Маргааш есдүгээр сарын 1-ний өдөр. Энэ өдрийг сурагчдынхаа адил догдлон хүлээдэг хүн бол багш. Тэд хичээлийн шинэ жилээр шавь нар болон өөрт тохиолдсон хөгжилтэй дурсамжаас хуваалцлаа.

Увс аймгийн Улаангом сумын Улсын тэргүүний 2-р сургуулийн дуу хөгжмийн багш Н.Ганхуяг: Есдүгээр сарын 1-нд өөрийн хүүхдүүдээ сургуульд нь хүргэж үзээгүй дээ

-Есдүгээр сарын 1-нд нээлтийн үйл ажиллагаагаар олон хөгжилтэй,  уур хүрмээр ч зүйл тохиолддог л доо. Нээлтэд өмсөх хувцсаа мартсан, гутлаа мартсан гэх мэт тохиолдол их гарна. Томхон хүүхэд бол өөрийг нь гүйлгэчихнэ. Харин бага насны хүүхэд бол машиндаа суулгаж аваад л, гэрийг нь заалгаад давхичихна шүү дээ.

Нэг удаа, манай нэг нөхөр өмдөө мартчихаад ирсэн. Бид хоёр очиж авахаар гэрт нь давхиад очлоо.

Нөгөө хүүгээ “хурдан аваад гараад ир” гээд оруулсан юм. Тэгсэн таг шүү. Би ер нь өөрөө бас жаахан адгуу талдаа хүн болохоор тэсэж ядаад, хойноос нь орохоор явж байтал гэнэт нэг том нохой гарч ирж дайраад...(инээв)  Би чинь ухаан жолоогүй орь дуу тавиад л эргэж зугтаад, юманд тээглэж унаад л. Хашааны хаалгаар яаж гарсан юм, мэдэхгүй.

Нөгөө нөхөр ч өмдөө аваад гарч ирлээ. Гэтэл би унаж, босож, тээглэж явахдаа өмдөө юунд урсан юм бүү мэд, будаа (урагдсан гэдгийг ингэж хэлэв). Тэгээд  л миний өмдийг солихоор манайх руу давхисан даа. Замдаа хоёулаа хэрэлдээд л, нээлтийн цаг болох гээд байдаг. Нээлтэндээ дуулж байхдаа өнөөх хэрэлдэж байсан хоёр нэг нэг рүүгээ харж инээгээд л (инээв).

-Дуу хөгжмийн багшийн хувьд есдүгээр сарын 1-ний өдөр бол 7-8 хоног бэлтгүүлэн ирдэг их догдлолтой өдөр л дөө. Нэг хэцүү юм байдаг. Би өөрөө хөгжмийн багш, эхнэр маань цэцэрлэгийн багш. Манайх дөрвөн хүүхэдтэй. Ер нь энэ өдөр хүүхдүүдээ сургуульд нь хүргэж өгч үзээгүй дээ. Би ч багадаа ээж ааваараа хүргүүлээгүй ганцаар очиж байснаа санадаг юм. Танихгүй баахан хүмүүс дотор гэнэт ороод нэг их сонин санагдаж байж билээ. Тэр л мэдрэмжийг хүүхдүүддээ бас амсуулж явна даа. Хөгжмийн багш, СӨБ-ын багш байхын нэг хэцүү тал энэ.

Хичээлийн шинэ жилийн эхний өдөр манай гэр бүлд нэг иймэрхүү л юм болж өнгөрдөг. Ер нь бусдыг баярлуулах үүрэгтэй, мэргэжилтэй хүмүүс дээ.

Математикийн багш О.Ганчимэг: Намайг “Ээж ээ” гэж дуудаад, би сандраад...

Teach for Mongolia төслийн хүрээнд Дорнод аймгийн Халхгол сумын ерөнхий боловсролын сургуульд томилогдон очиж, математикийн багшаар ажиллаж буй О.Ганчимэг хөгжилтэй түүхээсээ хуваалцлаа.

-Баруун нутгийн охин их сургуулиа төгсөөд шууд л дорнын зүүн хязгаарт ажиллахаар болсон учраас догдлол дүүрэн энэ нутагтаа ирж байсан. Өмнө нь эх орныхоо зүүн хязгаар луу хөл тавьж үзээгүй ч ажиллаж, амьдрахаар шийдэх нь миний хувьд маш их зориг, тэвчээр шалгаж байсан шиг санагддаг юм.

Хичээлийн жилийн эхний өдөр шинэ газар, шинэ хүрээлэл, шинэ ажил намайг угтсан ба сурагчдын маань хувьд  6-р ангийн сурагчид тул анхны багш гээд,  тал талаасаа л хэн хэнийгээ сонжсон хүмүүс уулзацгааж билээ. Анхны хичээлийн өмнө өөрийгөө танилцуулчихаад “Би нээрээ багш болчихсон юм байх даа” гэж  бодоод ичиж байснаа санадаг юм. Хичээлийн дараа хүүхдүүддээ өөрийгөө ямар багш байж чадахаа, сурагчдаас юу хүсэж байгаагаа яг үнэнгээр нь бичсэн захиа өгч бяцхаан яриа өрнүүлээд хичээл дуусч байсан. Хичээлийн үйл явц жигдрээд эхлэхэд сурагчдаа юу гэж дуудахаа мэдэхгүй хэсэг хэцүү байсан.

