УИХ-ын ирэх намрын чуулганаар 11 оронд Элчин сайд томилох асуудлыг хэлэлцэнэ. Одоогоор Засгийн газраас хэлэлцэж, нэрийг нь дэвшүүлсэн ч УИХ-аар хэлэлцэглэж амжаагүй юм. Манай улс дэлхийн 196 оронтой дипломат харилцаатай. Үүнээс 32 улсад Элчин сайдын яам, 14 улсад Консулын газар ажиллаж байна.

Ингээд 11 оронд Элчин сайдаар томилогдохоор нэр дэвшсэн хүмүүсийн талаар товч танилцуулъя.

Монгол Улсаас Бүгд Найрамдах Чех Улсад суух Элчин сайдаар Д.Гансүхийг дэвшүүлсэн. Тэрбээр ГХЯ-ны Америк, Ойрхи Дорнод, Африкийн газрын захирлаар ажилладаг. МУИС-ийн хэл, бичгийн факултет, БНСУ-ын Сувон хотын Ажугийн их сургуулийг төгссөн. Англи, орос хэлтэй. “Тэргүүн шадар” дипломат цолтой.

Харин Франц улсад суух Элчин сайдаар Шадар сайд асан Ө.Энхтүвшин, Б.Болормаа нарын нэр яригдаж буй. Б.Болормаа нь дипломат албанд 13 жил ажиллаж байгаа. Англи, герман, орос, франц хэлтэй. МУИС-ийн эдийн засгийн сургууль, тус сургуулийн Хууль зүйн дэд сургууль, ХБНГУ-ын Константын их сургуулийг олон улсын эдийн засгийн харилцааны чиглэлээр дүүргэсэн. “Тэргүүн шадар” дипломат цолтой. 2017 оноос Европын газрын дэд захирлаар ажиллаж байгаа туршлагатай.

Шадар сайд асан Ө.Энхтүвшиний хувьд түүхч, түүхийн багш мэргэжилтэй. Түүхийн ухааны доктор цолтой. УИХ-д таван удаа нэр дэвшинч сонгогдож байсан. Англи, орос хэлтэй. Түүнийг Элчин сайдаар томилох тохироотой Шада сайдаар улираан томилоогүй гэх яриа бий.

Түүнлчэн Унгар улсад суух Элчин сайдаар Б.Мандахбилэг, БНАСУ-д суух Элчин сайдаар М.Ганболдыг дэвшүүлсэн. М.Ганболд нь 2012-2016 онд БНАСУ-д суух Элчин сайдаар томилогдон ажиллаж байсан. НАХЯ-ны Төмөр зам дахь цагдан сэргийлэх ангид төлөөлөгчөөс ҮАБЗ-ийн нарийн бичгийн дарга хүртэл дэвшин мажиллаж байсан нэгэн. Хууль зүйн ухааны доктор. Англи, Орос хэлтэй.

Гадаад харилцааны дэд сайд асан Б.Батцэцэгийг Итали улсад суух Элчин сайдаар дэвшүүлжээ. Тэрбээр УИХ-ын ээлжит сонгуульд Баянхонгор аймгаас нэр дэвшсэн ч иргэдийн итгэлийг хүлээж чадаагүй. Улмаар түүнийг Элчийн сайдаар томилохоор дахин дэвшүүлжээ. Б.Батцэцэг нь Сангийн сайдын гадаад харилцааны зөвлөх, 2016 оны наймдугаар сараас засаг солигдох хүртэл Гадаад харилцааны дэд сайдаар ажилласан. Олон улсын харилцааны мэргэжилтэй. Бизнесийн удирдлагын магистр. Англи, орос хэлтэй. Дипломат албанд дөрвөн жил ажилласан туршлагатай.

Монгол Улсаас Бүгд Найрамдах Энэтхэг Улсад суух Элчин сайдаар Ч.Бүрэнбаярыг дэвшүүлжээ. Тэрбээр ГХЯ-нд тусгай үүрэг гүйцэтгэгч Элчин сайдаар ажиллаж байсан. 2019 оны наймдугаар сараас тус улсад суух Элчин сайдын зөвлөхөөр ажиллаж байна. Англи, хинди, орос төвөд хэлтэй.

Киргиз улсад суух Элчин сайдаар нэр дэвшсэн Ч.Баттөмөр нь “Онц бөгөөд бүрэн эрхт элчин” цолтой. Дипломат албанд 33 ажил ажиллаж байгаа туршлагатай нэгэн. Орос, англи хэлтэй. ГХЯ-нд Гэрээ, эрх зүйн газарт атташе, Лондох дахь Элчин сайдын яамны атташе, гуравдугаар нарийн бичгийн дарга, ГХЯ-ны Европын газарт хоёрдугаар нарийн бичгийн дарга, ГХЯ-ны сайдын орлогч, Лондон дахь Элчийн сайдын яамэгд зөвлөхөөр ажиллаж байсан.

Монгол Улсаас Бүгд Найрамдах Беларусь Улсад суух Элчин сайдаар Б.Баярсайханыг дэвшүүлсэн. Тэрбээр эрх зүйч мэргэжилтэй. “Тэргүүн шадар” дипломат цолтой. Герман, англи, орос хэлтэй. ГХЯ-ны Хяналт- шинжилгээ, дотоод аудитын газрын захирлаар ажиллаж байсан.

Арабын Нэгдсэн Эмират улсад суур элчин сайдаар нэр дэвшсэн Д.Ганболд нь “тэргүүн шадар” дипломат цолтой. Англи, орос, герман хэлтэй. 2001 оноос эхлэн ГХЯ-ны Олон талт хамтын ажиллагааны газарт дадлагажигчаас Төрийн захиргааны удирдплагын газарт зөвлөх хүртэл дэвшин ажилласан.

Дээрх Элчин сайдад нэр дэвшигчдийг УИХ-аар хэлэлцэж, Ерөнхийлөгч батламжлах ёстой. Хэрэв Ерөнхийлөгч “шилж”, буцаавал Элчин сайдуудыг томилох ажил дахин хойшлох юм. Мэдээж МАН-ын эрх баригчдаас асуудалд гоомой хандаагүй нь тодорхой. Өөрөөр хэлбэл, ямар нэгэн байдлаар Ерөнхийлөгчтэй албан бус зөвшилцөл хийсэн нь тодорхой юм. Үүний нэгэн илрэл нь өмнө нь Ерөнхийлөгчийн батламжлахаас татгалзсан Ц.Цэнгэлийг Болгар улсад суух элчин сайдаар дахин нэр дэвшүүлснээс харж болох юм.  

Б.Лхам