УИХ-ын өнөөдрийн хуралдаанаар Үл хөдлөх хөрөнгийн албан татварын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцэх асуудлаар хуралдаж байна.

Хуулийн төслийн талаар БОАЖ-ын сайд Н.Цэрэнбат Дархан цаазат Богдхан уулын орчимд аялал жуучлалын нэрээр хувийн болон нийтийн, худалдаа үйлчилгээний орон сууц олноор баригдсан нь дархан цаазат уулын төлөв байдал, дэглэм горимыг ноцтой зөрчсөн үйлдэл болж байна. Тиймээс энэ зөрчлийг таслан зогсоож, байгалийн унаган төрхийг бий болгохын тулд өмчлөгч, зориулалтаас үл хамаарч иргэнээс нэг м.кв талбайгаас 1000 төгрөг, хуулийн этгээдээс 3000 төгрөгөөр бодож татвар авахаар хуулийн төсөлд тусгасан байна. Үүнтэй холбогдуулан гишүүд асуулт асуулаа.

О.Баасанхүү: Танилцуулгаас харвал, байгаль орчноо хамгаалах гэж бичсэн байна. Гэтэл Төсвийн байнгын хороогоор оруулсан гэхээр хууль зөрчиж барьсан барилгуудад гэрчилгээг нь өгч албан ёсных болгох гэж байна гэж ойлгож болох уу. Өөрөөр хэлбэл, аялал жуучлалыг зориулалтаар газар аваад хувийн орон сууц барьчихсан. Хууль зөрчсөн үйлдэл биз дээ. Гэтэл татвар авъя. Татвар төлж байгаа юм чинь гээд үл хөдлөх хөрөнгийн гэрчилгээг өгөх гэж байгаа юм байна. Тийм үү. Танай намыхан Олон улсын хүүхдийн Найрамдал зуслангийн газар дээр барьсан барилгуудыг буулгана, хувьчлалыг шалгана, Богдхан ууланд хууль зөрчиж барьсан барилгуудыг болиулна гээд байсан, яасан бэ. Олон мянган бургас хядаж, барилга барих гэж байсан. Тэднийгээ барь, зөвшөөрлөө ав гэж байгаа юм байна.

Ийм сайд байгаад яах юм бэ. Огцор, цагаан тугаа өргөөд бууж өгснөө хэл. Хан-Уул дүүргээс сонгогдсон гишүүд яагаад дуугарахгүй байгаа юм бэ. Яагаад авлигачдыг хамгаалаад байгаа юм бэ. Цаашдаа барилга бариулахгүй байя гэлээ. Хэн нь бариад, хэн нь барьж болдоггүй юм бэ. Барьсан хүн нь хариуцлага хүлээхгүй юү. Хан-Уул дүүргийн XI хороонд насаараа амьдарсан хөгшин газрын зөвшөөрлөө авч чадаагүй байхад хажууд нь мөнгөтэй, эрх мэдэлтэй хүмүүс хотхон сүндэрлүүлчихсэн. Нүхтийн аманд орж гарах ч эрхгүй боллоо. Баахан барилга бариулчхаад одоо зөвшөөрлийг нь өгье гэж сонгуулийн шоу хийж болж байгаа юм уу. 1000-3000 төгрөгийн татвар авна гэсэн. Татварт хэдэн төгрөгийн дэм болох юм. Тэрийгээ хэл. БОАЖЯ-ны мэдлийн олон газар бий. Тэднийг яг ийм жишгээр тараах уу. Бурхан халдун уул гэж бий. Хамгаалалтын газрын даргаар нь нийтийн дуучин тавьсан байна лээ. Аягүй мэдвэл, аялал жуучлал нэрээр баахан барилга байшин барих уу. Байгаль орчинтой ингэж харьцаж болдог юм уу?. Хэний шахаа, хэний лобби бэ. Хэчнээн ААН тэнд байна. Миний санаж байгаагаар Бага тэнгэрийн аманд хотын захиргааны агуулах байсан байшинг нурааж бүхэл бүтэн хотхон барьсан биз дээ?.

Н.Цэрэнбат: Хууль зөрчснийг хуулийн дагуу болгож байгаа юм уу гэлээ. Хууль зөрчсөн асуудал чинь шүүхэд шийдэгдэхгүй олон жил болж байна. Шүүхийн шийдвэрийг Засгийн газрын гишүүний хувьд биелүүлэх үүрэг хүлээж байна. Тасардаггүй маргааныг эцэслэе, нэг талд нь гаргая гэж оруулж ирсэн. Сонгууль дөхсөн болохоор ингэж хардах нь зөв байх. Таны хувьд олон асуудал ярьж байна. Хун-Уул дүүрэгт амьдардаг 113 иргэний гомдол надад ирсэн. Хуулийн байгууллагатай хамтарч ажиллаад 68 хүний асуудлыг шийдсэн. Одоо 23 хүний асуудлыг шийдэх гэтэл хуулийн дагуу биш гэдэг зүйл яригдсан. Найрамдал зуслантай холбоотой асуудал манай яаманд хамаагүй. Тусгай хамгаалалттай газар нутгийн тухай хуулийн зүйл заалтыг тухайн үетэй нь уялдуулж шийдвэр гаргасныг БОАЖ-ын сайд болсныхоо дараа засаж залруулж байна. Гэвч шүүхээс ААН-ийн талд шийдвэр гарч байна. Дээр нь хөрөнгө оруулсан ААН, орон сууц худалдаж авсан иргэдээс маргаан дагуулж байна. Ийм болохоор нь тусгай хамгаалалттай дархан цаазат Богдхан уулын нутаг дэвсгэрт байгаа үл хөдлөхөд ногдуулах албан татвар гэдэг зүйлийг тусгайлан оруулж ирсэн. Бусад дархан цаазат газарт амрах, отоглох зориулалтаар юм бариулахгүй. Зөвшөөрлөө авч чадаагүй олон асуудал яригддаг.

ААН-ийн хувьд сүүлийн үед нэгнийхээ эрхийг зөрчих асуудал багассан. Гэвч тусгай хамгаалалттай газар нутгийн асуудал сайдын гарын үсгээр шийдэгдэх боловч жишээлбэл, шинэ нисэх буудал руу хүрэх шугам 2012 оноос хойш шүүхийн маргаантай явсаар байна. Төрийн захиргааны байгууллагууд нь өөр өөр ойлголттой байна. Тиймээс ийм хууль оруулж ирлээ. Амьдрах орон сууцанд жилд м.кв талбайд 1000 төгрөг ногдуулна. Санал оруулах эрх бий. Хүлээж авна. Дээр, дооргүй нэгдсэн нэг ойлголттой болохгүй бол ийм асуудал тасрахгүй.

Г.Нацаг