АН-ын даргын сунгаа гуравдугаар сарын 28–нд болно. Үүнтэй холбоотойгоор нэр дэвшигчдээс дэнчингийн мөнгө болох 93,4 сая төгрөгийг 17 цагаас өмнө тодорхой дансанд байршуулахыг шаардсан байна. Энэ талаар АН-ын даргын сунгаанд оролцохоор нэрээ дэвшүүлээд буй Ц.Оюунгэрэлээс тодрууллаа.

-Мөнгөний хэмжээ анх 70 сая гэж байснаа гэнэт яагаад 93,4 сая болж, өсөв?

-Дотоод сонгуулийн хорооныхон сонгуулийн зардлыг нэг тэрбум 121 сая байхаар урьдчилан тооцоо гаргасан юм билээ. Энэ мөнгийг нэр дэвшихээ илэрхийлсэн 16 хүндээ хуваагаад нэг хүнд 74,7 саяыг тушаана гэж биднээр гарын үсэг зуруулсан. Гэтэл дөрвөн хүн нэрээ татсан юм билээ. Одоогоор хэн гэдгийг нь мэдээгүй байна.  Тиймээс 93,4 сая төгрөгийг тушаана уу гэсэн. Надад тэр мөнгө нь байхгүй. Ковидын үед тэр их мөнгийг хандивлах хүн ч байхгүй. Гэхдээ гомдлын мөр гээд зарим нэг хүн рүү залгахад компаниа хаасан, данс улайсан , боломжгүй гэдгийг эхний хоёр цаг сонссон. Тиймээс бага мөнгөөр хандив цуглуулахаар олон нийтэд хандаж, мэдээллээ тавьж эхэлсэн юм.  Хүмүүс их сайхан хүлээж авсан. Одоогийн байдлаар, нийтдээ 64 сая төгрөгийн хандив  босчихоод байна. Зорилтот хэмжээндээ хүрэхэд 29 сая төгрөг дутуу гэсэн үг. Тиймээс банкны гүйлгээ зогсохоос өмнө энэ мөнгийг босгон дансанд нь шилжүүлэх шаардлагатай болж байна.

-Нэр дэвшиж байгаа бусадтайгаа холбоотой байна уу. Тэдэнд ч мөн ийм асуудал тулгарч байгаа байх?

-Тэдэнтэйгээ мэдээлэл солилцох зав үнэхээр алга. 93,4 саяыг босгоно гэдэг хүн бүртэй харилцаж гуйна гэсэн үг. Их цаг зарцуулдаг юм байна. Одоогийн байдлаар 343 иргэн, аж ахуйн нэгж хандив өгөөд байна. Тэдэнд үнэхээр талархаж байна.

-Нэг хүний 93,4 сая төгрөг гэдэг их мөнгө. Энэ мөнгийг юунд зарцуулах талаараа та нарт хэлсэн үү?

-АН-ын даргын сонгуулийн нээлт, хаалтын арга хэмжээ болно. Нийслэл, аймаг, сум  бүрд  дотоод сонгуулийн хороо гэж бий. Энэ хорооны ажилчид 24 цагаар 14 хоног ажиллана. Тэдний ажлын байрны хөлс, унаа, утас, саналын хуудас хэвлэх, тараах гээд зардал ихтэй. Бас бүх нэр дэвшигчид хамтдаа төлбөртэй сурталчилгааг телевизээр хийх байх. Хамтдаа мэтгэлцэх, ярилцах байх. Улаанбаатар хотын хэмжээнд дор хаяж 127 хэсгийн хороод байгуулах байх. Энэ мэтээр ажиллах хүчинд ихэнх мөнгө явдаг.

-Мөнгөтэй хүн намын дарга болдог жишиг тогтчихлоо. Энэ босгыг давж чадах хүн ховор. Ялангуяа залуусыг нэр дэвших боломжийг нь хаачихаж байгаа юм биш үү?

-Энэ л ноцтой асуудал болоод байна. Нэр дэвшигч 93,4 саяыг чадах хэрээрээ босгочихлоо. Гэтэл одоо байгаа 12 хүнээс мөнгөө босгож чадахгүй хэн нэг нь нэрээ татвал яах вэ. Гурван  хүн нэрээ татахад бараг 30 орчим саяыг нэмж босгох хэрэгтэй болно. Маш их мөнгө шаардагдах гээд байна. Энэ нь АН сонгуулийг маш өртөг өндөртэй явуулдгийг харуулж байгаа юм. Иргэдийн захиас их ирж байна.  Үнэхээр ялбал сонгуулийн зардлыг багасгаач. Залуусыг, эмэгтэйчүүдийг оролцох боломжоор нь хангаач. Дандаа мөнгөтэй хүмүүс сонгуульд ордог, үүнийг өөрчлөөч гэж байгаа. Миний хувьд энэ удаад бүхий л шат дамжлагаар нь явж, өгөх ёстойг нь өгч эцэст нь ямар хэмжээний мөнгө ордог юм. Босгосон мөнгийг юунд зарцуулдаг юм.  Энэ бүхнийг ил болгоё гэж бодож байна, эхний ээлжид. Зарим хүний хандлага маш сайхан байна. Заримынх нь хүнд байна. Намынхаа доторх хамаг бүхнийг  битгий цацаад байгаач.  Нам чинь муухай харагдаад байна гэж надад хэлж байгаа. Нам сайхан, муухай харагдахдаа биш юм. Орчин үеийн шаардлага ямар байна, түүнийг дагаж өөрчлөгдөж байх ёстой. Олон нийтэд муухай харагдаж байгаа бол өөрсдийгөө өөрчлөх цаг болжээ гэсэн үг.

-Намын дотоод асуудал их түвэгтэй байгаа. Тамга тэмдгийн маргаантай, сандал суудлын хэрүүлтэй. Харин та АН-ын дарга болбол ажлаа юунаас эхлэх вэ. Бодож, төлөвлөсөн зүйл бий юү?

-Мөнгийг нь тушаачихаад нэр дэвшигч гэх эрхийг авахаар энэ асуултад хариулах эрхтэй болно. Одоогоор энэ эрхээ аваагүй байгаа болохоор сурталчилгаа хийсэн болно.

У.Тэргэл