БАРИМТ 1
Ю.Цэдэнбал нь 1916 оны 9 дүгээр сарын 17-нд Үнэн зоригт хан аймгийн Зоригт хан хошуу одоогийн "Увс аймгийн Давст сумын нутаг" Хандгайтын гол хэмээх газар төржээ.
БАРИМТ 2
Малчин ард Юмжаа хэмээх дөрвөд гэр бүлд 11 хүүхдийн 5 дахь нь болж төрсөн байна.
БАРИМТ 3
1925 онд Чандмань уул аймгийн бага сургуульд элсэж 1929 онд төгсөхөд түүний боловсролыг үргэлжлүүлэхээр ЗХУ-ын Эрхүү хот руу явуулжээ. .
БАРИМТ 4
1929 оноос 9 жилийн турш тэрээр Улаан-Үд, Эрхүүд суралцаж 1934-1938 онд Сибирийн Санхүү, Эдийн засгийн институтыг онц дүнтэй төгсөж санхүү эдийн засагчийн мэргэжил эзэмшжээ.
БАРИМТ 5
Түүнд "Володя" гэж орос нэр өгч дууддаг байжээ.
БАРИМТ 6
1938 онд сургуулиа төгсөж ирээд Улаанбаатар хотод ирж Санхүүгийн техникумд хичээлийн эрхлэгчээр ажиллаж байв.
БАРИМТ 7
1939 оны 3-р сараас Сангийн яамны орлогч сайд, 7-р сараас 1940 оны 4-р сар хүртэл Сангийн яамны сайдаар ажиллах хугацаандаа Монголын худалдаа аж үйлдвэрийн банкны ерөнхий хорооны даргын ажлыг хавсран гүйцэтгэж байжээ.
БАРИМТ 8
1940 оны МАХН-ын Х Их хурлаар МАХН-ын Төв Хорооны Ерөнхий нарийн бичгийн дарга буюу намын даргаар сонгогдож 1984 оны 8-р сар хүртэл 44 жил тасралтгүй ажиллажээ.
БАРИМТ 9
Тэрбээр 1945-1952 онд БНМАУ-ын Ерөнхий сайдын орлогч бөгөөд Улсын төлөвлөгөөний хорооны даргаар ажиллав.
БАРИМТ 10
1952-1974 онд БНМАУ-ын Ерөнхий сайд, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга, 1974-1984 онд БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга буюу БНМАУ-ын төрийн тэргүүнээр ажилласан юм.
БАРИМТ 11
Түүнийг улс төрийн амьдралд орж эхлэх үед Монгол Улс Азийн буурай хоцрогдсон орны нэг байсан гэдэг.
БАРИМТ 12
Ю.Цэдэнбал Монгол орныг аж үйлдвэр, хөдөө аж ахуй, газар тариаланг хөгжүүлж, хүн амаа шинэ бичиг үсэгт хамруулж, эрүүл мэнд, боловсрол, шинжлэх, ухаан, соёлын салбарыг хөгжүүлэхэд онцгой анхаарч байсан.
БАРИМТ 13
Ю.Цэдэнбал БНМАУ-ын тусгаар тогтнолыг баталгаажуулах, 1961 онд НҮБ-ын бүрэн эрхэт гишүүн болгоход анхаарч чухал хувь нэмэр оруулсан.
БАРИМТ 14
Түүнийг төрийн эрх барьж байх хугацаанд БНМАУ дэлхийн 130 гаруй улстай дипломат харилцаатай, 60 гаруй улстай соёлын харилцаатай болсон.
БАРИМТ 15
Ю.Цэдэнбал ЗХУ болон бусад социалист лагерийн орнуудын дэмжлэгтэйгээр БНМАУ-ын нийгэм эдийн засаг, соёлыг 1960-1980 онуудад эрчимтэй урагшлуулан хөгжүүлсэн гавьяатай.
БАРИМТ 16
Түүнийг улсаа удирдаж байх үед Улаанбаатар, Эрдэнэт, Дархан, Чойбалсан, Багануурт үйлдвэржилт явагдаж эхэлсэн гэдэг.
БАРИМТ 17
Орон сууцны хорооллууд босч, Монгол орны нарийвчилсан газрын зургууд хийгдэж, нүүрс, барилгын материал, жонш, газрын ховор элемент, өнгөт металлын шинэ орд газрууд нээгдэж байжээ.
БАРИМТ 18
Ю.Цэдэнбал БНМАУ-д маш олон бүтээн байгуулалтыг хийсэн хэдий ч аливаа улстөрчийн адилаар түүнийг алдаа дутагдал, завхрал тойроогүй юм.
БАРИМТ 19
Зөвлөлтийг шүтсэн үзлийнхээ улмаас улс орныхоо тусгаар тогтнолоос татгалзаж ЗХУ-д нэгтгэх сонирхолтой байсан юм. Мөн Цэдэнбал Сталин болон Чойбалсанг шүтэх үзлийг дэвэргэж байсан гэдэг.
БАРИМТ 20
1958 онд Зөвлөлтийн Монгол дахь Элчин сайд В.Молотов монголын хойд нутгаас зөвлөлтийн нутаг хэмээн 2500 квадрат км газар нутгийг хууль бусаар булаан авах шаардлага тавихад Цэдэнбал үг дуугүй зөвшөөрч газар нутгаа харийн улсад найр тавин өгөв.
БАРИМТ 21
Тэрбээр Монголын газар нутгаа Зөвлөлт улсад өгөхгүй гэсэн Гадаад явдлын сайд С.Аварзэдийг ажлаас нь халж хөдөө цөлж байв.
БАРИМТ 22
1984 оны 8 сард хөгшрөлт, оюуны доройтол гэх зэрэг шалтагаар түүнийг тэтгэвэрт гаргаж, МАХН-ын Төв Хорооны Ерөнхий нарийн бичгийн даргаар Жамбын Батмөнх сонгогдсон.
БАРИМТ 23
Ю.Цэдэнбалыг Зөвлөлтийн Улсыг Аюулаас Хамгаалах Хороо /КГБ/ монголын удирдагчаар томилж байсан бол түүнийг албан тушаалаас нь зайлуулах ажиллагааг мөн л зөвлөлтийн КГБ зохион байгуулсан хэмээн зарим судлаачид үздэг.
БАРИМТ 24
Ю.Цэдэнбал нас барах хүртлээ Москвад гэрийн хорионд амьдарч байсан. Ю.Цэдэнбал Монголдоо очих талаар ЗХУКН-ын Төв Хороо, Москва дахь Монголын Элчин сайдын яаманд удаа дараа хүсэлт гаргаж байсан боловч түүний хүсэлтийг хүлээж аваагүй юм. Тэрбээр 1991 оны дөрөвдүгээр сарын 21-ны өдөр таалал төгсчээ.
Сэтгэгдэл (11)