Эрх баригчдын хуваагдал, элдэв тэмцлийн дуулиантай хаврын энэ өдрүүдэд улс төрийн хүрээнд нэгэн мэдээлэл нэг их чимээ аниргүйхэн шиг урсаад өнгөрсөн нь цагтаа АН-ын тэргүүн эгнээнд алхаж явсан хоёр лидер ИЗНН-д элссэн явдал байлаа.

      Завхан аймгийн Засаг даргаар ажиллаж, Улсын нөөцийн газрын дарга, УИХ-ын гишүүнээр гурван удаа, УИХ-ын дэд дарга, Хөдөлмөрийн сайд зэрэг алба ажлыг “АН-ын нэрийн өмнөөс” шат дараалан хашиж явсан Я.Санжмятав хийгээд Эрдэнэтээс хоёр ч удаа УИХ-ын гишүүнээр сонгогдсон, хэн хүний зориглоод ордоггүй хэлтэй амтай төслүүдэд намын томилолтоор ажиллаж явсан Д.Одхүү нар АН-ын гишүүнчлэлээс татгалзаж ИЗНН-ыг сонгосон гэсэн эл мэдээлэл ИЗНН-ын сошиал хуудсаар үзэгдээд өнгөрсөн ч угтаа бол маш сонирхолтой улс төрийн үйл явц байсан юм.

ИЗНН бол парламентад суудалтай, ирэх Ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвшүүлэх эрхтэй таван намын нэг. Сонгуульд нэр дэвшүүлэх эрхтэй байна гэдэг ялалт мөрөөдөхгүй байлаа ч, яаж тоглох дүрэмд оролцох том хөзрийг атгасан гэсэн үг.

     Ийм том хөзөртэй парламентад суудалтай намын нэг ИЗНН-д гэхдээ Ерөнхийлөгчид нэр дэвших хэмжээний, эсвэл нэр дэвшүүлж наймаалцахаар танигдсан улстөрч харамсалтай нь байхгүй. Намын даргын маргаантай байгаа энэ намын тэргүүн эгнээний лидер Батын Батбаатар Ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвших насны босгыг хангаж байгаа хэдий ч УИХ дахь гурван гишүүнийхээ дэмжлэгийг авч чаддаггүй хүн намын хурлаасаа мандат өвөртөлнө гэдэг боломжгүй гээд хэлэхэд нэг их буруудахгүй. Ийм намд цагтаа АН-ын төдийгүй Монголын улс лидерүүд явсан хоёр эрхэм буурь сэлгэн орж ирж байгааг ирэх онд болох Ерөнхийлөгчийн сонгуультай холбохгүй байхын аргагүй.

        Үүнийг хоёр янзаар таамаглаж болно. Эхнийх нь мэдээж ИЗНН зүгээс ирэх сонгуульд нэр дэвшүүлэх лидерийн эрэлтэй холбогдоно. ИЗНН-ын хувьд сонгуульд ялдаггүй юм аа гэхэд бусад намтай, бүр тодруулбал эрх баригч МАН-тай, сөрөг хүчин АН-тай “хэлэлцээ” хийх хэмжээний танигдсан нэр дэвшигч хэрэгтэй. Үүний эхлэлээ тавьж, АН-аас Я.Санжмятав, Д.Одхүү нарыг намдаа урьсан гэж харж болно.

       Гэхдээ хамгийн магадлалтай нь АН-ын лидер асангууд буурь сэлгэсэн нь ИЗНН-ын хүсэл гэхээс илүү бусад улс төрийн хүчний, хувь хүмүүсийн сонирхол. Я.Санжмятав бол Ерөнхийлөгч асан Х.Баттулгатай нэлээд шадар явсан нэгэн. Түүний улс төрийн сүүлийн үеийн замнал нь АН дахь Жэнко фракцтай амь бөх холбогддог.

     Х.Баттулгыг Ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байхад Байгаль орчин, хөдөө аж ахуйн хөгжлийн бодлогын зөвлөхөөр ажиллаж байсан түүний энэ удаагийн нүүдлийг хувь хүн-Я.Санжмятав гэхээс илүү Х.Баттулгын нөлөө гэж харж байна.

Бүр тодруулбал, Х.Баттулга ИЗНН-д БЭТ томиллоо гэх нь ч байна. Хэрвээ энэ таамаглал үнэн бол Я.Санжмятав бол ирэх Ерөнхийлөгчийн сонгуульд АН-аас нэр дэвшигчийн саналыг хуваах гэсэн экс Ерөнхийлөгчийн нүүсэн шатрын хүү ажээ.

Т.Зузу