Он гарснаас хойш иргэдийн дунд ханиалгах, найтаах, хоолой болон толгойн өвдөлт ихсэв. Магадгүй та ч бас ханиадны шинж тэмдэгтэй байгаа байх. Ханиад нь ерөнхийдөө аажуухан эхэлдэг. Хамгийн эхний шинж тэмдэг бол хамраар дамжин вирус нэвтэрснээс үүдэн нус гоожих, найтаах, хоолой ирвэгнэх, бие сулрах, биеийн халуун нэмэгдэх юм. Тэгвэл та ханиаднаас ганцхан өдрийн дотор салмаар байвал эрүүл мэндийн байгууллагын өгсөн дараах зөвлөгөөг дагаарай.
1. Амар
Ханиадыг зүгээр болчих нь доо гэх сэтгэлээр тэвчин өнгөрөөж огт болохгүй. Үүний оронд гэртээ байж бие махбодио бүрэн амраан, эмчилгээгээ чанартай хийх нь зөв. Өвчлөл эхэлж байхад халуун 37,2-38 градус байдаг. Энэ үед дархлааны систем өвчин үүсгэгчтэй идэвхтэй тэмцэж байх тул халуун бууруулах бэлдмэл хэрэглэх хэрэггүй гэнэ.
2. С витамины хэрэглээгээ нэмэгдүүл
С витамины тусламжтайгаар эсийг вирусээс хамгаалдаг интерферон хэмээх уураг нийлэгжиж бий болдог тул та хоол хүнс, уух зүйлсээрээ С витаминыг тасралтгүй авч чадвал өөрийн дархлааны систэмд ихээхэн тус болж байгаа нь тэр. Жүрж, алим, киви, лимон зэрэг жимс, үхрийн нүд, аньс, хад, нохойн хошуу, нэрс зэрэг жимсгэнэ, шинэ болоод дарсан байцаа, сонгино, сармис зэргийг үндсэн хоол хүнсээ болгож, хүнд уураг , өөх тос ихтэй хоол тэжээлээс татгалзсан нь дээр. Учир нь хүндэвтэр хоолыг боловсруулахад биеийн хамаг эрчим зарцуулагдан, ханиадыг даван туулахад бүрэн хэмжээгээр төвлөрч чадахгүй ажээ. С витамин их хэмжээгээр агуулдаг жимсгэнэ болох үхрийн нүд, аньс, хад, нохойн хошуу, нэрс зэргээр цай, хандмал, халуун ундаа хийж уугаарай. Шингэн юм сайн уух хэрэгтэй.
3. Хамраа угааж нусгайгаас сэргийл
Нусан ханиадыг эмчилбэл 7 хоноод эдгэрнэ, эмчлэхгүй бол 7 хоногт зүгээр болно гэсэн үг бий. Нян вирус нь хамраар дамжин организмд нэвтрэх тул бүр эхний шатанд нь анхаарал хандуулж, зайлуулах арга хэмжээ авахгүй бол өвчлөл даамжиран, дараагийн шатанд ордог. Хамраа эмийн ургамлын ханд, давсны уусмал зэрэг тусгай уусмалаар тогтмол угааснаар ханиад даамжирах, нусгайтахаас сэргийлж чадна.
4. Хоолойгоо зайл
Хоолой ирвэгнэж, хорсох, юм тээглэх шиг болох нь ханиадны эхний шинж тэмдгийн нэг мөн. Үүнийг тоолгүй өнгөрөөвөөс удалгүй ханиалга цаашилбал бүгшүүл ханиад, бронхит зэрэг хүндрэл залгаж болох юм.
Хоолойг зайлах нь маш үр дүнтэй бөгөөд таагүй санагдуулахгүй уусмал байвал зүгээр. Үүнд:
• Фурацилины уусмал
• Балжингарма /Камилла/ -гийн идээшмэл
• Иод давсны уусмал
Иод давсны уусмал бэлтгэх арга: Буцалсан бүлээн усанд 1 цайны халбага давс хийгээд 3-4 дусал иодын уусмал нэмнэ. Эдгээр уусмалаар 1 -1,5 цагийн зайтай хоолойгоо зайлна.
5. Утлага хийж вирусыг зайлуул
Бие организмаас нян, вирусыг зайлуулахад утлага их тустай. Утлага хийхдээ эмийн ургамал, гавар, сод зэргийг ашиглаж болно. Утлага хийхдээ энгийн түмпэн, тусгай утлагын сав алийг нь ч ашиглаж болох ба алчуур нөмөрч орчин үүсгэнэ. Хамгийн гол нь хамраараа амьсгалж, амаараа гаргана. 50 удаа амьсгалж гаргахад хангалттай. Хэт өндөр градустай байж хэрэггүй, салст цочирч эсвэл түлэгдэж болох юм. 2-3 цаг дутамд давтана.
6. Дулааны эмчилгээ хийж дархлаагаа дэмжие
Ханиадны үеэр даарч хөрч болохгүй, ялангуяа хөлөө дулаан байлгах хэрэгтэй. Гэрийн эмийн санд горчичник наадаг болон хуурайгаар байж байхад илүүдэхгүй. Гичтэй халуун усанд хөлөө дүрэх бас нэг эмчилгээ. 38-42 градусын халуун бүлээн устай ваннд орж болно. Гэвч 38С –аас дээш халуурсан бол халуун ваннд орох нь зүрхэнд нөлөөлөх тул хатуу хориглодог.
7. Нойр бол эм
Хөлөө дүрэх, усанд орох зэргийн дараа дээр дурьдсан хамар угаах, хоолой зайлах, утлага зэргийг хурдхан хийгээд дулаан оронд шургасан нь дээр. Орыг уьдчилан грелка зэргээр халаасан байвал сайн. Ханиадны эсрэг авсан арга хэмжээнүүдийн дараа тавтай, бүрэн унтах нь маш чухал. Ханиадыг өдрийн дотор нам дарах хүний хувьд эртхэн хэвтэж, гүн нойрсох нь хамгийн чухал.
