-
2016 оны 11 сарын 04
МАХН-ын дэд дарга Э.Эрдэнэжамъяангаас дараахь тодруулгыг авлаа.
-Сум, дүүргийн ИТХ-ын сонгуулийн дүн өнгөрсөн долоо хоногт эцсийн байдлаар гарсан. МАХН энэ удаагийн сонгуульд хэрхэн оролцов?
-Манай намаас нийтдээ 300 хүн нэр дэвшсэн. Ихэнх дүүрэгт манай намыг сонгуульд оролцуулахгүй байх ажлыг бусад улс төрийн хүчин зохион байгуулсан. Олон шалтаг, шалтгаанаар манай намын нэр дэвшигчдийг сонгуульд оролцуулаагүй. Гэхдээ 60 орчим хүн ИТХ-ын төлөөлөгчөөр сонгогдсон.
-Эх орон нам Хөвсгөл аймгийн нэг суманд олонхи болж байсан тохиолдол байдаг юм билээ. Түүн шиг танай нам аль нэг суманд олонхи болж чадсан уу?
-Дангаараа олонхи болсон газар байхгүй. Төв аймагт Ардчилсан намтай хамтарч “Төв нутаг” эсвэл байгуулж сонгуульд оролцсон. Тус эвсэл 12 суманд ялалт байгуулж олонхи болсон.
-Танай нам сүүлийн үед ямар үйл ажиллагаа явуулж байгаа вэ?
-УИХ-ын сонгуулиас хойш намынхаа үйл ажиллагааг идэвхжүүлж бүтэц зохион байгуулалтаа өөрчлөн цэгцэлж байгаа. Энэ ажил одоо ч үргэлжилж байна. Тухайлбал, өнгөрсөн долоо хоног гурван дүүргийн нам шинэ зохион байгуулалтад орж дарга нараа шинээр сонгосон. Энэ мэтээр ойрын нэг сарын хугацаанд намын анхан шатнаас эхлээд бүх намын байгууллагууд шинэчлэн зохион байгуулагдана. Түүний дараа Бага чуулган, Их чуулганаа хуралдуулахаар төлөвлөж байгаа.
-Та өмнө нь манай нам Ерөнхийлөгчийн сонгуульд оролцохгүй байхаар шийдвэрлэсэн. Намын дарга маань ч ийм байр суурьтай байгаа гэж байсан. Энэ хэвээрээ юу?
-Энэ бол тухайн үед Гүйцэтгэх товчооны хурлаар яригдсан асуудал. Дахиж энэ талаар яриагүй байгаа. Тиймээс тэр байр суурь хэвээрээ байгаа гэж ойлгож болно.
-
2016 оны 11 сарын 04
УИХ-ын чуулганы хуралдааныг өглөө 10.00 цагт зарласан байсан ч цаг гаруй хугацаагаар хоцорч эхэллээ. Чуулганы хуралдааны өмнө УИХ-ын хоёр байнгын хороо хуралдасан байна.
Чуулганы хуралдаанаар ирэх оны төсвийн төсөл болон Эдийн засгийн хүндрэлийг даван туулах хөтөлбөр зэрэг найман асуудлыг хэлэлцэх аж.
Харин үдээс хойших хуралдаанд Ерөнхий сайд эрүүл мэндийн салбарын өнөөгийн байдлын талаар мэдээлэл өгөх юм.
-
2016 оны 11 сарын 04
УИХ-ын гишүүн Д.Эрдэнэбат, НИТХ-ийн төлөөлөгч Д.Баттулга, БЗД-ийн Засаг дарга Д.Пүрэвдаваа нар орон нутгийн сонгуулийн үр дүнгийн талаар мэдээлэл хийлээ. УИХ-ын гишүүн Д.Эрдэнэбатын хэлснээр 2016 оны орон нутгийн сонгуульд АН-аас 6900 нэр нэр дэвшигч өрсөлдөж, 37.9 хувь нь ялалт байгуулжээ. Өөрөөр хэлбэл, нийт 330 сумаас 104-т нь АН-ын нэр дэвшигчид ялсан байна. Мөн нийслэлийн есөн дүүргийн 295 нэр дэвшигчээс 98 нь ялалт байгуулсан буюу есөн дүүргийн гуравт нь АН олонхи болжээ.
Энэ тухай АН-ын орон нутгийн сонгуулийн ерөнхий менежер, УИХ-ын гишүүн Д.Эрдэнэбат ”Бид энэ сонгуульд нэг л зарчим баримталсан. Ялсан бол ялсан шиг байж, ялагдсан бол ялагдлаа хүлээн зөвшөөрөх хэрэгтэй. Ард түмний сонголтоор гарч ирсэн төлөөлөгчийг хэн нэгэн хүний шийдвэрээр буцаах нь ардчилсан улс оронд байж болохгүй зүйл. МАН-ын удирдлагууд энэ үйлдлүүддээ дүгнэлт хийх ёстой гэж харж байна. Аль аль талдаа ялж, ялагдаж сурах хэрэгтэй. Бид үнэмлэхүй олонхитой өрсөлдсөн ч ард түмэнд нэг зүйлийг ойлгуулж чадсан. 100 хоногт МАН бодлогогүй үйл ажиллагаа явуулж, амлалтаасаа ухарсныг ард түмэнд ойлгуулсан. Энэ нь сонгуулиар олж авсан маш том ололт байлаа” хэмээв.
