Нийслэлийн удирдах ажилтны шуурхай зөвлөгөөний үеэр анхаарал татсан удаах асуудал нь агаарын бохирдлыг бууруулах тухай байв. Сүүлийн өдрүүдэд нийслэлийн агаарын чанар сайнгүй байсныг Хотын дарга дурдаад, сайжруулсан түлшний хэрэглээ ямар байсныг холбогдох албаныхнаас тодруулав.
Нийслэлийн агаарын бохирдолтой тэмцэх хэлтсийн дарга Б.Пүрэвсүрэн: 102 утсаар түүхий нүүрс түлж буй талаарх мэдээллийг хүлээн авна
Түүхий нүүрсний хэрэглээ их байна гэсэн гомдол гарсан. Тусгай зөвшөөрөлтэй 20 ААН-д түүхий нүүрсний шүүлтүүр тавьж өгсөн. Гэтэл үүнийг ААН-үүд цахилгааны мөнгө их гараад байна гэсэн шалтгаанаар шүлтүүрээ ажлуулахгүй байна. Эдгээр гомдлын дагуу Дагва, Ихбаяр дарга нарын үүрэг даалгавар, нийслэлийн цагдаагийн албаны зөвшөөрлөөр 102 тусгай дугаарт гурван төрлийн дуудлага авч эхэлсэн. Зөвхөн гэмт хэргийн дуудлага биш. Нэгдүгээрт, түүхий нүүрс хэрэглэж байгаа айл, өрх, хажуу айлынхаа дуудлагыг өгье. Хоёрдугаарт, ААН-үүд түүхий нүүрсний шүүлтүүрээ хэрэглэхгүй байвал гомдол гаргая. Гуравдугаарт, зориулалтын бус галлагааны материал хэрэглэж байвал гомдол өгье. Ингэхдээ цагдаагийн газар, дүүргүүдээр дамжуулан яаралтай шалгалт хийдэг байя гэж 102 тусгай дугаарын тохиргоог хийн ажиллаж байна.
Стандартын зуухтай айл өрх цөөрсөн байна. Шаталт дутуу явагдаад агаарт хаягдаж байгаа угаарын хий болон тоосонцор, дутуу ислүүд стандартын зуухнаас 25 орчим хувиар илүү хаягдаж байна. Энэ тоог үндэслэж нэг удаа үнэгүй өгсөн стандартын зуухаа дахин санхүүжилтийн таатай нөхцөлийг хайж байна. Мөн ирэх онд түүхий нүүрсний хэрэглээг ААН-үүдийн тоог бууруулах ажлууд явагдаж байна. 2021 Оны агаарын дундаж чанарын үзүүлэлт гараагүй байна. 2020 он 2019 оноосоо чанарын үзүүлэлтээр илүү байна. Үүнийг багасгахын тулд зуухны асуудал, өрхийн шилжилт хөдөлгөөн, нийтийн тээврийн асуудлыг цогцоор нь шийдэж агаарын чанарын үзүүлэлтийг дээдшүүлэхээр ажиллаж байна.
Шалгалтаар явахад хаймар дугуй шатааж байгаа нь илэрдэггүй. Тухайлбал, 200 өрхөөр ороход хоёр гурван зөрчил илэрч байгаа. Тиймээс 102 утсанд дуудлага авч үзье. Мэргэжлийн хяналтын зүгээс дайрч шахуу орж байж түүхий нүүрс шатааж байгаа эсэхийг шалгасан. Цаашид хог түлж байна уу, нүүрс түлж байна уу гэдгийг цагдаагийн байгууллага, мэргэжлийн хяналтын байгууллага шалгах, хяналт тавих боломжгүй.
Нийслэлийн Засаг дарга Д.Сумъяабазар: Ядуу иргэд дугуй хаймар шатааж байна гэсэн мэдээ ирсэн. Түлш нь байгаа, гэхдээ ядуу, орлогогүй иргэд авч чадахгүй. Сүүлийн арав хоногт утаа, өмхий үнэр эрс нэмэгдсэн. Энэ нь дугуй, хаймар, хог шатааснаас шалгаалт байгаа гэж бодож байна. Тэгэхээр ядуу орлоготой иргэдэд өгч байгаа карт, мөнгө төгрөгийг яагаад өгөхгүй байна вэ?
Мөнхбаяр: Сайжруулсан түлшний халамжийн үйлчилгээг 6000 гаруй өрхөд олгоно
Байгаль орчны яам, Орчны бохирдлыг бууруулах үндэсний хороо, Нийслэлийн Засаг даргатай байгуулсан гурвалсан гэрээний дагуу 2019 онд нэг тэрбум 500 төгрөгийн санхүүжилт орж ирсэн. Харин 2020 онд нэг ч өрхөд сайжруулсан түлшний тусламж үзүүлж чадаагүй. Учир нь “Таван толгой түлш” компаниас нөөцийн боломж, хангалтыг хийх боломжгүй байгаа гэх шалтгааныг хэлсэн. Ингээд оны төгсгөлд орчны бохирдлыг бууруулах үндэсний хороо, байгаль орчны яам, хөдөлмөр нийгмийн хамгааллын яамаар дамжуулан удаа дараа хандсаны эцэст “Таван толгой түлш” компаниас өнгөрсөн тав дахь өдөр албан бичиг хүлээж авсан. Ингээд нэгдүгээр сарын 2-ноос эхлээд өдөрт 100 тонн нөөцийг өрхүүдэд өгье гээд хувиар гаргаад саналаа явуулсан. 2021 оны хувьд 411 сая төгрөгийн үлдэгдэлтэйгээр, энэ төсөвтөө тааруулаад олгоё гэвэл 6000 гаруй өрхөд 5500 тонн түлш олгох боломжтой байгаа. Ингээд 5500 тонн түлшээ өдөр болгон 100 тонноор олгох боломжтой гэсэн албан бичиг ирүүлсэн. Харин халамжийн үйлчилгээг энэ удаад 290-310 онооны өрхөд гэж тооцоолоод зургаан мянга гаруй өрхөд олгоно.
Д.Батчулуун
