“World Clean Up Day” Монгол дахь төслийн санаачлагч Ү.Амарбаттай ярилцлаа.
-Clean Up Day төсөл хэд дэх жилдээ хэрэгжүүлж байгаа юм бэ? Хаанаас эхлэлтэй төсөл вэ?
-Бид бохир хотод амьдардаг ч асуудлаа зөвхөн шүүмжилж, тодорхой үйлдэл бага хийдэг байсан. Үүнийг өөрчилье гэсэн залуучууд нэгдэн таван жилийн өмнө “Clean UB”, “Улаанбаатараа аваръя” гэсэн санаачилга гаргасан. Энэ жил тав дахь удаагаа зохион байгуулж байна. Дараа нь бид “World Clean Up Day” хэмээх дэлхийн хөдөлгөөнийг мэдэж, сүүлийн 2-3 жилд Монгол дахь хэсэг болж оролцож байна.
World Clean Up Day бол НҮБ-ын зарласан дэлхийн цэвэрлэгээний өдөр. Дэлхийн 211 орны 114 сая хүн хамрагддаг бөгөөд өнгөрсөн жилээс НҮБ-ын албан ёсны хуанлид орсон. Энэ жил уг өдөр есдүгээр сарын 20-нд тохиож байна.
-Зарим хүмүүс энэ үйл ажиллагаа “субботник”-ийн шинжтэй гэж шүүмжилдэг. Та үүнийг юу гэж харж байна вэ?
-Олон нийтийн цэвэрлэгээг субботник гэж ойлгож, залуусыг хүчээр оролцуулж байна гэж шүүмжилдэг. Гэвч энэ бол залуусын сайн дурын оролцоо. Энэ жил гэхэд 8500 гаруй залуучууд бүртгүүлээд байна. Бидэнд хоёрхон сонголт бий: нэг нь хаясан хогтойгоо зэрэгцэж амьдрах, нөгөө нь бусдын хог байсан ч хамтдаа цэвэрлэх. Би тэр хогийн эзэн биш байж болно, гэхдээ нэг дэлхийд амьдарч байгаа тул бага ч гэсэн үйлдэл хийх ёстой.
-Энэ жил ямар онцлогтой байна гэж харж байна?
-Бид нар 5 удаа энэ арга хэмжээг хийхэд жил бүр цэвэрлэж байгаа газрын хүрээ өөр байдаг. Бид өмнө нь Багшийн дээдийн нүхэн гарцыг угааж байсан. Тэр жил бол бид нар тоглоомын талбай, олон нийтийн цэвэрхэн харагдах ёстой цэвэрхэн байх ёстой байгууламжуудыг угааж байсан. Энэ жил хамгийн их хог хаягдалтай цэгүүдийг сонгон, Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнд төвлөрч ажиллана. World Clean Up Day нь жилд хоёр удаа зохион байгуулагддаг: намрын арга хэмжээнд бид оролцдог, хавар нь цахим орчин дахь “Clean Up” аяныг зохион байгуулдаг. Цахим цэвэрлэгээгээр архив, имэйл, хэрэгцээгүй файл устгаж, цахилгаан эрчим хүчний хэмнэлт хийснээр хүлэмжийн хийн ялгарал бууруулах ач холбогдолтой. Манай арга хэмжээ эхэндээ цөөн залуусын санаачилга байсан бол жилээс жилд оролцогчид нэмэгдэж байна. Энэ нь олон нийт ойлгож, хүлээн зөвшөөрч, идэвхтэй оролцож эхэлсний илэрхийлэл. Ялангуяа залуус ямар нэг зүйлийг шүүмжлэхээс илүүтэй, бодит үйлдэл хийх хэрэгтэй гэдгийг ойлгож байна.
-Энэ арга хэмжээнд оролцох залуусын харах өнцөг яаж өөрчлөгдөөсэй гэж харж байна?
-Ер нь хүн гар бие оролцсон юмаа хамгаалдаг. Хэдийгээр тэр залуучууд энд ирж байгаа өөрсдөө хог хаяагүй ч гэсэн бусдын хаясан хогийг цэвэрлэснээрээ дараа нь хогоо ил задгай хаяхгүй байх, цэвэрхэн байлгах дээр үйлдэл хийх тийм сэтгэл зүйтэй боллоо гэж маш их ярьдаг. Залуучууд маань цахимын цаанаас ямар нэгэн юмыг зүгээр л болохгүй байна гэж шүүмжлэхээс илүү оролцох нь чухал юм байна гэдгийг ойлгож авдаг. Энэ бол хамгийн чухал нь. Бид нар оролцохгүйгээр, үйлдэл хийхгүйгээр, юуг ч өөрчлөхгүй гэдгээ мэдэж ойлгож авна гэдэг бол энэ арга хэмжээний хамгийн гол үр дүн. Сүүлд нь хэлэхэд нийгмийн өөрчлөлтийг үргэлж залуус эхлүүлдэг. Том жижиг гэлтгүй үйлдлээрээ нийгмээ гэрэлтүүлж, өөрчлөх ёстой цаг үед бид амьдарч байна. 10-20 жилийн өмнө нээлттэй бүртгээд явсан бол бас хүн ирэхгүй ч байж магадгүй. Ямар ч байсан шинэ үеийн залуучууд бол одоо дэлхий даяар явж байгаа энэ хөдөлгөөнд бол гоё нэгдээд оролцдог ийм хандлагатай болж байгаад маш их таатай байна.
-Баярлалаа.