”АН-ын зургаан хүний нэрийг хассан”
Нийслэлийн ИТХ-ын сонгуулийн тухайд Баянзүрх дүүрэгт нэлээд маргаан дэгдээд байсан. Тэгвэл энэ талаар НИТХ-ийн төлөөлөгч Д.Баттулга, БЗД-ийн Засаг дарга Д.Пүрэвдаваа нар тайлбар хийсэн юм. Баянзүрх дүүргийн Засаг дарга Д.Пүрэвдаваа ”Манай дүүрэг дээр АН 22, МАН 19 суудал авсан тухай СЕХ-ны дүн гарсан байгаа. Энэ дүнг СЕХ болон Нийслэлийн сонгуулийн хороо албан ёсоор зарласан. Гэтэл Баянзүрх дүүргийн сонгуулийн хорооны дарга шалтгаангүйгээр зургаан хүний нэрийг хассан. Энэ сонгуулийн хуулийн гол онцлог нь маргааныг сонгуулийн хороо биш шүүх шийдэх юм. Эцсийн маргааныг шүүх шийдэх зохицуулалтай байхад дүүргийн сонгуулийн хорооны даргын тогтоолоор зургаан хүнийг хассан. Энэ бол хүчин төгөлдөр бус шийдвэр” гэв.
”Сонгуулийн хуулийг зөрчсөн нэр бүхий хүмүүсийг шүүх, АТГ-т шалгуулна”
НИТХ-ийн төлөөлөгч Д.Баттулга ”Сонгуулийн хуульд зааснаар сонгуулийн хорооны албан хаагчид сонгуульд оролцож байгаа аль нэг нэр дэвшигчийг дэмжих эсвэл эсэргүүцсэн агуулга бүхий үйлдэл хийхийг хориглосон байдаг. Энэ хуулийн заалтыг Сүхбаатар, Баянзүрх дүүрэгт уландаа гишгэсэн. Сүхбаатар дүүрэгт нэр дэвшиж байгаа хоёр хүнийг хууль бусаар нэр дэвшүүлэхээс татгалзсан. Энэ асуудлаар шүүхэд хандаж анхан болон давж заалдах шатны шүүхээс энэ хууль бус юм гэдгийг тогтоосон. Одоо эдгээр хүмүүсийн нэр дэвшиж байсан тойрог дээр дахин сонгууль явуулах тухай шүүхийн шийдвэр гаргуулах үйл ажиллагаа явагдаж байна. Мөн СБД-ийн долдугаар тойрог дээр ирц хүрээгүй нэмэлт санал хураалт явуулах нөхцөл бүрдсэн байхад сонгуулийн хороо ирц бүрдсэн гэж илтээр гуйвуулаад 50 гаруй хүний саналаар илүү байсан МАН-ын хоёр нэр дэвшигчийг баталгаажуулсан. Үүнийг шүүхэд өгсөн. Шүүх хэрэг үүсгээд явж байгаа” гэлээ.
-
2016 оны 11 сарын 04
Төрийн өмчийн 90 гаруй аж ахуйн нэгжээс гурав нь огт ажилладаггүй байна. Мөн тус байгууллагуудын өр 10.8 их наяд төгрөгт хүрсэн байна. Эдгээр аж ахуйн нэгж 2012 онд 187.7 тэрбум төгрөгийн ашигтай ажиллаж байсан бол 2015 онд 11.3 тэрбум төгрөгийн алдагдалтай ажиллажээ. Т
-
2016 оны 11 сарын 04
Хөгжлийн банкинд “Чингис” бондын талтай дүйх буюу 1.3 их наяд төгрөгийн санхүүгийн зөрчил илэрснийг Хууль зүй, дотоод хэргийн дэд сайд Б.Энхбаяр зарласан нь саяхан. Томоохон бүтээн байгуулалтыг санхүүжүүлэх, хөрөнгө босгох үндсэн үүрэгтэй тус банк мөнгө хүүлэх хэрэгсэл болсныг баримтаар “илчилсэн” энэхүү үйл явдал санамсаргүй зүйл биш байсан бололтой. Сү.Батболдын Засгийн газрын үед байгуулж, 580 сая ам.доллар амжилттай босгож байсан Хөгжлийн банкийг анх байгуулсан хүмүүс нь татан буулгах алхмуудыг бага багаар хийж байсны эхлэл нь ч байж магадгүй нь. Үнэхээр санхүүгийн зөрчил илэрсэн бол, “Чингис”, “Самурай” бондын хөрөнгийг буруу зарцуулсан нь үнэн бол холбогдох албан тушаалтнууд хариуцлага хүлээх нь зүй ёсны хэрэг.Харин “зөрчилтэй” нэрийн дор улсын төсвөөс санхүүжүүлэх бололцоогүй томоохон төслүүдийг хөдөлгөх, бүтээн байгуулалтыг санхүүжүүлэх хөгжлийн гол банкаа татан буулгах нь хэр зохистой бол.
Эдийн засгийн хүндрэлийг даван туулах, тогтворжуулах хөтөлбөр батлах тухай тогтоолын төслийг Засгийн газраас УИХ-д өргөн бариад хэд хонож байна. Эхний босгоо буюу мэргэжлийн Байнгын хороогоор дэмжигдээд буй энэ төсөлд Хөгжлийн банктай холбоотой тодорхой заалтууд тусаад байгаа аж. Тухайлбал, УИХ-ын 2017 оны хаврын чуулганд багтаж Хөгжлийн банкны тухай хуулийг шинэчилсэн найруулгаар батална гэсэн заалт ороод байгаа юм. Энэ тухай шаардлага, шалтгаанаа Засгийн газар “Төсвөөс эргэн төлөх нөхцөлтэй актив хөрөнгийн зарим хэсгийг Засгийн газарт шилжүүлэх. Хөгжлийн банкны улсын төсөвтэй харилцах харилцааг боловсронгуй болгох, болзошгүй эрсдэлийг бууруулж, засаглал, ил тод байдал, тайлагналыг сайжруулж, үйл ажиллагааны цар хүрээг өргөжүүлэх, бие даасан байдлыг нэмэгдүүлэх” гэж тайлбарлажээ. Өнгөн дээрээ ийм тайлбартай ч Хөгжлийн банкны тухай хуульд шинэчилсэн найруулгаар өөрчлөлт оруулснаар том төслүүдийг санхүүжүүлэх боломжийг нь эрс хумих агуулга нуугдаж буйг зарим эх сурвалж өгүүллээ.
