БНХАУ-ын зохион байгуулсан өвлийн олимп өрнөдийн олон улсын улс төрийн бойкот дор нээлтээ хийсэн. Олон улс орны удирдагч энэ олимпын нээлтэд оролцохгүй гэдгээ илэрхийлсний дараа харин олимпын нээлтэд аль улсын ямар төвшний төр засгийн удирдагч оролцох нь вэ гэдэг нь анхаарлын төвд орж ирсэн. Монгол Улс энэ Бээжингийн өвлийн олимпод дипломат төвшиндээ хэрхэн оролцох нь гадаад бодлогын бас нэгэн ур ухаан шаардаж байв. БНХАУ-д хийх ажлын айлчлалын хүрээнд ”Бээжин-2022”-ын нээлтэд Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ оролцсон нь магадгүй хамгийн зөв хийгээд хамгийн алсын хараатай шийдвэр байлаа. Учир нь, энэ айлчлалын хүрээнд хийсэн уулзалтуудаас гарсан үр дүн нь өнөөдөр Монголын баялгийг дэлхийн зах зээлд хүргэх нэгэн шинэ гарцыг нээсэн билээ. Монгол Улсын Ерөнхий сайд айлчлалынхаа хүрээнд БНХАУ-ын талтай төмөр замын шугамын огтлолцлолын цэгийг тогтоосноор Зүүнбаян-Хангийн төмөр замыг Мандалын боомттой холбох үүд хаалга нээгдсэн юм.

Шинэ сэргэлтийн бодлогын хүрээнд Зүүнбаян-Хангийн төмөр замыг БНХАУ-ын Мандал боомттой холбох шийдвэр гаргаж байсан нь өнөөдөр дүгнэхэд хамгийн алсын хараатай шийдвэр байжээ гэдэг нь харагдана. Төмөр замын энэ шинэ гарц нээгдсэнээр манай улсын баялаг дэлхийн зах зээлд хүрэхэд 306 км-ээр дөт болж, энэ хэрээр байгалийн баялгийн өгөөж нэмэгдэнэ.

Дэлхийн зах зээл дээр нүүрсний үнэ галзуурч байгаа энэ цаг үед төмөр замын шинэ гарц нээхээр болж байгаа нь хөл дээрээ тогтон ядан байдаг эдийн засагтай бидний хувьд жинхэнэ сайн мэдээ. Засгийн газрын өчигдрийн хуралдаанаар Зүүнбаян-Ханги чиглэлийн төмөр зам төслийн концессын гэрээг “Монголиан транс лайн”, “Монголиан транс ложистик” ХХК-ийн нэгдэлтэй байгуулах эрхийг Төрийн худалдан авах ажиллагааны газарт өглөө. Энэ төмөр зам ашиглалтад орсноор дээр дурдсанчлан УБТЗ-ын Ерөө өртөөнөөс БНХАУ-ын Бугат өртөө хүртэлх тээврийн зайг 1722 км-ээс (Замын-Үүд-Эрээн) 1404 км (Ханги-Мандал) буюу 306 км-ээр дөт болж байгаа юм. Ингэснээр төмрийн хүдрийн тээвэрлэлтийн өртөг гэхэд л найм орчим доллараар буурах боломж бүрдэж байна.

Тээвэрлэлтийн өртөг буурч, өмнөд хөрш рүү гарах хоёр дахь гарц нээгдсэнээр Монгол Улсын төмрийн хүдэр БНХАУ-ын болон Австралийн төмрийн хүдэртэй өрсөлдөх боломж нээгдэж байгааэ юм. Мэдээж энэ төмөр замыг барьж байгуулснаар шинэ ажлын байр нэмэгдэх нь ч гарцаагүй.

Лав 1600 гаруй ажлын байр нэмэгдэж шинэ суурьшлын бүс бий болно гэсэн урьдчилсан тооцоо байгаа юм билээ. Урд хөрш рүү гарах энэ хоёр дахь гарцыг нээснээр экспортын хэмжээ 20 сая тонноор нэмэгдэх бөгөөд БНХАУ-ын нутаг дахь тээвэрлэлтийн өртөг буурч, манай улсын нутаг дээгүүрх тээвэрлэлтийн өртөг нэмэгдэнэ.

Учир нь энэ төмөр замыг барьж байгуулснаар манай улсын нутаг дээгүүрх төмөр зам уртсаж, БНХАУ-ын нутагт хийх төмөр замын тээвэр богиносч байгаа юм. Монгол Улсын эдийн засагт ийм чухал нөлөө үзүүлэх урд хөрш рүү гарах төмөр замын хоёр дахь гарцын ийн эхэлж байна. Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ “Шинэ сэргэлтийн бодлого”-оо танилцуулахдаа боомтууд боомилогдсон тухай, энэ нь эдийн засагт маш сөргөөр нөлөөлдөг тухай танилцуулаад  “Эдийн засагт үүссэн зүрх судасны өвчин-цусны эргэлт доголдож, чухал цэгүүдэд боогдож цус харвалтын өмнөх байдалд орсон. Ийм үед боомтын боймыг тайлахгүйгээр үсрэнгүй хөгжих байтугай мөлхөх ч боломжгүй юм” хэмээсэн билээ. Боомтын боймыг тайлах эхлэл ингэж Зүүнбаян-Хангийн төмөр замаар эхэлж байна.

О.Балдан-Очир