Улс төрийн намын тухай хуулинд нэмэлт өөрчлөлт оруулах ажлын явцын талаар УИХ-ын гишүүн С.Бямбацогтоос тодрууллаа.

-Улс төрийн намын тухай хуулинд өөрчлөлт оруулах ажил ямар шатандаа явж байна вэ? 

Эдгээр асуудал дээр улс төрийн намын тухай хуулийн ажлын хэсэг, Улсын Их Хурлын даргын захирамж байгуулагдсан ажиллаж байна. Энэ ажлын хэсэг улс төрийн намын тухай хуулийн үзэл баримтлалыг буулгаад дуучсихсан байгаа. Одоо ганцхан Үндсэн хуулинд өөрчлөлт оруулах эсэх асуудал яаж яригдах нь уу, үүнтэй холбогдуулж дараа нь хэлэлцэгдэхээр хүлээгдэж байгаа. Өөрөөр хэлбэл, улс төрийн намын тухай хуулийн талаар Монгол Улсын Үндсэн хуулинд тодорхой өөрчлөлт оруулахаар тусгаж байгаа. Үүнтэй холбогдуулж Үндсэн хуулиндаа нийцүүлж, улс төрийн намынхаа үзэл баримтлалыг өөрчлөх шаардлага гарах учраас түүнийг хүлээж байгаа.

-Улс төрийн намууд суудал булаалдаж явахаас биш бодлого ярьдаг нь цөөн болсон юм шиг?

-Улс төрийн намын тухай хуульд өөрчлөлт оруулахаар ажлын хэсэг 2005 онд байгуулагдсан байдаг. Түүнээс хойш 2008-1012 оны үед, 2012-2016 оны  Их Хурлаар өөрчлөлт оруулъя гээд өөрчлөт оруулж чадаагүй. Өнгөрсөн дөрвөн жилд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч санаачилж байсан ч Их Хурлыг давалгүй унаж байсан ийм хууль. Яах аргагүй улс төрийн намын тухай хуульд шинэчилсэн найруулга хийх шаардлагатай болсон байгаа. Өнөөдөр намаар дамжиж эрх мэдэл, албан тушаал, мөнгөнд хүрдэг юм байна гэдэг ойлголтоор ард түмэн ханддаг болчихсон. Үүнээс үүдэн улс төрийн намуудын нэр хүнд ихээхэн хэмжээгээр унаж байгаа. Сонгууль болохоор л борооны дараах мөөг шиг гарч ирдэг баахан хуультай. Нэр дэвшээд л эсвэл баахан шантаж хийж байгаад байхгүй болчихдог. Бусад үед хаана юу хийж байгаа нь мэдэгддэггүй олон намууд байдаг. Үүнийг бас цэгцлэх шаардлагатай. Улс төрийн намуудад нэгдүгээрт үзэл баримтлалын хууль хийх хэрэгтэй. Үнэхээр намуудад өөрийн гэсэн үзэл баримтлалтай байх ёстой. Үндсэн хуулийнхаа дагуу гишүүд, сонгогчдын саналыг авдаг байх ёстой. Үүндээ тулгуурлаж үйл ажиллагаа явуулж, үүгээрээ дамжуулж өөрсдийн байр суурь, орон зайгаа эзлэх ёстой юм байна. Ямар ч туйлбайргүй, тогтворгүй ямар үйл ажиллагаа, үзэл баримтлалтай нь мэдэгдэхгүй зөвхөн жагсахын тулд, шантааж хийхийн тулд явдаг ийм байдлыг цэгцлэх ёстой гэж үзэж байгаа. Нөгөө талаас намын гишүүд нь хатуу итгэл үнэмшилтэй, намаа дэмждэг, бодлогыг нь дэмждэг асуудалд зарчимтай ханддаг болж байж, намаар дамжаад эрх мэдэл, албан тушаалд очдог гэсэн зүйлийг таслан зогсоох шаардлагатай байгаа юм. Үүнийг шийдэх ёстой.

-Намын хатуу гишүүнчлэл яригдаж байгаа юу?

-Энэ намын хатуу гишүүнчлэл яригдаж байгаа. Гишүүдийн хувьд одоохондоо эцэслэж гараагүй байгаа учраас хатуу гишүүнчлэлтэй байх ёстой, бодлогын дэмжигч нартай байх ёстой гэдгийг эцэслэж яриагүй байна.

Б.Лхам