Харин ийм сонголт хийх болсон шалтгаан нь юу байв. Санхүүгийн зөрчил илэрсэндээ гол бус, харин ОУВС-гийн шахалт, шаардлага Засгийн газрыг ийм алхам хийхэд хүргэж байх талтай аж. Тодруулъя.
Монгол Улс эдийн засгаа сэргээхийн тулд ОУВС-гийн ”Стэнд бай” хөтөлбөрт хамрагдаж, 1-1.5 тэрбум ам.долларын зээл авах талаар энэ өдрүүдэд ид хэлэлцэж байна. Хятадын мөнгө үү, ”Стэнд бай” хөтөлбөр үү гэсэн хоёр сонголттой асуулт тавих ч шаардлагагүй болсон. Энэ талаар Сангийн сайд Б.Чойжилсүрэн “ОУВС-гийн “Стэнд бай” хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх талаар эцэслэсэн шийдвэр гараагүй байгаа. 2016 онд багтаад хоёр тал тохиролцож чадвал ОУВС-гийн захирлуудын зөвлөлийн хурлаар оруулж асуудлыг шийдвэрлэх учиртай. 2016 онд багтах магадлал тун бага байна. Тэгэхээр 2017 оны нэгдүгээр сард тохирох болов уу гэсэн таамаг байна” гэж мэдэгдээд зогсохгүй ”Урд хөршид тодорхой хэмжээний санхүүгийн дэмжлэг үзүүлээч, манай улсын зарласан том төслүүдэд танай улсын компани оролцооч гэсэн хүсэлтийг тавихаас аргагүй байдалд орсон. Зөвхөн урд хөршид бус ОХУ, Япон, Солонгос зэрэг улсуудад хүсэлт тавихаас аргагүй” гэж мэдэгдээд байгаа билээ. Ер нь бол Хятадаас мөнгө авлаа ч ”Стэнд бай”-г хэрэгжүүлэх ёстой гэсэн байр суурьтай гишүүд УИХ-д жин дарж байгаа. Тухайлбал, УИХ-ын Төсвийн байнгын хорооны дарга Ч.Хүрэлбаатар “Стэнд бай” хөтөлбөрийг авч хэрэгжүүлэхээс өөр аргагүй байгааг 2017 оны төсвийн хэлэлцүүлгийн үеэр илэрхийлсэн. Иймээс л “Стэнд бай”-г хэрэгжүүлэхийн тулд Хөгжлийн банкийг татан буулгах, үгүй ядахдаа зорилгыг нь өөрчлөх шахалтад Засгийн газар орсон байж магадгүй байна. Учир нь 2009 оны эдийн засгийн хямралын дараа ОУВС-гаас манай улсад хоёр жилийн турш суурин төлөөлөгч томилон ажиллуулсны эцэст нэгэн дүгнэлт гаргаж байсан нь цаасан дээрээ л үлджээ. Тэнд “Монгол Улсын эдийн засаг саяхан нүүрлэсэн хямралаас гайхалтай хурдан сэргэж чадлаа. Нүүрсний үйлдвэрлэл хурдацтай өсч, уул уурхайн хоёр төсөл эдийн засгийн эргэлтэд удахгүй орох гэж байгаа нь Монгол Улсын эдийн засгийг гэрэлт ирээдүй хүлээж, иргэд хөгжлөөс нь хүртэх боломж байгааг харуулж байна” хэмээн бичсэн байв. Гэхдээ сайхан үгтэй энэ дүгнэлттэй зэрэгцэн “Стэнд бай” хөтөлбөрийг хэрэгжүүлсэн ОУВС-гийнхан нэгэн анхааруулга өгч байсан нь шууд Хөгжлийн банктай холбоотой байв. Тэд “Байгуулагдаад удаагүй байгаа Хөгжлийн банк бидний санааг ихээхэн зовоож байна. Хөгжлийн банкийг Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулийг тойрч гарах арга хэрэгсэл, эсвэл Засгийн газрын төсвөөс гадуур зарлагыг санхүүжүүлэх нэг механизм болгон ашиглах ёсгүй. Эс тэгвээс төсвийн эрсдэлийг нэмэгдүүлж, ил тод байдлыг доройтуулах болно” гэж анхааруулж байсан аж.
Тус сангийн Ази номхон далайн бүсийн төвийн дэд захирал Свитен Барнетээр ахлуулсан ажлын хэсгийнхэн энэхүү мэдэгдлээ төр засгийн болон бусад байгууллагынханд танилцуулсан ч үүнийг нь монголчууд хэрэгжүүлээгүй билээ.
