УИХ-ын гишүүн Л.Оюун-Эрдэнэ ХЗДХ-ийн сайд Б.Энхбаярыг шалгуулахаар АТГ-т хүсэлт өгч байна. 

За, миний бие Лхагвын тойм нэвтрүүлэгт орж байх үедээ ХЗДХ-ийн сайд Энхбаярын талаар бодисын одоо хандив нэрээр 500 мянган ам долларыг авсан, за тийм учраас би энэ асуудлыг одоо АТГ-т өгч шалгуулна гэж хэлсэн.

Өнөөдөр би амласан амлалтаа биелүүлэхээр АТГ дээр ирлээ. ХЗДХ-ийн сайд Б.Энхбаярын тухай 4 бүлэг 894 хуудас материалыг АТГ-т өгч байна. Тухайлбал, нэгдүгээр бүлэгт оффтейк гэрээ, хоёрдугаар бүлэгт нүүрсний сонсгол, гуравдугаар бүлэгт Б.Энхбаярт холбогдох авлигын хэрэг, гэрч материал, дөрөвдүгээр бүлэгт Б.Энхбаяртай холбоотой бусад холбогдох баримт байна.

     2022 оны 10 дугаар сарын 26-ны өдөр улсын валютын нөөц 2.7 тэрбумд хүрсэн. Тухайн үед Эдийн засгийн хөгжлийн сайд Ч.Хүрэлбаатар томилогдоод удаагүй байсан. 9 дүгээр сарын 26-ны өдрийн Засгийн газрын хуралдаан 362 дугаар тогтоолыг одоо баталж, олон нийтэд мэдээлэл хийх энэ агуулга дээр Засгийн газрын хуралдаан дээр ярьсан. ЭТТ-гоос ачигдаж байгаа нүүрсний дийлэнх нь Бодийн аптектэй холбоотой ийм нүүрсийг гаргаад байна,нүүрсээ урьдчилж зарчихсан, гаалийн мэдээн дээр байгаад байгаа мөртөө валют орж ирэхгүй байгаад байна аа, за энэ асуудал одоо юунд байна гэдэг ийм асуудал үүссэн.

     Засгийн газрын 362 дугаар тогтоолын хүрээнд Бодь Интернэйшнл ХК компанийн төмөр зам барих төсөв эхлээд 600 сая ам доллар байж байгаад үе шаттай нэмэгдэж, гүйцэтгэлийн дүн нь 1.3 тэрбум ам долларт хүрсэн. 2 дахин нэмэгдчихсэн гэсэн үг. Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлөөр нууц гэрээ хийгээд, тэгээд тендер байхгүйгээр шууд гэрээ хийсэн, энэ оптек гэрээтэй холбоотой үнийн асуудлыг түр хороо байгуулъя аа. Яагаад гэвэл бид нар өмнө нь Хөгжлийн банкин дээр түр хороо байгуулаад нэлээн амжилттай ажилласан. Зээлүүд эргэж төлөгдсөн. УИХ-ын гишүүн Г.Ганболд Түр хороо байгуулаад ахалсан. Г.Ганболд маань сүүл рүүгээ зугтаагаад олдохоо больсон. Манай Я.Содбаатар, Г.Ганболд гэж хэдэн нөхдүүд нүүрсний оптектой буюу бодитой холбоотой асуудлыг өөр зүйлд анхаарлаа хандуулах ийм оролдлого хийсэн. Оролдлогууд улаан цагаан хийгдэж эхэлсэн юм.

Миний бие Б.Энхбаярыг одоо энэ түр хороогоор ахлах нь зүйтэй гэж үзсэн. Надад Б.Энхбаярыг дэмжих хоёр үндэслэл байсан. Нэгдүгээрт, Хөгжлийн банкны одоо сонсголыг маш сайн зохион байгуулсан, дээрээс нь мань хүн өөрөө шударга ёсны тэмцэлд хувь нэмэр оруулах байр сууриа олон удаа илэрхийлж байсан юм. Надад итгэл төрсөн учраас энэ асуудлыг чиний хувьд ахлах нь зүйтэй гэж үзсэн.

     За, гол нь энэ бодитой холбоотой асуудлуудыг чи гаргаж ирж тавьж, нэг үгээр хэлбэл энэний цаана авлигалын асуудал байна уу, үгүй юу гэдгийг илчилж чадах уу гэсэн мань хүн чадна. УИХ-ын 63 дугаар тогтоол батлагдсан. Нүүрсний сонсгол 9 өдрийн турш үргэлжилсэн. Харамсалтай нь бодийн оптекийн гэрээтэй холбоотой ямар ч асуудлыг УИХ-ын тогтоолд оруулахгүйгээр дурдахгүйгээр, валютын нөөцтэй холбоотой Засгийн газрын тогтоолыг эшлэхгүйгээр дуусгасан.Б.Энхбаяр эхэлсэн цэгээсээ сонсголын дунд маш их хэмжээнд өөрчлөгдсөнийг нотолж байна.  

