Эрх мэдэл, албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглаж нийт есөн аж ахуйн нэгжид 8.6 тэрбум төгрөгийн ЖДҮ-ээс зээл олгож, бусдад эдийн засгийн давуу байдал бий болгож, их хэмжээний хохирол учруулсан гэмт хэргийг зохион байгуулсан гэх үндэслэлээр шүүхийн хаалга татах болсон Б.Батзориг өөрийн хүсэлтээр УИХ-ын гишүүнээсээ татгалзах хүсэлт гаргасныг парламент хүлээн авч, чөлөөлсөн. Ингэснээр 2016 оны сонгуулиар 65 суудлыг авсан МАН 62, УИХ 72-уулаа болсон юм.

Тэгвэл дахин хоёр ч гишүүний бүрэн эрх хөндөгдөж мэдэхээр байна. Тодруулбал, Авлигатай тэмцэх газраас УИХ-ын гишүүн Г.Солтан, Д.Дамба-Очир нарт холбогдох хэргийг шүүхэд шилжүүлэх саналтайгаар прокурорт шилжүүлжээ. Гэхдээ энэ нь анхных биш. Өмнө нь УИХ-ын гишүүн Л.Энхболд, Б.Ундармаа, Г.Солтан, Д.Дамба-Очир нарын бүрэн эрхийг түдгэлзүүлэх хүсэлтийг прокуророос УИХ-д хүргүүлсэн байв. Энэ дагуу Халдашгүй байдлын дэд хороо, МАН-ын бүлэг, Хууль зүй, Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны хуралдаанаар дөрвөн гишүүний асуудлыг хэлэлцээд бүрэн эрхийг нь түтгэлзүүлэх шаардлагагүй гэж үзсэн байдаг. Харин энэ удаад Г.Солтан, Д.Дамба-Очир нарт холбогдох хэргийг Авлигатай тэмцэх газраас прокурорт шилжүүлжээ.

Дээрх хоёр гишүүний бүрэн эрхийг түдгэлзүүлэх асуудлыг хөндөх үеэр Улсын ерөнхий прокуророор ажиллаж байсан М.Энх-Амгалан “Дамба-Очир гуай, та өөрийнхөө компанийг дүүдээ шилжүүлсэн юм байна лээ. Тэр хүн чинь М гэдэг хүнтэй хамтран уул уурхайн үйлдвэр барина гээд ЖДҮХС-гаас зээл авсан. Зээлийнхээ талыг уул уурхай руугаа хийсэн. Талыг нь нөгөө хүмүүстэйгээ нийлээд олон зүйлд ашигласан. Дамба-Очир гуай та зээл аваагүй гэж тайлбарлаж болно. Гэхдээ яаж ч харсан ийм л асуудал байгаа.

Харин Г.Солтан гишүүний хамаарал бүхий этгээд буюу хүүгийнх компани ЖДҮХС-гаас  зээл авсан. Тухайн  зээл нь нэгд, Жижиг дунд үйлдвэрлэлийн зээлийн ангилалд багтахгүй байгаа. Дахиад эрх мэдэл, албан тушаалын байдлаараа нөлөөлсөн нь тогтоогдож байгаа. Хоёрт, зээлийн материалын бүрдэлт дутуу. Гуравт, зээлийн эх үүсвэрийн тодорхой хэсгийг Г.Солтан гишүүн эхнэрийнхээ данс руу хийж, банкинд хүүлсэн байна. Ийм л буруу юм хийсэн дээ” гэж байв.

Г.Солтан, Д.Дамба-Очир нарыг парламент дахь ангийнхан нь хамгаалж үлдсэн болохоос бүрэн эрхийг нь түдгэлзүүлж, шалгах зайлшгүй шаардлага, хөдлөшгүй баримтаар нотлогдсон хэрэг. Гишүүн Д.Дамба-Очирын хувьд “Хоёр материал хүргүүлсэн. Сайдад чинь хэлсэн. Сайд чинь мэдэж байгаа. Буруу дутуу зүйл байвал чи өөрөө үзэж хараад надад мэдэгдээрэй. Би чиний даргын дарга шүү” хэмээн ЖДҮХС-гийн захирал руу ярьсан нь сүүлд олон нийтэд ил болсон. Түүний хэлсэн хоёр компанийн нэг нь “Сапфир стоун” буюу 1.2 тэрбум төгрөгийн зээл авсан компани юм.

Харин Г.Солтан гишүүн малын тэжээлийн үйлдвэрлэл эрхлэхээр төсөл бичиж, өөрийн хамаарал бүхий “Монгол шаазан” ХК-д 950 сая төгрөгийн санхүүжилт авсан байдаг. Гэвч авсан зээлээ эхнэрийнхээ данс руу хийж, банкинд хүүлсэн тухай Улсын ерөнхий прокурор асан М.Энх-Амгалан дурдсан удаатай. Ийнхүү УИХ-ын ээлжит сонгуульд айлсахтай зэрэгцэн Г.Солтан, Д.Дамба-Очир нарын бүрэн эрхийн асуудал хөндөгдөж мэдэхээр байна. Энэ удаагийн парламент Д.Гантулга, Б.Батзориг нарыг чөлөөлж, Н.Номтойбаярын бүрэн эрхийг түдгэлзүүлээд байгаа юм.

Г.Эрхэс