Сангийн сайд Б.Чойжилсүрэнгийн хэлснээр Олон улсын валютын сангийн “Стэнд бай” хөтөлбөрийн техникийн баг өнгөрсөн сарын 24-нөөс эхлэн Монгол Улсад ажиллаад өнөөдөр дуусч байна. Энэхүү техникийн гэх ажлын хэсгийн дүгнэлтээс манай улс уг хөтөлбөрт хамрагдах эсэх нь ерөнхийдөө шалтгаална. Өөрөөр хэлбэл, уг хөтөлбөрт хамрагдах эсэх нь бид Хөгжлийн банктай байх эсэхээс шалтгаалж магадгүй болоод байна. Тиймээс ОУВС-гаас манай улсад Төсвийн ”Сахилга бат”-ыг чанд сахиж төсвийн зарлагыг хасах шаардлага тавихаас гадна Засгийн газарт Хөгжлийн банкийг татан буулгах санал тусгах магадлал ийнхүү өндөр байгаа аж. Монгол Улсад тус сангийн суурин төлөөлөгчөөр хоёр жил ажилласан Пармершвер Рамлоган ярилцлага өгөхдөө “Хөгжлийн банк бол арилжааны банк байх ёстой. Үйл ажиллагаагаа санхүүжүүлэх чадвартай арилжааны банк байхын тулд зарлагаа нөхөх боломжтой, ашиг олох төслүүдийг санхүүжүүлэх учиртай. Гэтэл Хөгжлийн банкны төлөвлөгөөнд одоогоор ийм зүйл байхгүй байна. Хөгжлийн банк дэд бүтэц, барилга, төмөр зам гэх мэт шууд орлого олох боломжгүй төслүүдийг санхүүжүүлэхээр яригдаж байна. Хэрэв Хөгжлийн банк зээл авч эдгээр төслүүдийг санхүүжүүлсний дараа ямар ч ашиггүй байвал зээлийн эргэн төлөлтийг төсөвт л найдахаас өөр аргагүй болно. Эндээс харахад эцсийн эцэст улсын төсөв л дээрх төслүүдийг хэрэгжүүлж байгаа санхүүгийн эх үүсвэр гэдэг нь харагдаж байна. Өөрөөр хэлбэл, хөрөнгө оруулалтын төслүүд эцсийн эцэст төсвөөс санхүүжих атлаа төсөвт тусгагдаагүй Хөгжлийн банкинд харьяалагдаж байдаг. Тиймээс л бид Хөгжлийн банк, Засгийн газрын төсвөөс гадуурх зарлагын хэрэгсэл болж байна гэж үзэж байгаа юм. Засгийн газар зарим зарлагаа Хөгжлийн банк руу шилжүүлснээр цаасан дээр харьцангуй зарлага багатай мэт харагдах болно. Гэвч яг бодит байдал дээрээ бол энэ бол Засгийн газрын зарлага” гэж мэдэгдээд байсан билээ.
Харин Монгол Улсын хувьд Хөгжлийн банкны тухай хуулийг арай өөр агуулгаар анх баталж байв. Бүр тодруулбал ”Монгол Улсын хөгжлийн томоохон төсөл, хөтөлбөрүүдийг санхүүжүүлэхэд зориулан зээл олгох бөгөөд санхүүжүүлэх төсөл, хөтөлбөрийн жагсаалтыг УИХ жил бүрийн хаврын чуулганаар батална” гэж Хөгжлийн банкны тухай хуульд тусгасан байгаа. Энэхүү том төсөл гэдэг нь улсын төсвийн хөрөнгөөр санхүүжүүлэх бололцоогүй, нэг ёсондоо урт хугацаандаа эдийн засагт ашгаа өгдөг, анхны хөрөнгө оруулалт өндөртэй төсөл байх талаар хууль батлах үед яригдаж байсан нь бий. Иймээс л ОУВС-гийн өмнө нь тавьж байсан анхааруулгыг хүлээж авбал хөгжлийн гэгдэх томоохон төслүүд хаанаас санхүүжих нь тодорхой бус болж мэдэх юм.
-
2016 оны 11 сарын 04
Гишүүдийн хувьд Ахмад настны нийгмийн хамгааллын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай хуулийн төсөлд “Насны хишиг”-ийг 70 наснаас эхэлж байсныг 65 наснаас эхэлбэл төсөвт хэр ачаалал үүсэхийг, төрийн албан хаагч өндөр насны тэтгэвэрт гарахад нэг удаагийн буцалтгүй тусламжийг ажилласан хугацааг нь харгалзан 36 сарын үндсэн цалинтай нь тэнцэх хэмжээтэй байдаг тухайн заалт сэргээгдсэнийг, хүүхдийн мөнгийг бүх хүүхдэд ялгаварлалгүй олгох боломж байгаа эсэхийг тодруулсан юм.
-
2016 оны 11 сарын 04
...Олонхи болж, дийлэнх сум, дүүрэгт ялалт байгуулсан МАН-ынханы шунал дарагдахгүй нь. Хумсалсаар хумсалсаар хулгайч гэдэг шиг энэ сонгуульд АН-ын ялалт байгуулсан гурван дүүрэг рүү дайрч эхэллээ...
-
2016 оны 11 сарын 04
Монгол Улс хямраагүй.
Харин оффшор данстанууд хулгай хийж, хувааж идэж хямруулсан.
-
2016 оны 11 сарын 04
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Ж.Эрдэнэбат энэ сарын 4-ний өдөр мэдээлэл хийнэ. Тэрээр ”Эрүүл мэндийн салбарын өнөөгийн байдал, цаашид авч хэрэгжүүлэх арга хэмжээ”-ний талаар мэдээлэл хийх аж.
