УИХ Монгол Улсын 2023 оны нэгдсэн төсвийн тухай хуулийн төслийг өнгөрсөн арваннэгдүгээр сарын 11-ны өдөр хэлэлцэн баталсан. Харин Ардчилсан намын зүгээс, төсөв их хэмжээний алдагдалтай батлагдсан тул эргүүлэн татаж дахин хэлэлцэхийг шаардаад буй. Энэ хүрээнд өнөөдөр Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхэд хандаж бүрэн эрхийнхээ хүрээнд төсвийн тухай хуулийн төсөлд бүхэлд нь хориг тавих тухай дараах мэдэгдлийг хүргүүллээ. 

С.Эрдэнэ, АН-ын зүгээс хэд хэдэн томоохон хэлэлцүүлгийг зохион байгуулсан. Үүний хүрээнд Монгол Улсын 2023 оны төсөв шаардлага хангахгүй буюу улс орны нийгэм эдийн засгийн байдалд суурилсан төсөв болж чадахгүй байна гэдэг байр суурийг удаа дараа илэрхийлсэн. Сүүлд арваннэгдүгээр сарын 11-нд хариу тайлбар шаардсан таван зүйлийг эрх баригч нам, УИХ-ын удирдлагууд болон Засгийн газарт хүргүүлсэн хэдий ч хариу өгөөгүй. Иймд Монгол Улсын Ерөнхийлөгчид Үндсэн хуулиар олгогдсон эрхийнхээ хүрээнд төсөвт хориг тавьж, дахин хэлэлцэж улс орны нийгэм, эдийн засаг, бодит амьдралд ууссан, зөв болгож батлах нь зүйтэй гэсэн байр суурийг илэрхийлж байна" гэв.

Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхэд хүргүүлж буй мэдэгдэлд, 

"Дэлхий нийтийг хамарсан цаг үеийн хүнд нөхцөл байдалтай байгаа энэ үед Монгол Улсын Засгийн газраас өргөн барьсан 2023 оны нэгдсэн төсвийг Монгол Улсын Их Хурал 2022 оны арваннэгдүгээр сарын 11-ны өдөр хэлэлцэж яаран баталлаа. 

ОУВС, Дэлхийн банк, Эдийн засгийн хөгжлийн банк зэрэг олон улсын санхүүгийн байгууллагууд дэлхийн улс орны төсвийн бодлогыг чангаруулахыг зөвлөж буй энэ цаг үед Монгол Улсын түүхэнд байгаагүй хэт тэлсэн 20 их наядын төсөв батлагдаж байгааг АН эрс буруушааж байна.  

Төсвийн зарлагыг өндөр байлгахын тулд орлогыг хэт өөдрөгөөр төсөөлсөн нь хуульд заасан, макро эдийн засгийн дүн шинжилгээнд үндэслэсэн байна гэх заалтыг зөрчиж байна. 

Уул уурхайн салбарын орлогын хэмжээг 2020 оныхоос давуулан баталж, татварын орлогын хэмжээг 17 их наядад хүргэж,  огцом буюу гурав дахин өсгөсөн байна. Харин дээрх хугацаанд манай улсад үйлдвэрлэлийн хэмжээ өсөх нь бүү хэл аж ахуйн нэгж, иргэдийн нуруун дээр ирж буй татварын ачаалал гурав дахин нэмэгдлээ. Иймд эрх баригч МАН-ын тооцоо судалгаагүй баталсан төсөв нь ядуу иргэдийн тоог нэмж, аж ахуй нэгжүүд хаалгаа барих нөхцөлийг бүрдүүлж байна" хэмээжээ. 

Т.Мөнхжаргал