Энэ улс төрийн шахалт, дарамт байв уу, аль эсвэл хувийн ашиг сонирхол байв уу гэдгийг би Б.Энхбаяраас тодруулж байсан. Тухайн үед Б.Энхбаяр надад улс төрийн шахалт байгаагүй, гэхдээ би дээд төрөө бодож байна, Ерөнхий сайд аа, уучлаарай гэж хэлээд өрөөнөөс гарсан. Тэр цагаас хойш яах вэ? Энхбаяр бид 2-ын дунд үл ойлголцол үүссэн. Яагаад гэвэл миний хувьд итгэхээ больсон.

     Өнөөдөр  улс төрийн үйл явц, томилгоо, цаг хугацаагаар тайлагдаж байна. УИХ-ын гишүүн Б.Энхбаяр Бодь Интернэйшнл ХК-ийн захирал Баясгалангаас 2 хүний хамт байлцаж, дөрвүүлээ 500 мянган ам долларыг нэг удаа, дээрээс нь 800 мянган ам долларыг дахин нэг удаа, нийт 1.3 сая ам долларыг бэлнээр авсан. Энэ асуудлуудыг надад гэрчүүд болон холбогдох баримттайгаар хэлсэн.

     Дээрээс нь Б.Энхбаяр Бодь групптэй, Голомттой өмнө нь маш их холбоотой байсан нь нотлогдсон. Тухайн үед би мэдээгүй. Энэ бол Д.Мөнх-Эрдэнэ ЗГХЭГ-ын тэргүүн дэд даргаар томилогдсон өдрөөс ажиглаж эхэлсэн. Голомт банканд хуулийн зөвлөхөөр ажиллаж байсан. Д.Мөнх-Эрдэнийн хувьд Лхамсүрэнгийн Отгонбаяртай хамтарч, Солонго Мөнх Партнерс ХК болон Лийгл Линг Си Би Эй ХК-ээр дамжуулан Таван толгой төмөр зам буюу Бодь Интернэйшнлийн 1.3 тэрбум ам долларын хуулийн гэрээний ахлах зөвлөхөөр ажилласан.

   Д.Мөнх-Эрдэнийн хувьд очсоноосоо хойш бодитой гэрээнүүдийг устгах, цахим мэдээллийн санд өөрчлөлт оруулах, намтраас хэсэг хасах үйлдэл хийсэн. Солонго, Мөнх Партнерс, Сити сургуулийн 104 тоотод байгаа хувьцаа эзэмшлээсээ татгалзсан.

Бодь Интернэйшнл ХК-ийн оптик гэрээ 600 сая ам доллароор эхэлсэн, 1.3 тэрбум ам доллар болж нэмэгдсэн. Анхны гэрээний 110 сая ам долларыг Тавантолгой төмөр замын ТУЗ-ийн дарга О.Мэргэн шийдвэрлэж шилжүүлсэн. Данснуудын мэдээлэл, валют арилжаа гүйлгээ, бэлнээр зарим мөнгө хүүхдийн парк, олон нийтийн сан, төрийн хамгаалалттай объект болон улс төрчдөд тараагдсан.

Б.Энхбаярын хувьд хууль сахина гэж байхгүй. Зүгээр түүнд ар тал л гэж бий. Р.Болд гэж нөхөртэй холбоотой хуучин нисдэг тэргийг ҮАБЗ-ийн нарийн бичгийн дарга А.Бямбажаргалтай хамтарч дундаас нь мөнгө унагааж оруулж ирсэн. Мөн цагдаагийн албан хаагчдын цалингийн үлдэгдлийг Б.Нямжав гэж нөхөр рүү шилжүүлсэн асуудал бий. Алдарт уяач. Дээрх нүүрсний мөнгө хаачсан гээд хайхаар Арцатын аман дахь орон сууц болсон. Энэ орон сууцуудын эзэмшигчдийг олох хэрэгтэй. Мөн Б.Энхбаяр Ланд-300 машиныг ХОМ-дээ хамааруулахгүй унаад явж байгаа. Эдгээрийн хамаарлыг ухвал Ланд-300 автомашины мөнгө ч гарч ирнэ гэж бодож байна.

      Б.Энхбаяр дэд сайдын албан тушаалаа давхар ашиглаж, хууль, төсөв, УАБЗ-ийн нууц мэдээллийг мэддэг. Лобби, акц, гэрээ, авлига, баримт бүрдүүлэх үйлдэл явуулсан. Рона Майнингтай холбоотой гэрээ, 300 сая төгрөгийн гэрээ, бусад хөрөнгө оруулалтууд ч холбогдож байна.

       Энэ бүх нотлох баримт, гэрчийн мэдүүлэг, үйлдлийг эмхэтгээд 4 бүлэгт багтааж, Эрүүгийн хуулийн 22 дугаар зүйлд заасан эрх мэдэл албан тушаалаа урвуулан ашиглах, 22.4 дүгээр зүйлд заасан нийтийн албан тушаалтан хахууль авах гэмт хэргийн шинжтэй үйлдлийг шалгуулахаар АТГ-т өгч байна.

Т.Зузу