-
2016 оны 11 сарын 03
МАН бид зүтгэнэ хамтдаа хөгжинө уриатай ард түмны итгэлийг авсан. 3 сарын хугацаанд мөрийн хөтөлбөртэйгээ зөрчилдсөн. АН ард түмний амьдралыг бууруулаагүй. 2017 төсвийн тухай хууль нийгмийн судлан үзлээ. МАкро эдийн засгий Энхболд намрын чуулганы нээж хэлсэн үгэндээ “ цөөн
Та бүхэн төсөв мөнгөний бодлогыг гарахдаа бидний бодлог 5 их наяд 978 сая 54 төгрөг ДНБ 22 хувь байхаар тооцосон байна. Мөнгөний хатуу бодлогын үед өндөр батлах нь эдийн засаг зогсох аюултай. ШЗГ татварын орлогын 8 хувиар нэмэгдүүлсэн нь иргэдэд дарамт болж байна. УИХ-аас баталс хууль тогтоомжийг хүчингүй болгож 159 сая төгрөг хассан нь иргэдийнхээ халаас руу гараа дүрж байна. Сөрөг хүчин байхдаа шаарддаг байсан зарчмын шаардлага мартаж байна. Бодлогуудын үр дагаварыг тооцоолоогүйгээр хааж байгаа нь туйлын хариуцлаггүй . Эдийн засгаа өсгөх нь бодлогын амин чухал. Дотоодын хэрэглээгээ дэмжсэн. Эдийн засгаа нэмсэн ажил хүлээсээр 100 хонож байна. Сургууль цэцэрлэгийн хөрөнгө оруулалтыг хувийн хэвшлийнхэнтэй хамтарч ажиллавал эдийн засгийг нэмж чадна. Засгийн газрын ирэх онд 5.4 их наяд төвлөрүүлхээс төлөвлсөн нь их өрийн дарамтыг үүсгэхээр харагдаж байна. Төгрөгийн амдоллартай харьцах ханшийг 2300 төгрөг байна хэмээн тооцолсон нь амьдралаас тасарчээ
-
2016 оны 11 сарын 03
<iframe src=”https://www.facebook.com/plugins/video.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fanbuleg%2Fvideos%2F1229613867077489%2F&show_text=0&width=560” width=”560” height=”315” style=”border:none;overflow:hidden” scrolling=”no” frameborder=”0” allowTransparency=”true” allowFullScreen=”true”></iframe>
-
2016 оны 11 сарын 03
Засгийн газрын өчигдөрийн хуралдаанаар аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг эргүүлэн татахаар болсноо УИХ-д албан бичгээр мэдэгдэх шийдвэр гаргасан байна. Учир нь, анх хуулийн төсөл өргөн баригдахдаа 1.5 тэрбумаас ихгүй борлуулалтын орлоготой хүнс, хувцас болон нэхмэл, барилгын материал, газар тарилан, мал аж ахуйн үйлдвэрлэлийн чиглэл татварын 90 хувийн хөнгөлөлтөд хамрагдахаар тусгагдсан. Хэлэлцүүлгийн явцад дөрвөн чиглэл дахин долоогоор нэмэгдэж, ашигт ногдох татвар нь 1.5 тэрбумаас ихгүй ААН-үүдэд уг хуулийн төсөл үйлчлэхээр орж ирсэн нь гишүүдийн шүүмжлэлийг дагуулсан юм.
Мөн 1.5 тэрбумаас доошгүй борлуулалтын орлоготой ААН-үүдэд үйлчлэхээр байсан хуулийн төсөл хэлэлцүүлгийн шатанд 1.5 тэрбумаас доошгүй ашигт ногдох татвар бүхий хувийн хэвшлүүдэд хамрахаар өөрчлөгдсөн. Үүнтэй холбогдуулан УИХ-ын гишүүд томооохон ААН-үүдэд үйлчлэх ашиг сонирхлын зөрчилтэй хуулийн төсөл оруулж ирлээ гэж Сангийн сайд Б.Чойжилсүрэнг шүүмжлэхэд хүрээд байсан билээ.
Тиймээс засгийн газрын хуралдаанаар уг хуулийн төслийг дахин авч хэлэлцсэнээр эргүүлэн татах шийдэлд хүрсэн нь энэ юм байна. Хуулийн төслийг дахин өргөн барих эсэх, хэрхэн боловсруулах асуудал одоогоор тодорхой байгаа талаар холбогдох албаныхан тодотголоо.
-
2016 оны 11 сарын 03
Өнөөдөр УИХ-ын чуулганы үдээс өмнөх хуралдааны үеэр Авлигатай тэмцэх үндэсний хөтөлбөрийн эцсийн хэлэлцүүлгийг хийсэн. Энэ үеэр УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан авлигын эсрэг үндэсний хөтөлбөрийн бодлогыг хэрэгжүүлхэд АТГ, УИХ-ын 65-ын бүлэг эр зориг хэрэгтэй гэдгийг онцлон дурдлаа.
УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан “ АТГ хандаж нэг зүйл хэлье. Шилэн дансыг баталсан нэг шалтгаан бол төрийн үйлчилгээний ил тод байдлыг сайжруулах, санхүү мөнгөтэй холбоотой асуудлыг ил тод болгох. Уг нь хэрэгжих ёстой. Сүүлийн үед хэрэгжүүлэлтийг нь гажуудуулж байна. Цахим худалдан авалтын бие даасан байгууллагыг бий болгосон. Ойрын үед энэ байгууллага хуулийн хүрээнд ажиллахгүй байна гэсэн санал гомдол ирж байна. Үүнд онцгой анхаар гэж хэлмээр байна. Эцэст нь хэлхэд Үндэсний хөтөлбөрийг дэмжиж байгааг илэрхийлэе. Авлигатай тэмцэх газрын шинэ дарга, эрх барьж байгаа Улс төрийн 65-ийн бүлэгт улс төрийн эр зориг байгаа бол АТГ тэмцэх тэмцэлд үр дүн гаргаж чадна гэдэгт итгэлтэй байна. Харамсалтай нь эрх авхаараа авлигатай тэмцэх үндэсний эр зориг нь мохоод эхэлдэг. Энэ байдал 20 жил үргэлжилж байна. Сөрөг хүчин болохоор авлигатай тэмцье, хулгайтай тэмцье гэж чанга бархирдаг. Маргаашнаас нь эрх баригчдын авлигатай тэмцэх эр зориг нь зугуухан мохоод эхэлдэг. Энэ байдлыг халах ёстой. Авлигатай тэмцэх газарт том эр зориг санаачилга хэрэгтэй. Авлигатай тэмцэх үндэсний хөтөлбөр батлагдаад гарчихна. АТГ-ын хууль 2007 онд батлагдсан. Эрүүгийн хуульд заасан есөн зүйл заалт маш тодорхой байгаа. Ашиг сонирхолын зөрчлийн тухай хууль хэрэгжиж байгаа. Тиймээс хууль эрхзүйн орчин дутаагүй шүү. Ганцхан зүйл л дутаж байна. Үүнд улс төрийн эр зориг, мэргэжлийн эр зориг дутаж байна. АТГ-ын олон удирдлагууд, мөрдөн байцаах газрын ажилтануудтай уулзаж байхад улс төрийн дарамт шахалтаас болоод томоохон хэргүүдийг шалгаж чадахгүй байна гэж хэлдэг. Одоо үүнийг хэзээ болих вэ. Би та бүхэнд нэг л зүйлийг хэлье. Монголд нам гэдэг зүйл байхгүй болоод удаж байгаа шүү АТГ-ынхаан. Монголын төр бүлэглэлийн гарт орсон шүү. Хулгайн бүлэглэлийн гарт Монголын төр бүхэлдээ орчихоод байна. Тийм учраас аргагүйн эрхэнд хулгайчид нь нам харгалзахгүйгээр нэгдчихээд байгаа учраас хулгайтай тэмцэхийн тулд нам харгалзахгүйгээр нэгдэх шаардлага гарсан. Тийм учраас “Эрдэнэт”-ийн асуудал дээр ойрын үед Ц.Нямдорж гуай бид нар хамтарч ажиллаад байгаа юм. “Жаст”-ын Батхүү гэдэг хүн “Эрдэнэт”-ээс С.Баярын үед 100 гаруй тэрбум төгрөгийг аваад алга болсон. Саяхан Ч.Сайханбилэгийн үед том луйвар явлаа. Цагаан суваргын ордыг чинь улсад нэг ч төгрөг төлөлгүйгээр нэг компани залгичихлаа. Хувийнхаа төмөр замыг улсын мөнгөөр бариулдаг, хувийнхаа замыг татвар төлөгчдийн мөнгөөр бариулдаг асуудал газар аваад хэрээс хэтэрлээ гэх мэт олон асуудал бий. Х.Энхжаргал даргатай АТГ-д би нэг л зүйлийг хэлье. Эр зоригтой ажиллаарай. Таныг эр зоригтой, ноён нуруутай хүн гэж олон хүнээс сонсч байсан. Алдаа онооны чинь тухайд бас багагүй сонссон. Энэ АТГ-т , 65-ын бүлэгт эр зориг, санаачилга хэрэгтэй. Одоо бодлого, цаас, хөтөлбөр дутаагүй шүү гэдгийг хэлмээр байна.
-
2016 оны 11 сарын 03
Улсын Их Хурлын гишүүн, Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга Н.Энхболд, УИХ дахь Монгол-Буриадын парламентын бүлгийн дарга Н.Оюундарь нар өнөөдөр /2016.11.03/ ОХУ-ын Бүгд Найрамдах Буриад Улсын Засгийн газрын сайд, Буриад Улсаас Монгол Улсад суугаа Төлөөлөгчийн газрын дарга Будажапов Сергей Пурбуевичийг хүлээн авч уулзлаа.
-
2016 оны 11 сарын 03
“Сонгуулийн санал тоолох хар машиныг бол луйвардах боломжгүй. УИХ-ын сонгуулийн үеэр олон мянган “амьд царцаа” явсан. Олон тойрогт сонгуулийн дүнг өөрчилсөн гэдгийг та бүхэн мэдэж байгаа.
Сая орон нутгийн сонгууль дээр бас ийм юм боллоо. Дөнгөж саяхан надад баримтууд ирсэн байгаа. Сонгуулиар бүх хэсэг дээр луйвар явдаггүй, тодорхой хэсэг дээр луйвар хийдэг юм байна. СБД-ийy сонгуулийн VII хорооноос бидэнд баримт явуулсан. Тэр хэсэг дээр 450 сонгогч саналаа өгсөн байтал хайрцагнаас 793 саналын хуудас гарч ирсэн байна лээ. Өөрөөр хэлбэл 338 саналын хуудас нэмж гарч ирээд сонгуулийн дүнг өөрчилсөн юм байна лээ.
Хар машинд саналаа өгсөн бүх хуудсыг дискэнд хуулаад өгснийг бид хэвлээд үзсэн. Тэр 338 саналын хуудас нь их сонин. Тэр нь хоёр янзын хуудас байна. Хөвсгөл аймгийн УИХ-ын сонгуулийн саналын хуудас, аймаггүй бас саналын хуудас гарч ирсэн. Хар машин бол хараар будсан цэгээ л хайдаг. Хар цэг байхад л саналд тооцдог. Ийм баримт нотолгоотой газар дан ганц Сүхбаатар дүүрэг биш. Энэ асуудлаар бид хэвлэлийн хурал хийнэ. СЕХ энэ асуудлаар тайлбар хийх ёстой” гэлээ.
