-МАТЕМАТИКИЙН ГАВЬЯАТ БАГШ НАР НЭГДЭЖ “MATH AND COFFEE” ӨДӨРЛӨГ ЗОХИОН БАЙГУУЛЖ БАЙНА-

Зарим хүмүүс математикийг ердөө л төвөгтэй дүрэм, томьёо гэж боддог. Гэвч математик бол бидний өдөр тутмын амьдралын бүхий л үйл явцад тааралддаг амьдралын хэрэглүүр юм. Мөн олон салбарт дэлхий даяар хэрэглэгддэг тусгай нэгэн хэл болсон. Иймээс математикийн багш нар нэгдэж, эцэг эх сурагчдад бодлого бодох арга зүй болон, математикийн хэрэглээ, хэрэгцээг таниулах, гоо зүйг мэдрүүлэх зорилгоор “Math and Coffee” өдөрлөгийг зохион байгуулж байна. Энэхүү өдөрлөгөөр хүүхдүүдийн түвшинг тогтоон, хамтдаа сууж кофе уунгаа бодлого бодох чөлөөт орон зайг бүрдүүлжээ. Өдөрлөгийн талаар МУБИС-ийн Математикийн тэнхимийн эрхлэгч доктор, профессор Б.Сандагдоржтой ярилцлаа.

-Танд өдрийн мэнд хүргэе. “Math and Coffee өдөрлөгийн тухай яриагаа эхэлье. Энэхүү өдөрлөгийг зохион байгуулах гол шалтгаан юу байв?

 -”Math and Coffee” өдөрлөг зохион байгуулж байна. Энэ өдөрлөгийг яагаад зохион байгуулах болов гэхээр эцэг эхчүүд хүүхдүүддээ математикийн боловсрол олгоё гэсэн асар хүсэлтэй болсон. Энэ нь ч аргагүй юм. Мөн яаж зөв зүгтэй математикч болгох вэ, аль сургуульд, ямар багшаар заалгах вэ, математикт сайн болчихвол миний хүүхэд болчих юм байна гэсэн ойлголттой эцэг эхчүүд их бий. Тэдэнд дэлгэрэнгүй тайлбар олгох үүднээс энэхүү өдөрлөг маань болж байна.

Өдөрлөгт Гавьяат багш, доктор, профессор Ц.Дашдорж, “Олонлог төв” сургуулийн багш Б.Баяржаргал, Улсын математикийн 58-р олимпиадын шилдэг эмэгтэй багш Ш.Уранчимэг, МУБИС-ийн математикийн тэнхимийн багш, доктор Ш.Доржсэмбэ, МУБИС-ийн математикийн тэнхимийн ахлах багш, доктор Л.Буянтогтох, МУБИС-ийн математикийн тэнхимийн дэд профессор, доктор Э.Азжаргал нар оролцож байна. Бид өнөөдөр сурагчдыг оношлоод, үүний дараа арав хоногийн 30 цагийн сургалт зохион байгуулна.

-“Math and Coffee”. Кофе уунгаа тоо бодно гэхээр эцэг эхчүүд, хүүхдүүдэд илүү чөлөөтэй байх бололтой. Нэр сонирхолтой санагдаж байна.

-Тийм ээ. Чөлөөтэй ярилцъя. Самбарын өмнө зогсоод хичээл заах биш, асуух асуултаа чөлөөтэй асуугаад нэг ойлголттой больё гэсэн үүднээс нэрээ ингэж өгсөн.

-Сургалт хэзээнээс эхлэх вэ?

-Өнөөдөр эцэг эхэд мэдээлэл өгөөд, хүүхдүүд ямар чиглэлээр суралцах хүсэлтэй байна вэ гэдгийг оношилно. Харин сургалт маань энэ сарын 25-наас эхэлнэ.

-Оношилгоо гэдгээ тайлбарлаад өгөхгүй юу?

