Орчин үеийн ажлын орчинд “босс” болон “лидер” гэх ойлголтуудыг хүмүүс ижил утгатай мэтээр хүлээж авах нь элбэг болжээ. Гэвч бодит байдал дээр энэ хоёрын хооронд асар том ялгаа бий. Нэг нь эрх мэдлээр удирддаг бол нөгөө нь итгэлээр манлайлдагт ялгаа нь харагддаг аж. Нэг нь хүмүүсийг ажиллуулахыг хүсдэг бол нөгөө нь хүмүүсийг хөгжүүлэхийг зорьдог гэж судлаачид үзэж байна.
Босс тушаал өгдөг, лидер чиглэл харуулдаг
Боссын удирдлагын арга ихэвчлэн:
-
“Үүнийг хий”
-
“Хугацаандаа дуусга”
-
“Алдаа гаргаж болохгүй” гэх мэт тушаах өнгө аястай байдаг.
Харин лидер:
-
“Яаж илүү сайжруулах вэ?”
-
“Бид хамтдаа үүнийг чадна”
-
“Чиний санааг сонсъё” гэж харилцдаг ажээ.
Өөрөөр хэлбэл босс хүмүүсийг удирдахыг оролддог бол лидер хүмүүсийг дагуулах чадвартай байдаг. Боссын дэргэд хүмүүс ихэвчлэн алдаа гаргахаас айдаг. Харин лидерийн багт хүмүүс санаачилгатай, бүтээлч байдаг. Учир нь лидер хүн багийнхаа гишүүдэд аюулгүй мэдрэмж төрүүлдэг.
Сайн лидер:
-
амжилтыг багтайгаа хуваалцдаг,
-
алдааг өөр дээрээ авдаг,
-
хүмүүсийнхээ хүчтэй талыг олж хардаг.
Харин муу босс:
-
амжилтыг өөртөө авдаг,
-
алдаа гарвал бусдыг буруутгадаг,
-
хүмүүсийг зөвхөн “ажиллах хүч” гэж хардаг.
Хүн дарга болсноороо лидер болчихдоггүй. Албан тушаал бол эрх мэдэл өгдөг. Харин лидер байх чанар нь хүмүүсийн хүндлэл, итгэл дээр бий болдог. Түүхэнд хамгийн нөлөөтэй удирдагчид өндөр албан тушаалтай байгаагүй. Гэхдээ тэд хүмүүсийн сэтгэлд нөлөөлж, урам зориг өгч чаддаг байсан.
Жинхэнэ лидерийн хамгийн том ялгаа нь өөрөөсөө хүчтэй хүмүүсийг хүртэл бий болгодогт оршдог.
Тэр:
-
мэдлэгээ харамладаггүй,
-
бусдыг хөгжүүлдэг,
-
өөрөөсөө илүү лидерүүдийг төрүүлдэг.
Харин босс ихэнхдээ хүмүүсээ өөрөөсөө хамааралтай байлгахыг хүсдэг.
Л.Баяр
Эх сурвалж: CNN
Сэтгэгдэл (7)