Улаанбаатар
Өнөөдөр / 2026.11.16
Өдөртөө
Шөнөдөө
ХАЙЛТ ХИЙХ
Эхлэл
Улс төр
Эдийн засаг
Нийгэм
Дэлхий
24 баримт
24 фото
COP17
Спорт
Видео
Сошиал мэдээ
  • Эхлэл
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • 24 баримт
  • 24 фото
  • COP17
  • Спорт
  • Видео
  • Сошиал мэдээ

Д.Сүхбаатарын мэдэлсний 125 жилийн ой тохиож байна

2018-2-02
0
ЖИРГЭХ

Ардын хувьсгалын он жилүүдэд тусгаар Монгол Улсыг байгуулах тэмцлийг өрнүүлж, гавьяа байгуулсан хүн бол ард түмний гарамгай хүү Д.Сүхбаатар юм. Тэрээр хорвоод мэндэлсний 125 жилийн ой өнөөдөр тохиож байна. Тэртээх 1893 оны хоёрдугаар сарын 2-нд Маймаа хотноо Сэцэн хан аймгийн Ёст бэйс Доржжавын хошууны харьяат ард Дамдины гэрт төржээ. Хүүхэд насаа эцэг, эхийн гар дээр өнгөрүүлж, бага залуу насандаа Нийслэл хүрээ, Хиагтын өртөөний Хүй-Мандал-Бургастайн замд улаа хийж байсан түүхтэй. Улмаар 1911 оны арванхоёрдугаар сард цэрэгт дайчлагдан, 1912 онд Хужир булангийн үндэсний цэргийн боловсон хүчнийг бэлтгэх сургууль анх нээгдэхэд орж суралцан 1913 онд төгсөж пулемёт сумангийн даргаар томилогджээ. Тэрээр автономит Монгол Улсын цэрэгт долоон жил алба хаахдаа цэргийн эрдэмд боловсорсон байна. 

Цэргийн эрдэмд суралцан, гарамгай удирдагч болох зам нь ийнхүү тавигдсан билээ. Үүнээс хойш 1913 оны долдугаар сард тавдугаар зэргийн жинс, тогосны отгоор шагнуулснаар гавьяа шагнал, алдрын эхлэл тавигдсан байна. Д.Сүхбаатар цэргийн албыг 1912-1918 онд хаасан ба 1918 оноос хууль шастир хэвлэх газар шилжин ажилласан. Энэ үеэс тэрээр Хүрээний нууц бүлгэмд элсэж 1920 оны нэгдүгээр сарын 5-нд гамин цэргийн эрхтэн, дархтанууд монгол цэргийг татан буулгасны дараа Хужир булангаас Нийслэл Хүрээнд ирж бүлгэмийн ажилд идэвхийлэн оролцох болсон аж.

Д.Сүхбаатар 1920 онд ЗОУ–аас тусламж гуйх төлөөлөгчдийн бүрэлдэхүүнд оролцож Эрхүү хотноо 4 сар шахам ажиллахдаа Сибирийн 5 дугаар армийн газар цэргийн сургууль хийж байв. 1921 оны 2 дугаар сараас АЖЦ элсүүлэх ажлыг удирдсан бөгөөд 1921 оны 3 дугаар сарын 6-нд АЖЦ-ийн штабыг байгуулахад Д.Сүхбаатарыг Бүгд ерөнхийлөн захирах жанжнаар томилсон ажээ. Тэрбээр 1921 оны 3 дугаар сарын 24-нөөс, 1922 оны 12 сар хүртэл Цэргийн яамны тэргүүн сайдаар, 1921 оны 4 дүгээр сарын 10-наас 1923 оны 2 дугаар сар хүртэл Бүх цэргийн зөвлөлийн гишүүн, 1921 оны 2 дугаар сараас насан эцэс болтлоо Бүх цэргийн жанжны албыг тус тус хашиж байв.

Эх орныхоо эрх чөлөө, тусгаар тогтнолын төлөө мятаршгүй тэмцэж, ардын хувьсгалыг мандуулахад ард түмнээ хөтлөн жолоодсоны учир Д.Сүхбаатарыг 1922 оны 9 дүгээр сард Ардын эрхт Монгол улсын анхны зоригт баатар цолоор шагнажээ. Тэрээр мөн 1922 онд Зөвлөлт Бүгд Найрамдах Холбоот Орос Улсын Улаан тугийн одонгоор шагнагдсан юм. 1923 оны хоёрдугаар сарын 20-ны наран мандах үед насан эцэслэсэн байна.

