УИХ-ын гишүүн, АН-ын тэргүүн дэд дарга Д.Ганбаттай ярилцлаа.

-Сүүлийн өдрүүдэд Монгол Улсад томоохон хэмжээний айлчлалууд зохион байгуулагдлаа. Энэ үеэр УЦС-уудаа яаравчлахыг сануулж нааштай хариу өгөөд байна. Дээрх айлчлалуудаас онцлох зүйл нь юу байв?

-Манайд болсон айлчлалууд яриа, хэлэлцээний түвшинд санамж бичиг байгуулах байдлаар үргэлжиллээ. Яг өнөөдөр, маргаашийн дотор шийдчих зүйл байхгүй байна. Байшин барилгууд олноороо ашиглалтад орж байна, өвөл тэдний эрчим хүч дулааныг яаж шийдэх вэ гэдэг асуудал бий. Манай улс эрчим хүчний хувьд хараат, 250 сая ам доллароор жил бүр эрчим хүч худалдаж авдаг. Манайхны хувьд шөнөдөө эрчим хүч бага хэрэглэдэг бол орой, өглөөний цагт өндөр ачаалалтай байдаг. Үүний тохиргоог хийж болох хямд эх үүсвэр бол усан цахилгаан станц. Энэ нь эрчим хүчний тохиргоог хийж болдог гэдгээрээ давуу талтай.

-Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах эсэх талаар хаврын чуулганаас хойш яригдаж байгаа. Энэ асуудал дээр Ардчилсан нам ямар байр суурьтай байна вэ. Үүнтэй холбоотой ажлын хэсэгт саналаа уламжилсан уу?

-Ажлын хэсэг ажиллаж байна гэсэн битүү юм яригдаад байгаа. Гэтэл албан ёсны эх үүсвэрээс цаасан дээр бичсэн төсөл байхгүй байна. Ийм төсөл байна, үүнээс энийг, тэрийг өөрчилнө гэсэн санал одоогоор гарч ирээгүй байна. Тиймээс албан ёсны төсөл боловсруулсан үед нь байр сууриа илэрхийлэх нь зөв байх. Гэхдээ үнэхээр зөв зүйтэй, Монгол орныг урагшлуулах зүйлийг дэмжихэд бэлэн. Ажлын хэсэг нэрийн дор хүмүүсийн анхаарлыг сарниулах гэсэн, өөр зүгт хандуулах гэсэн оролдлого явцгүй гэсэн байр суурьтай байна.

-Ардчилсан намын 4/11 мэдээллийн үеэр Ховд аймагт зохион байгуулж байгаа батлан хамгаалахын хамтарсан бэлтгэлийн талаар дурдсан шүү дээ. Харин Гадаад харилцааны сайд хэлэхдээ жил бүр зохион байгуулагддаг төлөвлөгөөт ажил гэдгийг хэлсэн. Энэ талаар?

-Хамтарсан бэлтгэл сургуулилтыг жил бүр хийдэг байж болно. Гэхдээ жил бүр цаг үеийн нөхцөл байдал өөрчлөгдөж байна. Манай улсын хувьд Үндсэн хуульдаа, Үндэсний аюулгүй байдлын үзэл баримтлалдаа энх тайван, аюулгүй байдлыг эрхэмлэнэ гэсэн. Гэтэл дайн, түрэмгийлэл хийлээ гэж шүүмжлэгдэж байгаа улс орны байлдааны бүрэн зэвсэг, 300 гаруй техник хэрэгсэл Монгол Улсыг хөндлөн гулд туулж байна.

Цахимд байгаа мэдээллээс харахад Ховд аймгийн нутаг дэвсгэрт нисдэг тэрэг явуулж байх жишээтэй. Энэ нь эргээд оршин суугчдын амгалан тайван байдлыг алдагдуулж, сэтгэл зүйд хүртэл нөлөөлж байна. Монголчуудыг найр наадмаа хийж байхад байлдааны зэвсэгтэй хөндлөн явна гэдэг ямар байх вэ зэргийг тооцож үзэх хэрэгтэй.

Нөгөө талаараа урд хөрш маань Булган аймгийн нутаг дэвсгэрт ч юм уу, Алтанбулагийн хажууд хээрийн сургууль хийнэ гээд бас техниктэйгээ орж ирвэл яах юм бэ? гэх мэтчилэн энэ бүгдийг тооцож ажиллах ёстой.

Мөн батлан хамгаалах, арми, зэвсэгт хүчний талаас шүүмжлэлтэй хандмаар байгаа юм. Олон цэрэг нас барлаа, цэргийн ангид сүрьеэ өвчин дэгдсэн байна. Гэтэл энэ талаар мэдээлэл өгөхгүй, нуун дарж байна.

Эдгээр асуудалд хэнд ч хариуцлага тооцож байгаа юм алга. Тухайн цэргийг удирдсан салаа, цэргийн дарга нар, МХЕГ-ийн хурган дарга нартай л хариуцлага ярихаас биш сураг чимээ байхгүй байна.

-Ардчилсан намын дарга, тамганы асуудал одоог хэр нь нэг тийш болоогүй байна. Нам хэзээ нэг талдаа орох вэ?

-Тамганы асуудлаар анхан шатны шүүхийн шийдвэр гарчихсан байгаа. Дараагийн шатны шүүхийн шийдвэрийг хүлээж байгаа юм байна гэж ойлгосон.

-Та бүлгийн даргын суудлаасаа огцорсон ч Ерөнхийлөгч хүлээж аваагүй шүү дээ. Та бүлгийн дарга хэвээрээ байгаа юу?

-Миний хувьд, хууль өргөн барилаа, баталлаа, үүний дараагийн шат байна. Нэг намын асуудалд нөгөө нам нь хуйвалдаан маягаар олонхоороо оролцоод байдаг. Энэ мэт нэг хүнд зориулсан хууль хийх нь утга учиргүй. Ингэж болохгүй холбогдох хүмүүс Үндсэн хуулийн цэцэд хандаж байгаа юм билээ. Тэр болтол би ажил үүргээ гүйцэтгээд явах байх.

Т.Мөнхжаргал