Улсын Их Хурлын гишүүн Л.Эрдэнэчимэг өнөөдөр /2016.04.13/ Монголын хувийн хэвшлийн бага, дунд сургуулиудын холбоо, Монголын сургуулийн өмнөх боловсролын байгууллагуудын холбооны төлөөллийг Төрийн ордонд хүлээн авч уулзав.
Монгол Улсын хэмжээнд үйл ажиллагаа явуулж буй хувийн хэвшлийн бага, дунд, ахлах нийт 134 сургууль, 426 хувийн цэцэрлэгийг төлөөлөн Улсын Их Хурлаар хэлэлцэж буй Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай /шинэчилсэн найруулга/ хуулийн төсөлтэй холбоотой асуудлаар Улсын Их Хурлын гишүүдэд хандсан болохоо уулзалтад оролцогчид танилцууллаа. Монголын хувийн хэвшлийн бага, дунд сургуулиудын холбооны удирдах зөвлөлийн гишүүн Г.Бат-Эрдэнэ хэлэхдээ, Засгийн газраас 2016 оны 02 дугаар сарын 05-ны өдөр өргөн мэдүүлсэн татварын тухай дөрвөн хуулийн төслийг Улсын Их Хурлаар хэлэлцэж байгаа. Эдгээр төслийн хэлэлцэх эсэх асуудлыг 2016 оны 02 дугаар сарын 19-ний өдөр Төсвийн байнгын хорооны хуралдаанаар шийдвэрлэсэн бөгөөд Улсын Их Хурлын 2016 оны хаврын чуулганаар хэлэлцэхээр төлөвлөсөн. Татварын багц хуулийн шинэчлэлтийн хүрээнд татварын тогтолцоог шинэчлэн, татварын суурийг өргөтгөх, жижиг дунд аж ахуйн нэгжийн татвар төлөгчдийг татварын дарамтаас чөлөөлсөн олон нэмэлт, өөрчлөлтийг тусгасан байгаа онцлогтой, чухал ач холбогдолтой. Гэхдээ Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай /шинэчилсэн найруулга/ хуулийн төсөлд боловсрол, сургалтын байгууллагуудыг аж ахуйн нэгжийн тодорхойлолтод хамруулахаар тусгаад байна. Ингэснээр хувийн сургууль, цэцэрлэгүүд ашгийн төлөө үйл ажиллагаа явуулдаг аж ахуйн нэгж, бизнесийн бусад байгууллагатай адил татварын зохицуулалтад орж, татвар төлөгч аж ахуйн нэгж болох юм.
Энэ нь 2015 оны 01 дүгээр сарын 29-ний өдөр Улсын Их Хурал баталсан “Төрөөс боловсролын салбарт баримтлах бодлого”-д тусгасан “...Төрөөс боловсролыг нийгмийн тэргүүлэх салбар болгон хөгжүүлнэ” гэсэн зорилттой зөрчилдөж байна гээд тодорхой тайлбаруудыг хийв. Мөн тус холбооны удирдах зөвлөлийн гишүүн Д.Бямбабаатар, хувийн хэвшлийн боловсролын байгууллага нийгэмд онцгой үүрэг гүйцэтгэж байгааг хэлж байлаа. Тухайлбал, ардчилсан нийгмийн үнэт зүйлсийн нэг болох сонголт хийх боломжийг боловсролын салбарт бий болгож байна. Мөн гадаадын хөрөнгө оруулалт төдийгүй үндэсний томоохон компаниуд болон хувь хүмүүсээс багагүй хэмжээний хөрөнгө оруулалтыг боловсролын салбарт татан, төвлөрүүлж байдаг. Түүнчлэн, иргэдийн сурч боловсрох эрхийг хангах үүрэгтэй төр засгийн ачааллыг хуваалцаж байдаг тул эдгээр ач холбогдол, үр ашгийг төр засаг тооцож аливаа шийдвэр гаргахдаа анхаарч байх шаардлагатай хэмээн хэлж байв.
Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай /шинэчилсэн найруулга/ хуулийн төслийн 4.1.4-т “аж ахуйн нэгж” гэж аж ахуйн үйл ажиллагаа эрхэлж байгаа компани, нөхөрлөл, хоршоо, төрийн болон орон нутгийн өмчит аж ахуйн тооцоотой үйлдвэрийн газар, ашиг олж байгаа холбоо, сан, төрийн бус байгууллага, хэвлэл, мэдээллийн байгууллага, соёл, боловсрол, сургалт, эрүүл мэндийн байгууллага болон тэдгээртэй адилтгах аж ахуйн үйл ажиллагаа эрхэлж байгаа гадаад, дотоодын хуулийн эрх бүхий аливаа этгээдийг ойлгоно хэмээн тусгасан байна. Харин Боловсролын тухай хуулийн гуравдугаар бүлгийн 12 дугаар зүйлд боловсролын байгууллагыг ашгийн төлөө бус, ашгийн төлөө хэмээн ангилсан байдаг. Энэ хуулиар ашгийн төлөө хэмээн тодорхойлогдон үйл ажиллагаа явуулж буй сургалтын байгууллагууд өнөөдөр аж ахуйн нэгжийн хувиар татварын харилцаанд оролцоод ажиллаж байна. Харин дээрх хуулиар “Ашгийн төлөө бус” хэмээн тодорхойлогдон үйл ажиллагаа явуулж буй боловсролын байгууллагууд үйл ажиллагааныхаа орлогыг дараагийн шатны үйл ажиллагаа, хөрөнгө оруулалтдаа зарцуулдаг онцлогтой. Эдгээр байгууллага нийгмийн хариуцлагын хүрээнд үйл ажиллагаа явуулж байна. Мөн тус төслийн 5.3.4-т Монгол Улсад бүртгэгдсэн үндсэн үйл ажиллагаа нь ашгийн бус боловч аж ахуйн үйл ажиллагаа эрхэлсэн аливаа этгээдийг аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татвар төлөгч байхаар тусгасан. Энэ нь Боловсролын тухай хууль, Төрөөс боловсролын салбарт баримтлах бодлоготой зөрчилдөж байгаагийн зэрэгцээ татварын дээрх зохицуулалтууд нь хувийн сургуулиудын үйл ажиллагаанд хүндээр тусах эрсдэлтэй. Тиймээс Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай /шинэчилсэн найруулга/ хуулийн төсөл дэх тус заалтуудыг өөрчлөх хүсэлтээ Улсын Их Хурлын эмэгтэй гишүүдэд хүргүүллээ.
Монголын сургуулийн өмнөх боловсролын байгууллагуудын холбооны зүгээс уг асуудлаар нэгдсэн байр суурьтай байгаагаа илэрхийлж байлаа.
Улсын Их Хурлын гишүүн Л.Эрдэнэчимэг, ардчилсан ниймгийн үнэт зүйлс болсон сонголтыг боловсролын салбар буй болгож буй хувийн хэвшлийн боловсролын байгууллагуудын үйл ажиллагааг өнгөрсөн 20 гаруй жилийн хугацаанд төр засгаас дэмжиж ирсэн болохыг уулзалтын үеэр хэлж байв. Тэрээр, эцэг, эхчүүдийн хувьд хүүхдүүддээ чанартай боловсрол эзэмшүүлэхийг гол зорилго болгодог. Өнгөрсөн 25 жилийн хугацаанд бие даан үйл ажиллагаа явуулж ирсэн хувийн сургууль, цэцэрлэгүүд ашиг олохоосоо илүү нийгмийн хариуцлагын хүрээнд үйл ажиллагаа явуулж, боловсролын салбарт үнэтэй хувь нэмэр оруулж байсныг энд дурдах нь зүйтэй. Сургуулийн өмнөх боловсрол, суурь боловсролын асуудалд төрөөс онцгой анхаарах ёстой гэдэг байр суурийг Улсын Их Хурал дахь эмэгтэй гишүүд илэрхийлж ирсэн. Тиймээс Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай /шинэчилсэн найруулга/ хуулийн төсөлд хувийн сургууль, цэцэрлэгийг ашиг олж байгаа аж ахуйн нэгж хэмээн тооцож, татвар ногдуулах зохицуулалтыг анхаарч үзэх нь зүйтэй гэлээ.
Уулзалтын төгсгөлд Улсын Их Хурлын гишүүн Л.Эрдэнэчимэг, Төсвийн байнгын хорооноос Татварын ерөнхий хууль /шинэчилсэн найруулга/-ийн төсөл, Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай /шинэчилсэн найруулга/ хуулийн төсөл, Хувь хүний орлогын албан татварын тухай /шинэчилсэн найруулга/ хуулийн төсөл, Гаалийн албан татвараас чөлөөлөх тухай, Нэмэгдсэн өртгийн албан татвараас чөлөөлөх тухай хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх Ажлын хэсэг ажиллаж байгааг дуулгаад, уулзалтад оролцож буй холбоодын төлөөлөл Ажлын дэд хэсэгт орж, ажиллах бүрэн боломжтойг хэлсэн хэмээн Улсын Их Хурлын Тамгын газрын Хэвлэл мэдээлэл, олон нийттэй харилцах хэлтсээс мэдээлэв.