Түүхчид түүний үхлийг хоёр янзаар тайлбарладаг бөгөөд хорлогдож эсвэл хүнд өвчний улмаас нас барсан гэж үздэг. Аль ч тохиолдол нь албан ёсоор батлагдаагүй бөгөөд Монголын зарим уран сайхны кинонууд дээр хорлогдож нас барж буйгаар гардаг. Д.Сүхбаатар насан эцэслэхийнхээ өмнө “Эрхэм нөхөд та бүхэн одоогийн явуулан буй намын бодлого ба засгийн хэрэг явдлыг уг зорилгод нийлүүлж, ард түмний эрх чөлөөг мандуулж, аливаа дотоод, гадаадын эзэрхэг харгисуудын савраас ангижруулан ард түмнийг асран хамгаалах гэгээн замыг удирдан жолоодохыг эрхэмлэ!”, “Миний бие алтан амийг алдавч ариун санаат нөхөд минь залгамжилж, элдэвт хичээн зүтгэж ардын төрийг мандуул!” хэмээн гэрээсэлжээ.

0
ЖИРГЭХ
Санал болгох
Арьс судлалын үндэсний төвд агаар шүүгч хүлээлгэн өглөө
Монголын баг, тамирчид бишкекийг зорилоо
Улсын шалгалт зохион байгуулах хуваарь гарчээ
Оюутан цэргийн бүртгэл ирэх сарын 2-ноос эхэлнэ
АНХААРУУЛГА: Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

Сэтгэгдэл (12)

