АНУ-ын Дээд шүүх Теннесси мужид цаазаар авах ял сонссон Криста Гайл Пайкийг цаазлах ажиллагааг үргэлжлүүлэхийг зөвшөөрч, түүний ялыг түр зогсоосон давж заалдах шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болголоо. Шүүхийн шийдвэрийг 2026 оны есдүгээр сарын 30-нд гаргасан байна.

50 настай Пайк 1995 онд 19 настай Коллин Слеммерийг хөнөөсөн хэрэгт буруутгагдаж, цаазаар авах ял сонссон юм. Тухайн үед Пайк 18 настай байсан бөгөөд тэрээр Слеммертэй Теннесси мужийн Ноксвилл хот дахь Job Corps сургалтын төвд хамт суралцдаг байжээ. Прокуроруудын мэдээлснээр Пайк найз залуугийнхаа хамт Слеммерийг ой модтой газар дагуулан очиж, улмаар зодож, хутгаар шархдуулан хөнөөсөн байна.

Пайкийн өмгөөлөгчид түүний бага насанд хүчирхийлэл, бэлгийн хүчирхийлэлд өртөж байсан түүхийг шүүхийн шийдвэрийн үеэр хангалттай авч үзээгүй гэж маргасан. Мөн тухайн үед түүний сэтгэцийн эрүүл мэндтэй холбоотой асуудлууд байсан гэж өмгөөлөгчид нь үзэж, эдгээр нөхцөл байдал нь цаазаар авах ял оногдуулахад нөлөөлөх ёстой байсан гэж тайлбарлажээ.

Пайкийн цаазаар авах ажиллагааг есдүгээр сарын 30-нд хийхээр төлөвлөсөн байсан ч Теннесси мужийн Давж заалдах шатны зургаа дахь тойргийн шүүх хэдхэн цагийн өмнө түр зогсоох шийдвэр гаргасан. Тус шүүх өмгөөлөгчдийн гаргасан асуудлыг нягтлан шалгахад нэмэлт хугацаа шаардлагатай гэж үзжээ. Үүний дараа Теннесси мужийн эрх баригчид Дээд шүүхэд хандаж, түр зогсоох шийдвэрийг хүчингүй болгохыг хүссэн байна.

Дээд шүүхийн олонх тайлбаргүйгээр доод шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгосон бол шүүгч Соня Сотомайор, Каган, Жексон нар эсэргүүцсэн байна. Сотомайор Пайкийн өмгөөлөгчдийн гаргасан асуудлыг бүрэн авч үзэхээс өмнө цаазаар авах ажиллагааг үргэлжлүүлэх нь зохисгүй гэж үзжээ.

Пайк цаазлагдвал Теннесси мужид сүүлийн 200 гаруй жилийн хугацаанд цаазаар авахуулсан анхны эмэгтэй болох юм. Мөн АНУ-ын Дээд шүүх 1976 онд цаазаар авах ялыг сэргээснээс хойш тус улсад цаазлуулсан эмэгтэйчүүдийн тоо маш цөөн бөгөөд 18 эмэгтэй цаазлуулсан гэж Death Penalty Information Center-ийн мэдээллийг Associated Press иш татжээ. Пайкийн хэрэг нь гэмт хэрэг үйлдэх үедээ 18 настай байсан хүнийг цаазаар авах ялд хамруулах, бага насны хүчирхийлэл болон сэтгэцийн эрүүл мэндийн нөхцөл байдлыг ял шийтгэлд хэрхэн харгалзах ёстой талаарх маргааныг дахин хөндөж байна.