-
2016 оны 11 сарын 03
Өнгөрсөн 100 хоногийн хугацаанд АН-ын бүлэг өөрсдийн хуулиар хүлээсэн үүргээ хэрэгжүүлж ажилласан. Бид энэ 100 хоногт нийт 14 аймаг, 50 гаруй сум суурин газруудаар явж уулзалт
-
2016 оны 11 сарын 03
Үндэсний хөтөлбөрт оролцох гол асуудал олон нийтийн зөвлөлийг байгуулж иргэдэд хяналтыг өгөх ёстой
-
2016 оны 11 сарын 03
Монгол Улсын Их Хурлын 2016 оны намрын ээлжит чуулганы өнөөдрийн /2016.11.03/ үдээс өмнөх нэгдсэн хуралдаан 10 цаг 47 минутад 52.6 хувийн ирцтэй эхэлж, 12 асуудал хэлэлцэж шийдвэрлэхээр тогтов.
Чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар эхлээд Хуульчийн эрх зүйн байдлын тухай хуулийн 36 дугаар зүйлийн 36.3 дахь хэсэг Үндсэн хуулийн холбогдох заалтыг зөрчсөн эсэх маргааныг хянан шийдвэрлэсэн тухай Үндсэн хуулийн цэцийн 2016 оны аравдугаар сарын 21-ний өдрийн 11 дүгээр дүгнэлтийн талаар хэлэлцэв. Энэ талаарх Үндсэн хуулийн цэцийн дүгнэлтийг Үндсэн хуулийн цэцийн гишүүн Д.Сугар танилцууллаа.
Үндсэн хуулийн цэцийн 2016 оны аравдугаар сарын 21-ний өдрийн дунд суудлын хуралдаанаар нийслэлийн Хан-Уул дүүргийн гуравдугаар хорооны иргэн Э.Түмэнбаяр, Баянгол дүүргийн 10 дугаар хорооны иргэн Б.Билгүүн нарын гаргасан мэдээллийн дагуу Хуульчийн эрх зүйн байдлын тухай хуулийн 36 дугаар зүйлийн 36.3 дахь хэсэг нь Үндсэн хууль зөрчсөн эсэх тухай маргааныг хянан хэлэлцээд, энэ хуулийн холбогдох заалт нь Монгол Улсын Үндсэн хуулийн Арван зургадугаар зүйлийн 4 дэх заалтын “...хувийн аж ахуй эрхлэх эрхтэй...” гэсэн хэсгийг зөрчөөгүй байна гэж шийдвэрлэснийг тэрбээр танилцуулав.
Үндсэн хуулийн цэцийн уг дүгнэлттэй холбогдуулан Улсын Их Хурлын гишүүн О.Баасанхүү, Ц.Мөнх-Оргил нар Хууль зүйн байнгын хорооны даргаас асуулт асууж, байр сууриа илэрхийлэв.
Мөн Үндсэн хуулийн цэцийн хуралдаанд Улсын Их Хурлын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчөөр оролцсон Улсын Их Хурлын гишүүн Б.Пүрэвдорж гишүүдийн асуултад нэмэлт тайлбар өгсөн юм. Тухайлбал, Хуульчийн эрх зүйн байдлын тухай хууль хэрэгжиж эхлэхээс өмнө улсын хэмжээнд 800 орчим компани аж ахуйн нэгж хуулийн зөвлөгөө өгөх үйл ажиллагаа эрхэлдэг байсан. Хууль зүйн үйлчилгээ үзүүлэх нь үйл ажиллагааны цар хүрээ нь хүний заяагдмал эрхэд халдах хүртэл хэмжээнд явагддаг онцлогтой. Өнөөдрийн байдлаар өмгөөллийн үйлчилгээ үзүүлдэг 127 нөхөрлөл үйл ажиллагаа явуулж байна. Дээрх хуулийн хүрээнд өмгөөлөгч дангаараа ажиллах, нөхөрлөл байгуулах эрх нь нээлттэй байгаа хэмээн тайлбар хийсэн юм.
Авлигатай тэмцэх үндэсний хөтөлбөр батлагдлаа
Үргэлжлүүлэн хэлэлцэх асуудлын дарааллын дагуу Монгол Улсын Ерөнхийлөгчөөс 2015 оны арванэгдүгээр сарын 18-ны өдөр өргөн мэдүүлсэн “Авлигатай тэмцэх, хариуцлага, шударга ёсыг бэхжүүлэх Үндэсний хөтөлбөр батлах тухай” Улсын Их Хурлын тогтоолын төслийн эцсийн хэлэлцүүлгийг хийв. Байнгын хорооны санал дүгнэлтийг Ш.Раднаасэд танилцуулсны дараа танилцуулгатай холбогдуулан Улсын Их Хурлын гишүүн Л.Болд, Ц.Нямдорж, Т.Аюурсайхан, Г.Занданшатар, М.Билэгт нар асуулт асуун, хариулт авсан юм.
Улсын Их Хурлын гишүүн Ц.Нямдорж уг хөтөлбөрийг батлан хэрэгжүүлэх нь зүйтэй хэмээн дэмжиж буйгаа илэрхийлэв. Мөн тэрбээр хууль тогтоох дээд байгууллагын зүгээс авлигатай тэмцэх үйл ажиллагааг дэмжсээр ирсэн болохыг тодотгоод энэхүү хөтөлбөр батлагдахтай зэрэгцээд Авлигатай тэмцэх газар олон нийтийн анхаарлын төвд байгаа, нийтийн эрх ашгийг хөндсөн авлига, албан тушаалын холбогдолтой асуудлуудаа шийдэх ёстой талаар сануулсан юм. Авлигатай тэмцэх газар нь нийгэмд хэрэгтэй, тун чухал байгууллага болохыг Улсын Их Хурлын гишүүн Т.Аюурсайхан хэлж байв. Гэхдээ тус байгууллагын шалгаж, илрүүлэн, таслан зогсоох арга хэмжээ авч буй авлигын гэмт хэргүүд нь дунд, доод түвшиний албан тушаалтнуудад хамааралтай хэргүүд байгаа, харин дээд түвшиний албан тушаалтнууд нь орхигдоод байна гэдэг хардлага бий гэдгийг анхааруулав.