  • Зочин (112.72.11.121)
    Гарчигаа алдаагүй бичиж сур
    2018 оны 02 сарын 03 | Хариулах
  • zochin (185.39.141.59)
    51 huvi erdentiiig deeremdsen nvgeleee daldlah ard tvmniig saatuulah gesen oroldlogo . gemtnvvd gishgeh gazar baohgvi . ser tvgei ard tvmen
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
  • irgen (62.167.114.16)
    amd baisan bol yadaj 80-90 hyreh hyn baisan , mongol uls shal oor uls baih baisan shyy, haramsaltai
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
  • хэхэ (139.5.216.41)
    ОРОСЫН ИХ ХЯДЛАГАД ӨРТСӨН МОНГОЛЫН АНХНЫ ХҮН БОЛ ЦАГААН ДЭЭЛТ ДАМДИНЫ ХҮҮ СҮХ, ХАМГИЙН СҮҮЛЧИЙН ХҮН ЮМЖААГИЙН ЦЭДЭНБАЛ ЮМ
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
  • Зочин (182.160.35.21)
    ленин сүхбаатар уулзсан уу үгүй юу ардчилсан хятад чамд тийм чухал уу? гамин өвөө чинь бөөсөө арилгаад улаан тариагаар тэмбүүнээсээ салаад чи гэж шоохууз Монгол улсын иргэний паспорт өвөртлөөд АН-ы гишүүн болчихоод хулгай луйвар хүчин хийгээд яваа биз дээ чи?
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
    • хэхэ
      үмхий хулмаст хамаатай юу
      2018 оны 02 сарын 02
  • Зочин (182.160.35.21)
    ленин сүхбаатар уулзсан уу үгүй юу ардчилсан хятад чамд тийм чухал уу? гамин өвөө чинь бөөсөө арилгаад улаан тариагаар тэмбүүнээсээ салаад чи гэж шоохууз Монгол гэдэг улсын иргэний паспорт өвөртлөөд АН-ы гишүүн болчихоод хулгай луйвар хүчин хийгээд яваа биз дээ чи?
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
  • Зочин (150.129.142.112)
    Ман нам бүр анхнаасас далан худалч гэдэг нь сүхбаатарыг ленинтэй уулзсан гэж шал худал шааснаас эхлэлтэй. Одоо хүртэл бүх юм нь худал нам шүү дээ
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
  • ЗОЧИН (103.212.116.44)
    БАТҮҮЛ ЧИНЬ ЭЛБЭГДОРЖИЙН БААТАР . . . - СҮХ ЖАНЖИН - АРД ТҮМНЭЭС ӨРГӨМЖЛӨГДСӨН СҮХБААТАР - ҮНДЭСНИЙ БААТАР . . . ХӨШӨӨ ДУРСГАЛЫ НЬ ХҮРТЭЛ БУУЛГАНА ,НҮҮЛГЭНЭ ГЭЭД ЭНЭ БАТҮҮЛ ЮУ ЮМБЭ - ӨӨРӨӨ ЁСТОЙ САЛГА БУРИАД ...
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
  • Зочин (202.21.98.138)
    orosiin buriadaas zugtaj irsen buriad ailiin huuhed gesen. yun suhbaatar aimgiin suhbaatar sumand torson be...odoo tuuhee unen monoor ni bolgoochee.......man iihaan songuuli bodoj tuuhee hudal bailgadag bdal chin mongol ornii ireeduid mash muu har tolbo bii bolgono
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
  • Зочин (66.181.184.233)
    Батүүл энэ үндэсний баатартай арсалдаад юу олж долоох нөхөр вэ?
    2018 оны 02 сарын 02 | Хариулах
    • ХЭХЭ
      ХЭХЭ ЧИНИЙ ТАРХИ ХҮРЭХГҮЙ КОММУНИСТ ШЭЭС МИНЬ
      2018 оны 02 сарын 02
  • Шинэ
  • Их уншсан
  • Их сэтгэгдэлтэй
  • Хэнтий аймагт хүрэн баавгай 361 удаа үзэгдэж давхардсан тоогоор 375 толгой баавгай бүртгэгджээ
    4 цаг 0 мин
  • Монгол Улсад 958 мянган жуулчин иржээ
    5 цаг 13 мин
  • Улаанбаатарт 168,000 орчим эзэнгүй нохой, муур байна
    6 цаг 44 мин
  • Халтиргаа гулгаа үүсэж болзошгүй замууд дээр 41тонн давс, 2 тонн давс цацаад байна
    7 цаг 0 мин
  • ОХУ-ын тулаанч Сергей Билостенный PFL холбооны хүнд жингийн дэлхийн аварга боллоо
    7 цаг 8 мин
  • Аравдугаар сард гадаадын 3,646 иргэнд визийн зөвшөөрөл олгожээ
    7 цаг 42 мин
  • Шинэ дасгалжуулагчийн эхний сорилт эх орондоо...
    7 цаг 58 мин
  • Мэдэгдэл
    7 цаг 58 мин
  • Нийтийн тээврийн зарим чиглэлийг богино эргүүлж байна
    8 цаг 35 мин
  • Т.Сайфолла ДАШТ-ээс мөнгөн медаль хүртлээ
    8 цаг 58 мин
  • Израилын цэрэг газын зурваст хамас бүлгийн ахлах командлагчийг устгажээ
    9 цаг 23 мин
  • Дональд Трамп Путин, Ши Жиньпин нартай анх удаа гурван талт уулзалт хийнэ
    10 цаг 7 мин
  • Б.Хурцын эхлүүлсэн шинэ зам буюу “Их эвсэл”
    10 цаг 14 мин
  • Мексикийн хар тамхины нэрт толгойлогч, “боссуудын босс” хочит Мигель Анхель Феликс Гальярдо таалал төгслөө