Гэтэл нэг өдөр л гэнэт миний хүү, миний охин гэж дууддаг болчихсон. Тэгсэн нэг хичээл дээр “Намайг ээж ээ гэж дуудаад, би сандраад” яагаад ингээд байгаа юм бэ гэтэл  та өөрөө миний хүү гэдэг биз дээ гээд бөөн инээдэм болж билээ.

Есдүгээр сарын 1 бол сурагчдын хувьд хамгийн сайхан баярын өдөр. Тэд анги дэвшин суралцаж, өөрийгөө хөгжүүлэх ирмүүн их хүсэл эрмэлзэл бадруулж, хэн бүхэнд өөрийгөө том ангийн ах, эгч болсныг гайхуулах гээд л яарна. Харин багш бидний хувьд энэ хичээлийн жилд юун дээр илүү анхаарах вэ, сурагчдаа хэрхэн хөгжүүлж бие хүн болгон төлөвшүүлэх вэ, сурагчдаа ангидаа хэрхэн угтах вэ, хэн ямар сонин сайхан ярьж ирэх бол гэсэн асуултад дарагдсан  өдрүүдээ биелүүлэх өдрийн эхлэл. Гэхдээ нэг нууц хэлэхэд, олон жил ажилласан багш нар хүртэл хичээлийн шинэ жилийн өмнөх орой сурагчидтайгаа адилхан л шинэ хувцсаа өмсөж догдолдог юм билээ шүү.

"Язгуур" бага сургуулийн багш Н.Бадамсүрэн: Нэг сурагч маань ширээн доогуур орчихоод гарч ирэхгүй их удсан

-Анх нэгдүгээр анги дааж авахад сурагч маань ширээн доогуур орчихоод гарч ирэхгүй их удсан. Аргадаж гуйгаад ч тус болдоггүй, цүнхэндээ байсан тоглоомон машиныг үзүүлтэл үсрээд л гараад ирсэн. Айлын эрх хүүхэд учраас тоглоомоо байнга авч явдаг байсан юм билээ. Хичээл тарах үед "Багшаа би эрт ирнэ ээ" гэж хэлээд явж билээ. Тэр машинаар тоглохын тулд шүү дээ. Гурван өдрийн дараа л сургуульдаа дасчихсан.

Нэгдүгээр ангийн хүүхдүүд тоглоомын үеэсээ шилжээгүй байдаг учраас сэтгэлзүйг нь дасгах чухал гэдгийг багш болсон анхны есдүгээр сарын нэгнээр ойлгож байлаа. 

Энэ өдөр бага ангийн хүүхдүүд өндөр болоод ирдэг. "Бяцхан шавь минь эрдэм мэдлэгээ сайн сурч, том болжээ, өндөр болжээ" хэмээн догдлон уулзах мэдрэмж сайхан.

“Шинэ Монгол” сургуулийн багш Д.Ичинхорлоо: Есдүгээр сарын 1-ний өдөр бол хамгийн аз жаргалтай уулзалтын баяр

-Боловсролын салбарт дөрөв дэх жилдээ ажиллаж байна. Хичээлийн шинэ жил болоход багш бүр догдолдог байх. Багш гэлтгүй сурагчид маань сургууль, найз нөхдөө санаж, уулзах гэж яарна. Эцэг эхчүүд ч эртлэн босож хүүхдээ эрдмийн өргөө рүү нь хүргэж өгөх гэж догдлохоос эхлээд хамгийн аз жаргалтай уулзалтын баяр юм уу даа. Ер нь багш нар хавар хүүхдүүд амраад сургууль эзгүйрэхэд л сэтгэл нь үймрээд хоосон оргиод, санагалзаад эхэлдэг. Тэр хэрээр л намар хүүхдүүдээ ирэхийг хүлээж догдолдог байх.

Сургуульд хүүхэд байхгүй байхад ямар ч дуу шуу, инээд хөөр байхгүй хоосон барилга болж хувирдаг. Хүүхдүүдтэй ажилладаг болохоор өдөр бүр л гэгээлэг, хөгжилтэй зүйлс тохиолддог.

Есдүгээр сарын 1-нд тохиолдсон хөгжилтэй гэхээсээ илүү дурсамжтай үйл явдал гэвэл сургуульдаа 6-р ангийг анги шинээр дааж ажиллах болсон юм. Дөнгөж бүрэлдсэн шинэ анги учраас есдүгээр сарын 1-нд хооронд нь танилцуулах гээд хичээлдээ ортол аль хэзээний танилцаад, бүр ангийнхаа давуу талыг олцгоочихсон байсан. Намайг хичээлээ орох гэж ангийн хаалгаар ороод л мэндлэхэд надаас хамгийн түрүүнд асуусан асуулт нь “Багш аа, урлагийн үзлэг хэзээ вэ?” байсан. Тухайн үедээ яг асуусан хүүхдийг урлагт дуртай хүүхэд байна даа гэж бодоод өнгөрсөн. Харин тэр анги маань анхныхаа урлагийн үзлэгт сургуульдаа тэргүүн байр эзэлсэн. Одоо ч хүүхдүүд маань есдүгээр сарын 1-нд уламжлал болгон асуултаа давтсаар л байгаа.

М.Дэвээжаргал