Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх мэдэгдэл хийх үеэрээ ноолуур худалдан авах ААН-үүдэд 300 тэрбум төгрөгийн хөнгөлөлттэй зээл олгож, кг ноолуурыг 100 мянган төгрөгөөс багасгахгүй байх чиглэлийг баримтлахаа илэрхийлээд сар гаруйн хугацаа өнгөрчээ. Ерөнхий сайдын хэлснээр 233 мянган малчин өрх, сая гаруй хүний амьдралыг тэтгэх боломж нь энэ гэж тооцоолсон байдаг юм. Гэвч ноолуураа 100 мянга хүргэх гэсэн малчдын хүлээлт улс төрд хэрүүлийн алим өнхрүүлэх сэдэв болсоор хэд хонов.

Сүүлдээ УИХ-ын гишүүд танай, манай аймгийн ноолуур хэмээн өмчирхөх янзтай болж байх шиг.

Сонгуулийн цикл бүрээр ноолуурын үнийг өндөр тогтоож, малчдын саналыг татах гэсэн сонирхол үе, үеийн Засгийн газарт тогтсон жишиг. Энэ удаад У.Хүрэлсүхийн Засгийн газар кг ноолуурыг 100 мянган төгрөгт барих чиглэл баримтлахаа зарласан нь үүний нэг илрэл байж мэдэх. Гэхдээ шууд тэгж ойлгох нь өрөөсгөл. Коронавирусний цар тахлын үед тодорхой хэмжээний ханш тогтоох замаар малчдад дэмжлэг үзүүлэх нь нэг талаараа зөв шийдэл, нөгөө талаар эдийн засгийн тооцоо судалгаатай, хамгийн гол нь, зах зээлийнх нь үнэ ханшид тохируулж хийх нь чухал.

Харин түүгээр нь дамжуулж, сонгогчдоос оноо цуглуулах гэсэн УИХ-ын гишүүд, улстөрчдийн улстөржилт цар тахлын үеэр танагдаж эхэлсэн эдийн засгаа нураах эрсдэлийг дагуулж мэдэхээр байна.

Статистик тоо баримтаас харахад 2016 онд 55-60, 2017 онд 70-90 мянган төгрөгийн хооронд хэлбэлзсэн байдаг. Улмаар 2018 оноос нэмэгдэж 100 мянгад хүрч, 2019 онд хамгийн дээд цэгтээ буюу 130 мянган төгрөгт хэлбэлзсэн юм. Энэ жилийн тухайд ноолуурын ханш хэд байх нь тодорхойгүй байсан ч Засгийн газраас 100 мянган төгрөг гэсэн “босго” тогтоосон нь улстөржилт хийх гол сэдлийг өгсөн хэрэг. Ялангуяа хөдөө орон нутгаас сонгогдсон гишүүдэд.

Жишээ нь, УИХ-ын даргын захирамжаар байгуулсан Л.Элдэв-Очир нарын гишүүдийн зүгээс ноолуурын үнэ ханштай холбоотой тогтоолын төсөл боловсруулж, Засгийн газарт танилцуулахаар болсон байна.

Ингэхдээ ноолуур бэлтгэх үндэсний үйлдвэрлэгчдэд хөнгөлөлттэй зээл олгох, экспортыг дэмжих зорилгоор бүх хилийн боомтоор ноолуурыг саадгүй нэвтрүүлэх, суурь үнэ дээр нэг кг тутамд 20 мянга төгрөг нэмж тооцон малчин өрх бүрт олгох зэрэг асуудлыг тусгажээ. 

Ноолуурын 90 хувийг худалдан авдаг Хятадад кг нь 118 мянган төгрөгийн үнэтэй байхад Монголоос лав 100 мянган төгрөгөөр авахгүй нь тодорхой. Эндээс харахад ноолуурыг адилхан 100 мянган төгрөгөөр худалдаж ав, нэмж 20 мянган төгрөгийн урамшуулал олго хэмээж буй УИХ-ын гишүүдийн санал, шүүмжлэл сонгогчдодоо тал засах гэсэн явуургүй улстөржилт мэт. 

Угтаа бол ноолуурын ханшийг зах зээлийнх нь жамаар явуулах нь хамгийн бодит шийдэл. Эрэлт байж нийлүүлэлт байдаг жамтай. Өмнө нь малчид ноолуураа зараад болоод л байсан юм шүү! 

Г.Эрхэс