч гэлээ тус цэцэрлэгт хүрээлэнгийн өнөөгийн өнгө төрхийг бий болгоход гар биеэ дайчилсан гэж үнэлэгддэг.

Энэ нь ч үнэн. Харин С.Эрдэнэтуулыг үүрэгт ажлаа авснаас хойш цэцэрлэгт хүрээлэнгийн өнгө төрх гундаж, гавьтай бүтээн байгуулалт өрнөөгүй гэх. Энэ нь ч магад дээр хэлсэнчлэн ажлын туршлага, дадлагатай холбоотой байхыг үгүйсгэхгүй. Юутай ч энэ сарын 20-нд С.Эрдэнэтуулыг чөлөөлөх тухай асуудлыг хотын удирдлагууд ярилцсан байна. Гэхдээ дөрвөн хүүхэд амь насаа алдсан хэргийн хариуцлага үүгээр дуусах уу, үгүй юү гэдэг асуудал цаашид яригдах биз ээ.

ХУУЛИАС ДЭЭГҮҮР МЭДЭЛТЭЙ ХАНТАЛСТ ХЭНИЙ КОМПАНИ БЭ?

Тус компанийн хувьд 2005 оны арваннэгдүгээр сарын 23-нд байгуулагдсан юм. Үйл ажиллагааны чиглэл нь худалдааны төвийн түрээсийн үйл ажиллагаа, гадаад худалдаа.

Захирал, үүсгэн байгуулагчаар нь Шагдарсүрэн овогтой Бат-Энх гэж хүн байдаг юм байна.

Тус компанид хотын дарга асан Э.Бат-Үүл газар ашиглах зөвшөөрөл олгох үед ихээхэн хардлага дагуулж байсан. Энэ талаараа Ш.Бат-Энх хэвлэлд цөөнгүй тайлбар өгөхдөө ямар ч холбоогүй гэж мэдэгдэж байсан. Гэвч өнөөдрийг хүртэл газар ашиглах тусгай зөвшөөрлийг цуцлаагүй нь дөрвөн хүүхэд амиа алдах үндэс болсон гэхэд болно.

Тэгвэл уг компанийг Хүүхдийн төлөө газрын даргаар ажиллаж байсан И.Нарантуяагийн оролцоо байдаг бололтой.

Тэрбээр хөрөнгө орлогын мэдүүлэгтэй "Хан талст" ХХК-ийн хувьцааг эзэмшдэг гэж мэдүүлсэн байна. Гэвч компанийн УБЕГ-ын нээлттэй мэдээлэлд зөвхөн Ш.Бат-Энх гэж хүн бүртгэлтэй байгаа юм.

Эл мэдээллийг хооронд нь уяж холбож үзвэл, Ш.Бат-Энх, И.Нарантуяа хоёр нь ямгэр бүлийн хүмүүс бололтой юм. 

ДЭНЖИЙН 1000-Д ХҮҮХДЭД ЭЭЛТЭЙ ОРЧИН БАЙСАН БОЛ

ИЙМ ЗҮЙЛ БОЛОХ БАЙВ УУ?

Улаанбаатар хотын амьдрахад таатай орчин болгохоор холбогдох албаныхан аль чадлаараа зүтгэж байгаа. Гэхдээ зүтгэл, хүч бүрийн дэргэд хариуцлага гэдэг үйл заавал дагалдах ёстойг энэ удаагийн харуусалтай хэрэг батлан харууллаа. Одоогоос хоёрхон жилийн өмнө эмийн сангийн үүдний цахилгааны ил мантожнаас болж бяцхан хүү амиа алдсан, сургуулийнхаа хөл бөмбөгийн талбайд тоглож байсан хүү хөл бөмбөгийн хаалганд дарагдаж амиа алдсан гээд гашуун түүхийг дурдаад барахгүй. Тэгвэл яагаад дөрвөн хүү амиа алдах болов.

Амиа алдсан хүүхдүүдийн хувьд Чингэлтэй дүүрэг, Дэнжийн мянга орчимд амьдардаг байсан.

Хотын төвтэй хаяа залгадаг эл дүүргийн, эл гэр хорооллын өнгө төрх ямархуу байна вэ. Хүүхдийн тоглоомын талбай гээд хэлчих зүйл бараг байхгүй. Хаашаа л харна сул шороо шуурч энхэл донхолтой гудамж. Ийм орчинд хүүхдүүд ХОЁР ГҮҮР давж тоглохыг хүсэхгүй гээд яалтай. Хэрвээ хүүхдийн тоглоомын талбай, адаглаад сагсны талбай хүүхдүүдэд хүрэлцээтэй байсан бол хөөрхий тэр хүүхдүүд хөөсөнцөр дээр амиараа дэнчин тавьж тоглож наадах байсан гэж үү.

Дөрвөн найз нь нүднийх нь өмнө амиа алдсан. Тэд найзуудаа аврах гэж, хамгаалах гэж хичээсэн. Гэвч найзууд нь нарт хорвоогоос хэдийнэ буцсан.

Энэ бол ганцхан Чингэлтэй дүүргийн өнөөгийн төрх биш. Энэ бол хотын захын гэр хорооллуудын нийтлэг төрх. Тэнд хүүхэд тоглож наадах талбай алга, бусдаас айж бэргэхгүй байх боломж алга. Хаашаа л харна харанхуй гудамж, эмх замбараагүй хөлхөх автомашин. Ийм эрсдэлтэй нөхцөлд гэр хорооллын жаалууд хүн болох гэж тэмцэлдэж байна.

Тэд ийм л нөхцөлд ирээдүй гуйсан харцаар биднийг ширтэж байна.

Гэтэл бид юу хийв, юу бүтээв. Зөвхөн тэр тэгэх байсан, тэр тэгээгүй гэж нэг нэгнээ чичилж, арьсаа хамгаалсаар ирсэн. 10-хан настай хүү тогонд цохиулж нас барахад ч, сургуулийнхаа хөл бөмбөгийн талбайд бяцхан хүү амиа алдахад ч мөн л ингэж арьсаа хамгаалсан. АРЬСАА ХАМГААЛАХ ГЭСЭН БИДНИЙ АРЧААГҮЙ ҮЙЛДЭЛ ХЭДИЙ БОЛТОЛ ҮРГЭЛЖЛЭХ БЭ. Та биднээс болж хэчнээн бяцхан зүрх цохилохоо болих вэ.

Тэдний амиа алдсан хэргийн хэн хариуцах бэ?. Газар ашиглах зөвшөөрөл олгосон Э.Бат-Үүл дарга уу, эсвэл зөвшөөрөлгүй үйл ажиллагаа явуулсан компанийн захирал Ш.Бат-Энх үү. Эсвэл бүр хүүхдэд ээлтэй орчин бий болгож чадаагүй Чингэлтэй дүүргийн экс Засаг дарга Ж.Эрдэнэбат уу, эсвэл шинэхэн Засаг дарга Н.Батсүмбэрэл үү. Эсвэл хууль зөрчиж буйг нь хараагүй өнгөрсөн Баянзүрх дүүргийн удирдлагууд уу???

Хэн нь ч бай, хүүхдүүд дахин хайртай аав, ээжийнхээ энгэрт эрхлэн наадахгүй. Энэ л бидний үнэн төрх.

Г.Нацаг-Эрдэнэ