АН, МАХН, ШИНЭН болон бие даагчид нэгдэн Ерөнхийлөгч Х.Баттулгад шаардах бичиг өргөн барихаар болжээ. Энэ тухай намуудын удирдлагууд Төрийн ордонд мэдээлэл хийсэн юм.  

Энэ үеэр УИХ-ын гишүүн, АН-ын даргын үүрэг гүйцэтгэгч Ц.Туваан “Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлийн тэргүүн, Ерөнхий Х.Баттулгад санал өргөх бичиг барихаар боллоо. 2020 оны сонгууль луйврынх болсон. АН төдийгүй бусад намууд энэ тухай мэдээлсэн. Өнгөрсөн хугацаанд тодорхой мэдээллийг цуглуулж, хууль хүчний байгууллагад хандах ажлыг хийлээ. Үүний нэг нь Ерөнхийлөгчид хүргүүлж байгаа албан бичиг. МАН-аас бусад намууд буюу 1.8 сая сонгогчдын санал авсан улс төрийн хүчнүүд нэгдсэн. Найман зүйл заалттай албан бичгийг Ерөнхийлөгчид гардуулна” гэсэн бол МАХН-ын дарга Н.Энхбаяр “2020 оны хамгийн том үйл явдал нь УИХ-ын сонгууль. Урьдчилсан байдлаар луйврын сонгууль болсон. Улстөрчдийн амаар яриад хэрэггүй байх. Ажлын хэсэг байгуулсан.

Түүнд маш ноцтой зөрчил гарсан. Сонгуулийн саналын хуудас тусгай нууцлалтай байдаг. Сольж, өөрчилж болдоггүй учраас үнэт цаасны хэмжээнд үздэг. Гэтэл ямар ч нууцлалгүй саналын хуудас явсан” гэлээ.

Харин ШИНЭН-ын дарга Ж.Батзандан “200 мянгаас дээш санал авсан дөрвөн хүчин уулзаж, сонгуулийн луйврыг илрүүлэх ёстой гэж нэгдсэн. Дөрвөн улс төрийн хүчин нэгдэж, сонгуулийн луйврыг зохион байгуулсан СЕХ-ын дарга, удирдлагыг огцруулах ёстой гэж үзэж байна” гэв. Мөн “Сонгуулийн дараа бие даагчид нэгдэж мэдэгдэл хийсэн. Маргаантай тойргуудад дахин санал хураалт явуулаач гэж байгаа юм. Эрх тэгш бус харьцаанд сонгууль явуулж болохгүй” гэдгийг Дархан-Уул аймагт бие даан өрсөлдсөн “Алтан Дорнод Монгол”-ын захирал Т.Ганболд онцоллоо.

АН-ын удирдлага, улс төрийн намуудын дарга нар, бие даагчдын төлөөллийн зүгээс Ерөнхийлөгчид найман шаардлага бүхий өргөн бичиг хүргүүлэхээр болсон байна. Тэдний хувьд аравдугаар сард болох орон нутгийн сонгуулийг шударга явуулах ёстой хэмээн үзэж ийнхүү нэгдсэн гэнэ.

Энэ үеэр нийслэлийн АН-ын даргын үүрэг гүйцэтгэгчээр томилогдсон Д.Пүрэвдаваа "Шударга сонгууль болсонгүй.  МАН 62, АН 11, МАХН нэг, нэг бие даагчтай парламент бүрдлээ. Хүмүүс МАН хавтгай дэмжлэг авсан юм шиг ойлгоод байна. Би өөрөө магадлалын онолыг судалсан математикч, тооны хүн. Бид цөөн хүн амтай, суурин газар амьдарч байна. Гэтэл сонгуулийн дүн ийм байдлаар гарч байгаа нь шударга сонгууль болоогүйг харуулж байгаа юм.

Эрх баригч МАН орон нутгийн сонгуульд дахин багаар нь дэмжиж, эрх мэдлийг бүх шатанд өгөөд үзэх нь зүйтэй гэсэн утга бүхий мэдээллийг цацаад эхэллээ. Гэтэл төрд аль нэг нам ямар нэгэн хяналтгүйгээр эрх мэдлээ нэмэгдүүлээд байвал ямарч нөхцөлд буруу чиглэлд явж, дарангуйлал тогтож байдаг.

Та бидний ирээдүйн дөрвөн жилийн амьдрал хяналттай байх ёстой. Энэ тэнцвэрт байдал алдагдах юм бол зөвхөн нам дагасан бизнесменүүд, улстөрчид л төрнө. Яваандаа бүх сонгуулийг шударга бусаар явуулж, бидний сонголтыг хулгайлсаар байх болно. Ийм шударга бус нийгмийг хяналтгүй үлдээвэл ирээдүйд энэ хэцүү нөхцөлөөс гарахад маш их цаг хугацааг алдана. Тэгэхээр иргэд орон нутгийн сонгуульд МАН-ын эсрэг хяналтын тогтолцоог бий болгож оролцох хэрэгтэй. 

Нэг намын давуу байдал нь ямар сөрөг талтайг олон улсын жишээнээс ч олж харж болно. Харин олон намын тогтолцоотой барууны улс орнуудад иргэд нь амар тайван, айх аюулгүй амьдарч, улс орон нь хэрхэн хөгжил дэвшилд хүрч байгааг бодолцож сонголтоо хийх цаг болжээ. Улс оронд нэг нам бус олон намын төлөөлөл л хөгжлийг авчирдаг" гэв. Түүний хувьд ирэх орон нутгийн сонгуульд нийслэлийн АН-ыг удирдан оролцох юм. 

С.Сүлд