Улаанбаатар хотод 100 орчим чиглэлд 985 нийтийн тээврийн хэрэгсэл иргэдэд үйлчилж байна. Нийтийн тээврээр ахмад настан, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэн, цусны донорууд үнэгүй зорчиж, оюутнууд тодорхой хязгаарлалттай зорчдог билээ. Тус тээврээр үйлчлүүлж буй иргэдэд хэлэхгүй байхын аргагүй хоёр зөвлөмж байна.

Нийтийн тээврийн шинэчлэлийн хүрээнд гарсан дэвшил нь мөнгө хураадаг байсныг болиулж, цахим төлбөрийн хэрэгсэл нэвтрүүлсэн явдал. Сайн жишгийг нэвтрүүлсэн ч сайны хажуугаар саар гэгчээр орлого нь 50 хүртэлх хувиар буурчээ. Тухайлбал, 2019 онд орлого нь 16 хувь, өнгөрсөн онд 30 орчим хувь харин энэ онд 55 хувиар буурсан тооцоо гарчээ.

Нийтийн тээврийн хэрэгслээр нийслэлчүүдийн 40 орчим хувь нь үйлчлүүлдэг

Орлого нь ингэж буурахад иргэд бэлэн мөнгөөр зорчих нь ихээхэн нөлөөлж байгаа юм. Дэлхий нийтэд шатахууны үнийн өсөлттэй холбогдуулан АИ-92 шатахууны үнэ 1450 төгрөгөөс 2050 болж нэмэгдсэн. Үүнтэй холбогдуулан таксичид нэг км-ын үнээ 1500 төгрөг болгож огцом нэмээд байна. Автобус бааз ийм алдагдалтай, дээр нь шатахууны үнэ цаашид ч нэмэгдэх хандлагатай байгаа энэ үед хэрэв бэлэн мөнгөөр үйлчлүүлсэн хэвээр байвал нийтийн тээврийн үнэ удахгүй өсөх магадлалтай.

Иргэд цахим төлбөрийн хэрэгслээр тус тээврээр үйлчлүүлсэн төлбөрөө төлөөгүй ч бэлэн мөнгөөр төлчихсөн юм чинь гэж бодож байж магадгүй.

Гэхдээ энэ нь тухайн тээврийн хэрэгслийн баазад биш жолоочийн халаасийг л зузаатгаж байгаа гэдгийг санах хэрэгтэй.

Нийтийн тээвэр үнэгүй унаа биш шүү дээ. Ийн хэлэх нь ч бас учиртай. Ялангуяа ахмадуудын хувьд үнэгүй зорчих ёстой мэт хандлага гаргадаг. Танд улсаас үнэгүй зорчих карт өгсөн бол түүнийгээ даруулаад ном журмаар нь зорчих хэрэгтэй. Эс бөгөөс цахим төлбөрийн хэрэгслээр мөнгөө төлөх л болно. Энэ л ардчилал шүү дээ. Гэвч зарим ахмадуудын хувьд картаа даруулах нь бүү хэл суудалд суух гэж дайрна. Үгүй гэвэл уурлана. Бидний үед гэж залуу үеэ гоочилно. Үнэндээ залууст ч гэсэн сандал дээр сууж зорчих шалтгаан байж болно гэдгийг хэн хэн нь ойлгох учиртай. 

А.Сүх