Үүний дараа Байнгын хорооны ажлын хэсгээс гаргасан зарчмын зөрүүтэй 32 саналын томьёоллоор санал хураалт явуулж шийдвэрлэлээ. Эцэст нь хуралдаанд оролцсон гишүүдийн 91.1 хувийн саналаар “Авлигатай тэмцэхүндэсний хөтөлбөр батлах тухай” Улсын Их Хурлын тогтоол батлагдсанаар чуулганы үдээс өмнөх хуралдаан завсарлалаа хэмээн Улсын Их Хурлын Тамгын газрын Хэвлэл мэдээлэл, олон нийттэй харилцах хэлтсээс мэдээлэв.
-
2016 оны 11 сарын 03
Ц.Нямдорж : Ц.Нямдорж “Эрдэнэт”-ийн захиралаар Г.Алтан гэдэг хүнийг гаргана гэсэн гүтгэлэг явж байна. Энэ тухай ямарч яриаг хэнтэй ч яриагүй
-
2016 оны 11 сарын 03
УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар гурван асуудлыг авч хэлэлцэн гишүүд санал солилцлоо. Хуралдааны эхэнд Хуульчийн эрх зүйн байдлын тухай хуулийн 36 дугаар зүйлийн 36.3 дахь хэсэг Үндсэн хуулийн холбогдох заалтыг зөрчсөн эсэх маргааныг хянан шийдвэрлэсэн тухай Үндсэн хуулийн цэцийн 2016.10.21-ний өдрийн 11 дүгээр дүгнэлтийг хэлэлцэв. Хэлэлцүүлгийн эхэнд УИХ-ын гишүүн, Үндсэн хуулийн цэцийн гишүүн Д.Сугар хуулийн хөтөлбөрийг танилцуулснаар гишүүд асуултаа асуусан юм.
УИХ-ын гишүүн О.Баасанхүү “Байнгын хороо цэцийн дүгнэлтийг яаж хүлээж авсан юм бэ. Тухайлбал, хуульч ямар нэгэн давхан ажил хийж болохгүй гэсэн ойлголттой. Давхар ажил эрхлэх эрхийг ннь хууль эрхзүйн орчиноор хязгаарлаад өгчихсөн. Гэтэл ямар нэг байгууллагад зөвлөх хийж байгаа бол өмгөөлөгчийн цалин гэж байхгүй. Тэдний давхар орлого олох эрхийг нь хаадаг. Ингэхлээр өмгөөлөгч нарын зах зээл багасна. Үйлчилгээ үзүүлэх эрх нь хаалттай. Өмгөөлөгчдийг яаж амьдар гэж байгаа юм. Энэ асуудалд Байнгын хороо ямар байр суурьтай хандаж байна вэ” гэв. Үүнтэй холбогдуулан Мөнх Оргил гишүүн “Заавал хязгаарлагдмал хариуцлагатай зүйлийн хэлбэрээр Цэц дээр хэн ч гэсэн хамтран үйл ажиллагаа явуулхад Үндсэн хууль зөрчөөгүй асудлыг нь авч үзээд дараагийн асуудлыг нь авч үзсэн юм уу. Яагаад өмгөөлөгчид давхар үйл ажиллагаа явуулхад бүрэн нөхөрлөлийн хэлбэр байх ёстой гэж үзэж байгаа юм бэ” гэлээ. Хариуд нь Хуульзүйн байнгын хорооны дарга Ш.Раднаасэд “ Аливаа гомдол, асуудалд дэгийн хуулийн дагуу үндсэн хууль зөрчсөн эсхит анхаарал хандуулж ажилладаг. Энэ асуудлыг хуулиараа байнгын хороо хэлэлцэх ёсгүй. Байнгын хороонд энэ тухай яригдаагүй” гэв. Харин Мөнх Оргил гишүүний асуултад Пүрэвдорж гишүүн тодорхой хариулт өгөв. Тэрбээр “ Хуульчийн эрх зүйн байдлын тухай хууль гархаас өмнө 800 гаруй компани хуулийн зөвлөгөө өгөх эрхтэй байсан. Энэ нь ямарч хамаагүй иргэн үйл ажиллагаа явуулах бүрэн боломжийг олгосон. Өөрөөр хэлбэл, хуульчийн мэргэжилгүй жирийн хэн дуртай иргэн хүмүүст хуулийн зөвлөгөө өгч байсан . Үүнийг хязгаарлах үүднээс дээрх бүрэн нөхөрлөлийн тухай хуулинд нь тусгасан. Хуулийн зөвлөгөө өгч байгаа өмгөөлөгч хүн хариуцлагатай ажиллах ёстой. Өмгөөлөгч дангаараа өмгөөллөө байгуулаад ажиллах бүрэн боломжтой. Цаашид илүү хариуцлагатай байх ёстой гэдэг зарчмаар нөхөрлөлийн хэлбэрийг сонгосон гэж хэлж болно” гэснээр дараагийн хэлэлцэх асуудалд гишүүд байр сууриа илэрхийлсэн.