    10 цаг 27 мин
  • Өөрийн барааг худалдаж авахыг хориглодог Өмнөд Солонгос наймаачин эр
    10 цаг 35 мин
  • Цаг агаарын аюултай үзэгдлээс сэрэмжлүүлж байна
    10 цаг 51 мин
  • Энэ долоо хоногт ордуудын амьдрал хэрхэн өрнөх вэ?
    10 цаг 56 мин
  • Битүүний өдрийг бүх нийтийн амралтын өдөр болгох уу?
    11 цаг 11 мин
  • Төв аймгийн ихэнх сумдын нутгаар 0.2-3.0 мм нойтон цас, цас орж, цасан шуурга шуурна
    11 цаг 27 мин
  • Үйл явдал: Хил хамгаалах байгууллагад хүний эрхийн сургагч багш бэлтгэх сургалт болно
    11 цаг 30 мин
  • Чингис хааны тухай гадныхны бичсэн сонирхолтой баримтууд
  • Яруугийн уугуул Яруухан гарьд М.Лхагвагэрэлийн тухай сонирхолтой 24 баримт
  • Чингис хааныг магтан дуулсан БҮХ дуу
  • Чингис хааны тухай өгүүлэх БҮХ кино
  • Сагсанбөмбөгт ур чадвараараа гайхагдаж байгаа Өлзийбатын Индра гэж хэн бэ?
  • Б.Орхонбаярт амлуулсан О.Хангай аварга яагаад өөрөөсөө бага цолтой М.Лхагвагэрэл гарьдын ард гарав?
  • Хайрын дууч С.Сэрчмаагийн тухай 24 баримт
  • Г.Тэмүүлэн: Хүний эрх, эрх чөлөөг хамгаалахад төсөв мөнгө харамлах шаардлаггүй
  • ФОТО: УИХ-ын хүндэтгэлийн хуралдаан эхэллээ
  • Л.Батлут: Улс эх орны эрх ашгаас илүү албан тушаал гэж үгүй
  • 24 БАРИМТ: Дэлхий дээрх бидний анзаардаггүй "этгээд" баримтууд
  • Этгээд хоригтой 24 улс
  • Б.Баяраа: Хүчин төгөлдөр бус хуулийг шүүх хэрэгжүүлсээр байна
  • Бөхчүүдийн улирлын чансааг Улсын аварга О.Хангай хол тасархай тэргүүлж, Улсын арслан Ц.Бямба-Отгон удаалж байна
  • Өнөөдөр төв болон зүүн аймгуудын нутгаар нойтон цас орж, шуурна
  • "Чингис хаан" одонг хүртсэн эрхмүүд
  • Ойрын 10 хоногийн цаг агаарын урьдчилсан ТӨЛӨВ
  • МУГТ Т.Тулга, Л.Энхрийлэн нар дэлхийн чансааг ТЭРГҮҮЛЖ байна
  • З.Мэндсайхан: 2027 оны төсөв иргэдийнхээ орлогыг хамгаална
  • FIBA 3x3 AmeriCup 2026 тэмцээний тойм
  • Чингис хааны тухай гадныхны бичсэн сонирхолтой баримтууд
  • Яруугийн уугуул Яруухан гарьд М.Лхагвагэрэлийн тухай сонирхолтой 24 баримт
  • Чингис хааныг магтан дуулсан БҮХ дуу
  • Г.Тэмүүлэн: Хүний эрх, эрх чөлөөг хамгаалахад төсөв мөнгө харамлах шаардлаггүй
  • Өнөөдөр төв болон зүүн аймгуудын нутгаар нойтон цас орж, шуурна
  • Хайрын дууч С.Сэрчмаагийн тухай 24 баримт
  • МУГТ Э.Цэндбаатар энэ бямба гарагт Мухаммад Якубовтой тулалдана
  • ОХУ-ын АНУ-д суугаа Элчин сайд Александр Дарчиев гэнэт нас баржээ
  • Чингис хааны тухай өгүүлэх БҮХ кино
  • FIBA 3x3 AmeriCup 2026 тэмцээний тойм
  • Экспорт өмнөх оны мөн үеэс 45.3 хувиар өсжээ
  • Дональд Трампын илгээсэн тусгай илч нар В.Путинтай уулзахаар Москвад ирлээ
  • Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 73 зөрчил өчигдөр бүртгэгджээ
  • У.Хүрэлсүх: Их Монгол Улсын үргэлжлэл болохоо өглөө бүр санаж, өдөр бүр хичээж, үдэш бүр цэгнэж явахыг уриалж байна
  • ПСЖ клубийн алтан эрин үе
  • П.Бат-амгалан дэлхийн аварга болж, дэлхийн дээд амжилтыг шинэчиллээ
  • ОХУ-ын талд тагнуул хийсэн гэх сэжгээр АНУ-ын армийн алба хаагчийг Их Британид баривчилжээ
  • Б.Баяраа: Хүчин төгөлдөр бус хуулийг шүүх хэрэгжүүлсээр байна
  • СУРВАЛЖИЛГА: Махны үнэ өсөж, иргэд өвлийн идэшээ бага багаар базааж байна
  • З.Мэндсайхан: 2027 оны төсөв иргэдийнхээ орлогыг хамгаална
24 баримт
  • Хайрын дууч С.Сэрчмаагийн тухай 24 баримт
  • З.Мэндсайхан: 2027 оны төсөв иргэдийнхээ орлогыг хамгаална
  • Б.Баяраа: Хүчин төгөлдөр бус хуулийг шүүх хэрэгжүүлсээр байна
  • Этгээд хоригтой 24 улс
  • 24 БАРИМТ: Дэлхий дээрх бидний анзаардаггүй "этгээд" баримтууд
Эхлэл Улс төр Эдийн засаг Нийгэм Дэлхий 24 баримт 24 фото COP17 Спорт Видео Сошиал мэдээ
Холбоо барих Сурталчилгаа байршуулах Зар Вэб сайт хийх

Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан. Мэдээлэл хуулбарлах хориотой.

Вэб сайтыг хөгжүүлсэн: Sodonsolution ХХК