-Өнөөдөр нэг эцэг эх наймдугаар ангийн хүүхэдтэйгээ хамт энэхүү өдөрлөгт ирлээ. Тэр сурагч сургалтын ердийн боловсролын программаа бүрэн хангасан байж болно. Мөн олимпиадын ур чадвар шаардсан бодлого бодох хүсэл эрмэлзэлтэй ирсэн. Нөгөөтээгүүр зарим зүйлийг ойлгоогүй байж болно. Тэгэхээр ямар сэдвийн, ямар агуулгыг энэ хүүхэд ойлгоогүй, хоцрогдсон байна вэ гэдгийг оношилно гэсэн үг юм л даа.

-Хүүхэд бүрийг оношилно гэвэл хоёр өдөр хангалттай гэж үү? Нэг бүрчлэн бодлого бодуулж, ярилцана гэхээр цаг хугацаа их орох бололтой.

 -Тийм ээ. Үүнд хоёр өдөр хангалтгүй гэж бодож байна. Тийм ч учраас бид энэ сарын 25-ны өдөр буюу сургалт орох хүртлээ хүүхдүүдийг оношилно.

- Зөвхөн арван жилийн хүүхдүүд хамрагдах боломжтой юу?

-Бид энэхүү сургалтдаа 6-11-р ангийн хүүхдүүдийг хамруулахаар төлөвлөсөн. Хөдөө орон нутгийн хүүхдүүд мөн ирэх боломжтой.

-ЕБС-ын хүүхдүүдийн математикийн хоцрогдол ямар түвшинд байна вэ?

- Би өөрөө тооцоо судалгаа хийгээгүй учир сайн мэдэхгүй юм. Боловсролын үнэлгээний төв судалгаа хийсэн байгаа байх. Бид өнөөдөр ямар агуулга дээр хоцорч байна вэ гэдгийг ярилцана.

- Оношилгоо хийж түвшин түвшнээр нь ангилаад, сургалтаа зохион байгуулах юм уу?

-Тийм. Ахиулах түвшин, баталгаажуулах түвшин, мөн шинэ сэдэв агуулга нэмж оруулах төлөвлөгөөтэй байна.

- Хүүхдүүд гавьяат багш нараар хичээл заалгана гэдэг их том завшаан болох юм байна. Ер нь манай улсад математикийн эрдэмтэд тийм ч олон биш гэж сонссон. Танд тодорхой тоо баримт бий юу?

-Анх 1973 онд ШУА-ийн хажууд Математикийн хүрээлэн байгуулагдсан. Энэ хүрээлэн байгуулагдсанаар математикийн эрдэмтэн хэрэгтэй болох, судалгаа шинжилгээ хийх хэрэгтэй болсон. 1950-1960 оны хугацаанд математикийн нэг л эрдэмтэн төрсөн байдаг. Одоо надад байгаа мэдээллээр бол 130 гаруй математикийн доктор төрөн гарсан байна. Тэд докторын зэргээ Орос, Украин, Польш, Чех, АНУ, Япон зэрэг 17 улсад хамгаалсан. Мөн гадаадад мэргэжлээрээ ажиллаж буй математикчид бий.

-Манай улс математик, ой тогтоолтын олимпиадад амжилттай оролцдог. Одоогоор олон улсад ямар амжилттай явж байна вэ?

-Монгол улс 1964 оноос Олон улсын математикийн олимпиадад оролцож эхэлсэн. Үүнд оролцсоноор хойш зургаан алтан медаль, 28 мөнгөн медаль, 75 хүрэл медаль авсан амжилттай явж байна. Мөн гүүглэ, метта зэрэг компанид өгөгдлийн шинжлэх ухаанаар ажилладаг хүмүүс бий. Тэгэхээр Монгол хүүхдүүд аль ч улсад, математикийн аль салбараар суралцах боломжтой, докторын зэрэг хамгаалах бүрэн чадамжтай.

-Ярилцсанд баярлалаа.

Д.Батчулуун